പര–ആത്മാസേ (ജീവസേ) ഭിന്ന വസ്തുഓംകോ പര കഹാ ജാതാ ഹൈ .
പരോക്ഷ–ജിസമേം ഇന്ദ്രിയാദി പരവസ്തുഏ
നിമിത്തമാത്ര ഹൈം, ഐസേ ജ്ഞാനകോ
പരോക്ഷ ജ്ഞാന കഹതേ ഹൈം .
പ്രത്യക്ഷ– (൧) ആത്മാകേ ആശ്രയസേ ഹോനേവാലാ അതീന്ദ്രിയ ജ്ഞാന .
(൨) അക്ഷപ്രതി–അക്ഷ = ആത്മാ അഥവാ ജ്ഞാന;
പ്രതി = (അക്ഷകേ) സന്മുഖ–നികട .
പ്രതി + അക്ഷ = ആത്മാകേ സമ്ബന്ധമേം ഹോ ഐസാ .
പര്യായ–ഗുണോംകേ വിശേഷ കാര്യകോ (പരിണമനകോ) പര്യായ കഹതേ ഹൈം .
ഭോഗ– വഹ വസ്തു ജിസേ ഏക ഹീ ബാര ഭോഗാ ജാ സകേ .
മതിജ്ഞാന–(൧) പരാശ്രയകീ ബുദ്ധി ഛോഡകര ദര്ശന-ഉപയോഗപൂര്വക
സ്വസന്മുഖതാസേ പ്രഗട ഹോനേവാലേ നിജ-ആത്മാകേ ജ്ഞാനകോ
മതിജ്ഞാന കഹതേ ഹൈം .
(൨) ഇന്ദ്രിയാ
ഔര മന ജിസമേം നിമിത്തമാത്ര ഹൈം ഐസേ ജ്ഞാനകോ
മതിജ്ഞാന കഹതേ ഹൈം .
മഹാവ്രത–ഹിംസാദി പാ
ച പാപോംകാ സര്വഥാ ത്യാഗ .
(നിശ്ചയസമ്യഗ്ദര്ശന-ജ്ഞാന ഔര വീതരാഗചാരിത്രരഹിത മാത്ര
വ്യവഹാരവ്രതകേ ശുഭഭാവകോ മഹാവ്രത നഹീം കഹാ ഹൈ; കിന്തു
ബാലവ്രത-അജ്ഞാനവ്രത കഹാ ഹൈ . )
മനഃപര്യയജ്ഞാന–ദ്രവ്യ-ക്ഷേത്ര-കാല-ഭാവകീ മര്യാദാസേ ദൂസരേകേ മനമേം
രഹേ ഹുഏ സരല അഥവാ ഗൂഢ രൂപീ പദാര്ഥോംകോ ജാനനേവാലാ
ജ്ഞാന .
കേവലജ്ഞാന– ജോ തീനകാല ഔര തീനലോകവര്തീ സര്വ പദാര്ഥോംകോ
൧൨൪ ][ ഛഹഢാലാ