Chha Dhala-Gujarati (simplified iso15919 transliteration). Gatha: 16 (Dhal 1),1 (Dhal 2),2 (Dhal 2),3 (Dhal 2),4 (Dhal 2),5 (Dhal 2),6 (Dhal 2); Sar; Paheli Dhalano Saransh; Paheli Dhalano Bhed-sangrah; Paheli Dhalano Lakshan-sangrah; Antar-pradarshan; Pratham Dhalani Prashnavali; Biji Dhal.

< Previous Page   Next Page >


Combined PDF/HTML Page 3 of 12

 

Page 19 of 205
PDF/HTML Page 41 of 227
single page version

background image
viṣhayonī ichchhārūp (dāvānal) bhayaṅkar agnimān (dahyo) baḷī
rahyo [ane] (marat) maratī vakhate (vilāp karat) raḍī raḍī
(dukh) duḥkho (sahyo) sahan karyān.
bhāvārtha jyāre koī vakhat ā prāṇīe akām-
nirjarā karī tyāre marīne te nirjarānā prabhāvathī (bhavanatrik)
bhavanavāsī, vyantar ane jyotiṣhī devomānthī koī ekanun
sharīr dhāraṇ karyun. tyān paṇ anya devonā vaibhavo dekhī pāñche
indrionā viṣhayonī ichchhārūp agnimān baḷī rahyo. tathā
mandāramālā karamāī jatī dekhīne ane sharīr tathā
ābhūṣhaṇonī kānti kṣhīṇ thatī dekhīne potānun maraṇ najīk
chhe em avadhignān dvārā jāṇatān ‘‘hāy! have ā bhog
mane bhogavavāne nahi maḷe!’’ evā vichārathī ro-ro karīne
ghaṇān duḥkho sahan karyān. 15.
pahelī ḍhāḷ ][ 19

Page 20 of 205
PDF/HTML Page 42 of 227
single page version

background image
akām nirjarā em sābit kare chhe ke karmanā uday pramāṇe
ja jīv vikār karato nathī paṇ game tevā karmoday hovā chhatān
jīv svayam puruṣhārtha karī shake chhe.
dev gatimān vaimānik devonun duḥkh
jo vimānavāsī hū thāy, samyagdarshan bin dukh pāy;
tan̐haten chay thāvar tan dharain, yon parivartan pūre karain. 16.
anvayārthaḥ(jo) jo (vimānavāsī) vaimānikadev (hū)
paṇ (thāy) thayo [to tyān] (samyagdarshan) samyagdarshan (vinā)
vinā (dukh) duḥkh (pāy) pāmyo [ane] (tan̐haten) tyānthī (chay)
marīne (thāvar tan) sthāvaranun sharīr (dharai) dhāraṇ kare chhe, (yon)
āvī rīte [ā jīv] (parivartan) pāñche parāvartan (pūre kare)
pūrān karyā kare chhe.
bhāvārtha ā jīv vaimānik devomān paṇ utpanna thayo
topaṇ tyān teṇe samyagdarshan vinā duḥkho uṭhāvyān ane tyānthī
20 ][ chha ḍhāḷā

Page 21 of 205
PDF/HTML Page 43 of 227
single page version

background image
*mithyādraṣhṭi dev marīne ekendriy thāy chhe, samyagdraṣhṭi nahi.
paṇ marīne pr̥ithvīkāyik vagere sthāvaronā *sharīr dhāraṇ karyān,
eṭale ke pharīne tiryañch gatimān jaī paḍyo. ā rīte ā jīv
sansāramān anādi kāḷathī rakhaḍyā kare chhe, ane pāñch parāvartan
karī rahyo chhe.
sār
sansāranī koī gati sukhadāyak nathī. nishchayasamyagdarshanathī
ja pañch parāvartanarūp sansār parit thāy chhe. bījā koī
kāraṇathī
dayā, dānādinā shubharāgathī sansār tūṭe nahi.
sanyogo sukh-duḥkhanā kāraṇ nathī paṇ mithyātva (par sāthe
ekatābuddhi-kartābuddhi, shubharāgathī dharma thāy evī mānyatā) te
ja duḥkhanun kāraṇ chhe. samyagdarshan sukhanun kāraṇ chhe.
pahelī ḍhāḷano sārānsh
traṇ lokamān je anant jīvo chhe te sarva sukh chāhe chhe ane
duḥkhathī ḍare chhe. paṇ potānun asalī svarūp samaje to ja sukhī
thāy. chār gatinā sanyog te duḥkhanun kāraṇ nathī chhatān paramān
ekatvabuddhi vaḍe iṣhṭa-aniṣhṭapaṇun mānī mānīne jīv ekalo
duḥkhī thāy chhe ane tyān kevā sanyoganā lakṣhe vikār kare chhe te
ṭūṅkamān kahel chhe.
pahelī ḍhāḷ ][ 21

Page 22 of 205
PDF/HTML Page 44 of 227
single page version

background image
tiryañch gatinān duḥkhonun varṇanā jīv nigodamān
anantakāḷ sudhī rahī tyān ek shvāsamān 18 vār janma dhāraṇ
karīne, jenun kathan na thaī shake evun duḥkh uṭhāve chhe. tyānthī
nīkaḷīne bījā sthāvar paryāyo prāpta kare chhe. tras paryāy to
chintāmaṇiratna samān ghaṇī ja mushkelīthī prāpta thāy chhe. tyān paṇ
vikalatrayanā sharīro dhāraṇ karī ghaṇun duḥkh pāme chhe. kadāchit
asañgnī pañchendriy thayo to man vagar duḥkh pāme chhe. sañgnī thāy
topaṇ tyān kamajor prāṇī baḷavān prāṇī dvārā satāvāy chhe.
baḷavān bījāne duḥkh āpī ghaṇān pāpano bandh kare chhe; tathā
chhedan, bhedan, bhūkh, taras, shīt, garamī vagere akathya duḥkh
pāme chhe.
narakagatinun duḥkhjyāre koī samay khoṭā pariṇāmathī
maraṇ pāme chhe to narakamān jaī paḍe chhe; tyānnī māṭīno ek kaṇ
paṇ ahīn āvī jāy to ahīnnā anek gāu sudhīnā sañgnī
pañchendriy jīvo paṇ enī durgandhathī marī jāy. tyānnī jamīnane
aḍavāthī ja asahya duḥkh thavā lāge chhe. tyān vaitaraṇī nadī,
semarajhāḍ, sharadī, garamī ane anna-pāṇīnā abhāvathī svataḥ
mahān duḥkh thāy chhe. jyāre bilomān ūndhe māthe laṭake chhe tyāre
ghor duḥkhono anubhav kare chhe. pachhī bījā nārakī jīv tene
dekhatān ja kūtarānnī māphak mārapīṭ vagere karavā lāgī jāy chhe.
trījī narak sudhī amba ane ambarīṣh vagere nāmanā saṅkliṣhṭa
pariṇāmī asurakumār dev jaīne avadhignān dvārā pūrvanā
virodhanun smaraṇ karāvī andaroandar laḍāvī māre chhe; tyāre
22 ][ chha ḍhāḷā

Page 23 of 205
PDF/HTML Page 45 of 227
single page version

background image
nārakīo dvārā ghāṇīmān pīlāvun, agnimān baḷavun, karavatathī
chīrāvun, kaḍāīmān ūkaḷavun, ṭukaḍeṭukaḍā karī nāṅkhavā vagerethī anant
duḥkho uṭhāve chhe. topaṇ paḷ mātra sātā (shānti) maḷatī nathī,
kāraṇ ke sharīranā ṭukaḍeṭukaḍā thavā chhatān paṇ pārānnī māphak
pharīthī jevun ne tevun maḷī jāy chhe. āyu pūrṇa thayā vinā maraṇ
thatun nathī. narakamān āvān duḥkho ochhāmān ochhā dash hajār varṣha
sudhī to sahan karavān ja paḍe chhe paṇ jo utkr̥uṣhṭa āyuṣhyano bandh
paḍyo hoy to tetrīs sāgaropam varṣha sudhī sharīr chhūṭatun nathī.
manuṣhyagatinun duḥkhkoī visheṣh puṇyakarmanā udayathī ā
jīv kyārek manuṣhyaparyāy pāme chhe. tyāre nav mās to mātānā
peṭamān ja ked rahe chhe, tyān sharīr saṅkochāīne rahevāthī ghaṇī
takalīph pāme chhe. bāḷapaṇamān gnān vagar, juvānīmān viṣhay-
bhogomān āsaktivash ane ghaḍapaṇamān indriyonī shithilatā
athavā maraṇaparyant kṣhayarog (ṭī.bī.) vagerenā kāraṇe ātma-
darshanathī vimukh rahe chhe, ane ātmoddhārano mārga pāmato nathī.
devagatinun duḥkhjo koī shubhakarmanā udayathī dev paṇ
thāy chhe to bījā moṭā devonān vaibhav ane sukh joī hr̥udayamān
duḥkhī thato rahe chhe. kadāchit
vaimānik dev paṇ thāy to tyān
paṇ jo samakit na pāme to ātmik shānti pāmato nathī. tathā
ant samaye mandāramāḷā karamāī jatān ābhūṣhaṇo ane sharīranī
kānti kṣhīṇ thatān mr̥utyu najīk āvyun jāṇīne ghaṇo duḥkhī thāy
chhe ane valakhān mārī mārīne mare chhe. ane pachhī ekendriy jīv
suddhān thāy chhe eṭale ke pharīne tiryañchagatimān jaī paḍe chhe. āvī
pahelī ḍhāḷ ][ 23

Page 24 of 205
PDF/HTML Page 46 of 227
single page version

background image
rīte chāre gatiomān prāṇīne kyāy paṇ sukh ane shānti maḷatān
nathī. ā rīte potānā mithyābhāvonā kāraṇe nirantar sansār-
chakramān paribhramaṇ karyā ja kare chhe.
pahelī ḍhāḷano bhed-saṅgrah
ekendriypr̥ithvīkāyik jīv, apakāyik jīv, agnikāyik
jīv, vāyukāyik jīv ane vanaspatikāyik jīv.
gatimanuṣhyagati, tiryañchagati, devagati ane narakagati.
jīvsansārī ane mukta
trasdvīndriy, trīndriy, chaturindriy ane pañchendriy.
devbhavanavāsī, vyantar, jyotiṣhī ane vaimānik.
pañchendriysañgnī ane asañgnī.
yogman, vachan ane kāyā; athavā dravya ane bhāv.
lokūrdhva, madhya ane pātāḷ.
vanaspatisādhāraṇ ane pratyek.
vaimānikkalpotpanna, kalpātīt e be bhed chhe.
sansārītras ane sthāvar athavā ekendriy, dvīndriy,
trīndriy, chaturindriy, pañchendriy.
pahelī ḍhāḷano lakṣhaṇ-saṅgrah
akāmanirjarāsahan karavānī anichchhā chhatān rog, kṣhudhādi
24 ][ chha ḍhāḷā

Page 25 of 205
PDF/HTML Page 47 of 227
single page version

background image
sahan kare chhe. karmanā tīvra udayamān na joḍātān
jīv puruṣhārtha vaḍe mand kaṣhāyarūp pariṇame te.
agnikāyikagni ja jenun sharīr hoy chhe evo jīv.
asañgnīshikṣhā ane upadesh grahaṇ karavānī shaktirahit prāṇī
asañgnī kahevāy chhe.
indriyātmānā chihnane indriy kahe chhe.
ekendriyjene ek sparshan indriy ja hoy chhe evo jīv.
gati nāmakarmaje karma, jīvanā ākār nārakī, tiryañch, manuṣhya
ane dev jevā banāve.
gati jenā udayathī jīv bījo paryāy (bhav) pāme chhe.
chintāmaṇiichchhā karavā mātrathī ichchhānusār vastu devāvāḷun
ek khās ratna.
tiryañchagatitiryañchagati nāmakarmanā udayathī tiryañchamān janma
levo. (pedā thavun).
devagatidevagati nāmakarmanā udayathī devamān janma levo.
narakpāpakarmanā udayamān joḍāvāthī jemān janmathī ja
jīv, asahya ane aparimit vedanā pāmavā lāge
chhe, bījā nārakīo māraphat satāvun vagerethī
duḥkhano anubhav kare chhe tathā jyān dveṣhathī bharelun
jīvan vīte chhe te sthān.
pahelī ḍhāḷ ][ 25

Page 26 of 205
PDF/HTML Page 48 of 227
single page version

background image
narakagatinarakagati nāmakarmanā udayathī narakamān janma levo.
nigodsādhāraṇ nāmakarmanā udayathī ek sharīranā āshraye
anantānant jīvo samānarūpe jemān rahe chhe, mare chhe ane
pedā thāy chhe, te avasthāvāḷā jīvone nigod
kahevāy chhe.
nityanigodjyānnā jīvoe anādi kāḷathī āj sudhī
trasano paryāy prāpta karyo nathī evo jīvarāshi.
paṇ bhaviṣhyamān te jīv trasano paryāy pāmī shake
chhe.
parivartandravya, kṣhetra, kāḷ, bhāv ane bhavarūp sansārachakramān
paribhramaṇ.
pañchendriyjene pāñch indriyo hoy chhe evā prāṇī.
pr̥ithvīkāyikpr̥ithvī ja je jīvanun sharīr chhe te.
pratyek vanaspatijemān ek sharīrano svāmī ek jīv hoy chhe
evān vr̥ukṣha phaḷ vagere.
bhavyatraṇ kāḷamān koī paṇ vakhate ratnatrayanī prāptinī
yogyatā rākhavāvāḷo jīv bhavya kahevāy chhe.
manhitahitano vichār karavānī tathā shikṣhā ane upadesh
grahaṇ karavānī shakti sahit gnān-visheṣh tene bhāvaman
kahe chhe; tathā hr̥udayasthānamān rahel āṭh pāṅkhaḍīvāḷā
kamaḷanā ākāre pudgalapiṇḍ, tene jaḍaman arthāt
dravyaman kahe chhe.
26 ][ chha ḍhāḷā

Page 27 of 205
PDF/HTML Page 49 of 227
single page version

background image
manuṣhyagatimanuṣhyagati nāmakarmanā udayathī manuṣhyomān janma
levo athavā pedā thavun.
merujambūdvīpanā videhakṣhetramān sthit ek lākh jojan ūñcho
ek parvat visheṣh.
mohpar sāthe ekatvabuddhi te mithyātvamoh. ā moh
aparimit chhe; tathā asthiratārūp rāgādi te
chāritramoh; ā moh parimit chhe.
lokjemān jīvādi chha dravyo rahelān chhe; tene lok athavā
lokākāsh kahe chhe.
vimānavāsīsvargo ane graiveyako vagerenā devo.
vītarāganun lakṣhaṇ
1 2 3 4 5 6 7
janma, jarā, tr̥uṣhā, kṣhudhā, vismay, ārat, khed;
8 9 10 11 12 13 14 15
rog, shok, mad, moh, bhay, nidrā, chintā, sved.
16 17 18
rāg, dveṣh, aru maraṇ jut, ye aṣhṭādash doṣh,
nahi hote jis jīvake, vītarāg so hoy.
shvāslohīnī gatipramāṇ samay; ke je ek miniṭamān 80
vakhatathī thoḍā ansh ochhī chāle chhe.
pahelī ḍhāḷ ][ 27

Page 28 of 205
PDF/HTML Page 50 of 227
single page version

background image
sāgarbe hajār gāu ūṇḍo ane be hajār gāu pahoḷo evā
goḷ khāḍāmān, kātarathī jenā be ṭukaḍā na thaī shake
evā ane ek divasathī sāt divas sudhīnā janmelā
uttam bhogabhūminā gheṭānnā vāḷathī te khāḍo pūro
bharavo. temānthī ek vāḷane so so varase kāḍhavo.
jeṭalā kāḷamān te badhā vāḷane pūrā kāḍhī nākhavāmān
āve teṭalā kāḷane ‘‘vyavahār palya’’ kahe chhe,
vyavahār palyathī asaṅkhyātaguṇā uddhār palya ane
uddhār palyathī asaṅkhyātaguṇā kāḷane addhāpalya kahe
chhe, das kroḍākroḍī (10 karoḍ
×10 karoḍ)
addhāpalyone ek sāgar kahe chhe.
sañgnīshikṣhā ane upadesh grahaṇ karavānī shaktivāḷā
manasahit prāṇī.
sthāvarthāvar nāmakarmanā uday sahit pr̥ithvī-jaḷ-agni-vāyu
ane vanaspatikāyik jīv.
antar-pradarshan
1. trasone to tras nāmakarmano uday hoy chhe parantu sthāvarone
sthāvar nāmakarmano uday hoy chhe. ā e bemān antar chhe.
nondhtras ane sthāvaramān, chālī shake ane na chālī shake e
apekṣhāthī antar batāvavun ṭhīk nathī, kāraṇ ke em
mānavāthī gaman vinānā ayogī kevalīmān sthāvaranun lakṣhaṇ
ane gaman sahit pavan vagere ekendriy jīvomān trasanun
lakṣhaṇ maḷavāthī ativyāpti doṣh āve chhe.
28 ][ chha ḍhāḷā

Page 29 of 205
PDF/HTML Page 51 of 227
single page version

background image
2. sādhāraṇane āshraye anant jīvo rahe chhe paṇ pratyekane
āshraye ek ja jīv rahe chhe.
3. sañgnī to shikṣhā ane upadesh grahaṇ karī shake chhe, paṇ
asañgnī nahi.
nondhkoīnun paṇ antar batāvavā māṭe badhe ṭhekāṇe, ā
shailīnun anukaraṇ karavun joīe; phakta lakṣhaṇ batāvavā
mātrathī antar nīkaḷatun nathī.
pratham ḍhāḷanī prashnāvalī
1. asañgnī, ūrdhvalok, ekendriy, karma, gati, chaturindriy, tras,
trīndriy, dvīndriy, pātālalok, pañchendriy, pratyek, madhyalok,
vītarāg, vaikriyak sharīr, sādhāraṇ ane sthāvaranā lakṣhaṇ
batāvo.
2. sādhāraṇ (nigod) ane pratyekamān, tras ane sthāvaramān,
sañgnī ane asañgnīmān antar batāvo.
3. asañgnī tiryañch, tras, dev, nirbal, nigod, pashu,
bālyāvasthā, bhavanatrik, manuṣhya, yauvan, vr̥uddhāvasthā,
vaimānik, sabal, sañgnī, sthāvar, narakagati, narakanī bhūkh,
pyās, sharadī, garamī, bhūmisparsha ane asurakumāranā
duḥkho, akāmanirjarānun phaḷ, asurakumāranun kām ane
gaman, nārakīnā sharīranī visheṣhatā ane akāḷ maraṇano
abhāv, mandāramāḷā, vaitaraṇī ane shītathī loḍhāno goḷo
gaḷī javo, tenun spaṣhṭa varṇan karo.
pahelī ḍhāḷ ][ 29

Page 30 of 205
PDF/HTML Page 52 of 227
single page version

background image
4. anādithī sansāramān paribhramaṇ, bhavanatrikamān pedā thavun ane
svargomān duḥkhanun kāraṇ batāvo.
5. asurakumāronun gaman, sampūrṇa jīvarāshi, garbhanivāsano
samay, juvānī, narakanun āyuṣhya, nigodavāsano kāḷ,
nigodiyāne indriyo, nigodiyānun āyuṣhya, nigodamān ek
shvāsamān janma-maraṇ ane shvāsanun parimāṇ batāvo.
6. trasaparyāyanī durlabhatā, 1-2-3-4-5 indriy jīvo ane
shītathī goḷo gaḷī javānun draṣhṭānt batāvo.
7. khoṭān pariṇāmathī prāpta thavā yogya gati, granthanirmāṇakartā,
jīv-karma sambandh, jīvonī ichchhit ane anichchhit vastu,
namaskr̥ut vastu, narakanī nadī, narakamān javāvāḷā
asurakumār, nārakīnun sharīr, nigodiyānun sharīr,
nigodamānthī nīkaḷīne prāpta thatā paryāyo, nav māsathī
ochho vakhat garbhamān rahevāvāḷā, mithyātvī vaimānikanā
bhaviṣhyaparyāy, mātā-pitā vagaranān jīv, sarvathī vadhāre
duḥkhanun sthān, ane saṅklesh pariṇāmosahit maraṇ thavāthī
prāpta thavā yogya gatinun nām kaho.
8. amuk shabda, charaṇ athavā chhandano artha athavā bhāvārtha
kaho. pahelī ḍhāḷano sārānsh kaho. gationān duḥkh upar
ek lekh lakho athavā kahī batāvo.
30 ][ chha ḍhāḷā

Page 31 of 205
PDF/HTML Page 53 of 227
single page version

background image
bījī ḍhāḷ
sansār(chaturgati)mān paribhramaṇanun kāraṇ
(paddhari chhand, 15 mātrā)
aise mithyā-drag-gnān-charṇa,-vash bhramat bharat dukh janma-marṇa;
tātain inako tajiye sujān, sun tin saṅkṣhep kahūn bakhān. 1.
31
anvayārtha[ā jīv] (mithyā-drag-gnān-charṇa,-vash)
mithyādarshan, mithyāgnān ane mithyāchāritrane vash thaīne (aise)
ā prakāre (janma-marṇa) janma ane maraṇanā (dukh) duḥkhone

Page 32 of 205
PDF/HTML Page 54 of 227
single page version

background image
(bharat) bhogavato thako [chāre gatiomān] (bhramat) bhaṭakato phare
chhe. (tātain) tethī (inako) e traṇane (sujān) sārī rīte jāṇīne
(tajiye) chhoḍī devān joīe. [māṭe] (tin) e traṇanun (saṅkṣhep)
saṅkṣhepathī (kahūn bakhān) varṇan kahun chhun te (sun) sāmbhaḷo.
bhāvārthaā gāthā uparathī em samajavun ke mithyā-
darshan-gnān-chāritrathī ja jīvane duḥkh thāy chhe arthāt shubhāshubh
rāgādi vikār tathā par sāthe ekapaṇānā shraddhā-gnān ane evā
mithyā ācharaṇathī ja jīv duḥkhī thāy chhe. kem ke koī sanyog
sukh-duḥkhanun kāraṇ thaī shakatun nathī, em jāṇīne sukhārthīe e
mithyābhāvono tyāg karavo joīe. eṭalā māṭe ja hun ahīn
saṅkṣhepathī e traṇanun varṇan karun chhun. 1.
agr̥uhīt-mithyādarshan ane jīvatattvanun lakṣhaṇ
jīvādi prayojanabhūt tattva, saradhain tinamānhi viparyayatva;
chetanako hai upayog rūp, binamūrat chinmūrat anūp. 2.
32 ][ chha ḍhāḷā

Page 33 of 205
PDF/HTML Page 55 of 227
single page version

background image
anvayārtha(jīvādi) jīv, ajīv, āsrav, bandh, samvar,
nirjarā, ane mokṣha, (prayojanabhūt) matalabanā (tattva) tattva chhe
(tinamānhi) temān (viparyayatva) ūndhī (saradhai) shraddhā karavī [te
agr̥uhīt mithyādarshan chhe.] (chetanako) ātmānun (rūp) svarūp
(upayog) dekhavun-jāṇavun athavā darshan-gnān (hai) chhe [ane te]
(binamūrat) amūrtik (chinamūrat) chaitanyamay [ane] (anūp)
upamārahit chhe.
bhāvārthayathārthapaṇe shuddhātmadraṣhṭi dvārā jīv, ajīv,
āsrav, bandh, samvar, nirjarā ane mokṣha e sāt tattvanī shraddhā
karavāthī samyagdarshan thāy chhe. eṭalā māṭe ā sāt tattvo jāṇavā
jarūranā chhe. sāte tattvonun viparīt shraddhān karavun tene agr̥uhīt
mithyādarshan kahe chhe. jīv gnān-darshan upayogasvarūp arthāt
gnātā-draṣhṭā chhe, amūrtik, chaitanyamay ane upamārahit chhe.
jīvatattvanā viṣhayamān mithyātva (™dhāī shraddhā)
pudgal nabh dharma adharma kāl, inatain nyārī hai jīv chāl;
tākon na jān viparīt mān, kari karai dehamen nij pichhān. 3.
bījī ḍhāḷ ][ 33

Page 34 of 205
PDF/HTML Page 56 of 227
single page version

background image
anvayārtha(pudgal) pudgal (nabh) ākāsh (dharma) dharma
(adharma) adharma (kāḷ) kāḷ (inatain) enāthī (jīv chāl)
jīvano svabhāv athavā pariṇām (nyārī) bhinna (hai) chhe [topaṇ
mithyādraṣhṭi jīv] (tākon) te ātmasvabhāvane (na jān) jāṇato
nathī ane (viparīt) ūlaṭun (mān kari) mānīne (dehamen) sharīramān
(nij) ātmānī (pichhān) oḷakhāṇ (karai) kare chhe.
bhāvārthapudgal, dharma, adharma, ākāsh ane kāḷ e
pāñch ajīv dravya chhe. jīv trikāḷ gnānasvarūp ane pudgalādi
dravyothī judo chhe; paṇ mithyādraṣhṭi jīv ātmānā svabhāvanī
yathārtha shraddhā nahi karatān agnānavash ūlaṭun mānīne, sharīr chhe te
ja hun chhun, sharīranā kārya hun karī shakun chhun, mārī ichchhānusār
sharīranī avasthā rākhī shakun chhun em sharīrane ja ātmā māne
chhe. [ā jīvatattvanī viparīt shraddhā chhe.] 3.
mithyādraṣhṭino sharīr ane paravastuo upar vichār
main sukhī dukhī, main raṅk rāv, mere dhan gr̥uh godhan prabhāv;
mere sut tiy, main sabal dīn, berūp subhag mūrakh pravīn. 4.
34 ][ chha ḍhāḷā

Page 35 of 205
PDF/HTML Page 57 of 227
single page version

background image
anvayārtha[mithyādraṣhṭi jīv mithyādarshananā kāraṇathī
māne chhe ke] (main) hun (sukhī) sukhī, (dukhī) duḥkhī, (raṅk) garīb,
(rāv) rājā chhun, (mere) mārān (dhan) rūpiyā-paisā vagere (gr̥uh)
ghar (godhan) gāy, bhens ādi (prabhāv) moṭāī [chhe; vaḷī] (mere
sut) mārān santān tathā (tiy) mārī strī chhe; (main) hun (sabal)
baḷavān, (dīn) nirbaḷ, (berūp) kurūp, (subhag) sundar, (mūrakh)
mūrkha ane (pravīn) chatur chhun.
bhāvārtha(1) jīv tattvanī bhūljīv to trikāḷ
gnānasvarūp chhe tene agnānī jīv jāṇato nathī. ane je sharīr
chhe te hun ja chhun, sharīranā kārya hun karī shakun chhun, sharīr svastha hoy
to mane lābh thāy, bāhya anukūḷ sanyogathī hun sukhī ane
pratikūḷ sanyogathī hun duḥkhī, hun nirdhan, hun dhanavān, hun baḷavān,
hun nirbaḷ, hun manuṣhya, hun kurūp, hun sundar
em māne chhe, sharīr
āshrit upadesh ane upavāsādi kriyāomān potāpaṇun māne chhe
e vagere
mithyā abhiprāy vaḍe je potānā pariṇām nathī paṇ
badhāy par padārthanā ja pariṇām chhe, tene ātmānā pariṇām
māne chhe te jīvatattvanī bhūl chhe.
ajīv ane āuāv tattvanun viparīt shraddhān
tan upajat apanī upaj jān, tan nashat āpako nāsh mān;
rāgādi pragaṭ ye duḥkh dain, tinahīko sevat ginat chain. 5.
bījī ḍhāḷ ][ 35
sharīr vagere je padārtha dekhavāmān āve chhe te ātmāthī trikāḷ judān chhe,
te padārthonā ṭhīk rahevāthī ke bagaḍavāthī ātmānun to kāī ṭhīk thatun
nathī tem ja bagaḍatun nathī. parantu mithyādraṣhṭi enāthī ulaṭun māne chhe.

Page 36 of 205
PDF/HTML Page 58 of 227
single page version

background image
anvayārtha[mithyādraṣhṭi jīv] (tan) sharīranā (upajat)
utpanna thavānī (apanī) potāno ātmā (upaj) utpanna thayo
(jān) em māne chhe ane (tan) sharīranān (nashat) nāsh thavāthī
(āpako) ātmāno (nāsh) nāsh athavā maraṇ thayun em (mān)
māne chhe (rāgādi) rāg, dveṣh, moh vagere (pragaṭ) spaṣhṭarūpe
(duḥkhadain) duḥkh āpavāvāḷā chhe (tinahī ko) teonī (sevat)
sevā karato thako (chain) sukh (ginat) māne chhe.
bhāvārtha(1) ajīv tattvanī bhūlmithyādraṣhṭi jīv
em māne chhe ke sharīranī utpatti (sanyog) thatān hun janmyo ane
sharīrano nāsh (viyog) thavāthī hun marī jaīsh. (ātmānun maraṇ
māne chhe.) dhan, sharīrādi jaḍ padārthomān parivartan thatān potānāmān
iṣhṭa-aniṣhṭa parivartan mānavun, sharīranī uṣhṇa avasthā thatān mane
tāv āvyo, sharīramān kṣhudhā, tr̥uṣhārūp avasthā thatān mane kṣhudhā-
tr̥uṣhādi thāy chhe, sharīr kapātān hun chhedāī gayo ityādi je
ajīvanī avasthāo chhe, tene potānī māne chhe e ajīv
tattvanī bhūl chhe.
36 ][ chha ḍhāḷā
ātmā amar chhe; te viṣh, agni, shāstra, astra ke bījā koīthī marato nathī
ke navo utpanna thato nathī. maraṇ (viyog) to mātra sharīranun ja thāy chhe.

Page 37 of 205
PDF/HTML Page 59 of 227
single page version

background image
2. āsrav tattvanī bhūljīv athavā ajīv koī paṇ
par padārtha ātmāne kāī paṇ sukh, duḥkh bagāḍ, sudhār karī
shakatā nathī, chhatān agnānī tem mānato nathī. paramān kartr̥utva,
mamatvarūp mithyātva ane rāg-dveṣhādi shubhāshubh āsrav bhāv te
pratyakṣha duḥkh denārā chhe, bandhanā ja kāraṇ chhe, chhatān tene agnānī
jīv sukhakar jāṇīne seve chhe. vaḷī shubhabhāv paṇ bandhananun kāraṇ
chhe, āsrav chhe, tene hitakar māne chhe. par dravya jīvane lābh-
nukasān karī shake nahi, chhatān tene iṣhṭa-aniṣhṭa mānī temān prīti-
aprīti kare chhe; mithyātva, rāg-dveṣhanun svarūp oḷakhato nathī, par
padārtha mane sukh-duḥkh āpe chhe athavā rāg-dveṣh-moh karāve chhe,
em māne chhe, ā āsrav tattvanī bhūl chhe.
bandhā ane samvar tattvanī viparīt shraddhā
shubh-ashubh bandhake phal man̐jhār, rati-arati karai nijapad visār;
ātamahitahetu virāg-gnān, te lakhain āpakūn kaṣhṭadān. 6.
bījī ḍhāḷ ][ 37
anvayārtha[mithyādraṣhṭi jīv] (nijapad) ātmānā
svarūpane (visār) bhūlī jaīne (bandhake) karmabandhanā (shubh) sārān
(phalamañjhār) phaḷamān (rati) prem (karai) kare chhe, [ane karmabandhanā]

Page 38 of 205
PDF/HTML Page 60 of 227
single page version

background image
(ashubh) kharāb phaḷamān (arati) dveṣh kare chhe; tathā je (virāg)
rāgadveṣhano abhāv [eṭale ke potānā asalī svabhāvamān
sthiratārūp samyakchāritra] ane (gnān) samyaggnān [ane
samyagdarshan] te (ātamahit) ātmānā hitanā (hetu) kāraṇ chhe
(te) tene (āpakūn) ātmāne (kaṣhṭadān) duḥkhanā āpanār (lakhain)
māne chhe.
bhāvārtha(1) bandh tattvanī bhūlaghāti karmanā
phaḷ anusār padārthonī sanyog-viyogarūp avasthāo thāy chhe.
mithyādraṣhṭi jīv tene anukūḷ-pratikūḷ mānīne tenāthī hun sukhī-
duḥkhī chhun evī kalpanā vaḍe rāg-dveṣh, ākuḷatā kare chhe. dhan,
yogya strī, putrādinā sanyog thatān rati kare chhe; rog, nidrā,
nirdhanatā, putraviyog vagere thatān arati kare chhe; puṇya-pāp banne
bandhanakartā chhe, paṇ tem nahi mānīne puṇyane hitakar māne chhe;
tattvadraṣhṭithī to puṇya-pāp banne ahitakar ja chhe, parantu agnānī
evun nirdhārarūp mānato nathī te bandhatattvanī ūndhī shraddhā chhe.
2. samvar tattvanī bhūlnishchay samyagdarshan-gnān-
chāritra te ja jīvane hitakārī chhe, svarūpamān sthiratā vaḍe rāgano
jeṭalo abhāv te vairāgya chhe, ane te sukhanā kāraṇarūp chhe, chhatān
agnānī jīv tene kaṣhṭadātā māne chhe. ā samvaratattvanī viparīt
shraddhā chhe.
38 ][ chha ḍhāḷā
anantadarshan, anantagnān, anantasukh ane anantavīrya ja ātmānun kharun
svarūp chhe.