Chha Dhala-Hindi (Punjabi transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 124 of 192
PDF/HTML Page 148 of 216

 

background image
ਪਰ–ਆਤ੍ਮਾਸੇ (ਜੀਵਸੇ) ਭਿਨ੍ਨ ਵਸ੍ਤੁਓਂਕੋ ਪਰ ਕਹਾ ਜਾਤਾ ਹੈ .
ਪਰੋਕ੍ਸ਼–ਜਿਸਮੇਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦਿ ਪਰਵਸ੍ਤੁਏਁ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮਾਤ੍ਰ ਹੈਂ, ਐਸੇ ਜ੍ਞਾਨਕੋ
ਪਰੋਕ੍ਸ਼ ਜ੍ਞਾਨ ਕਹਤੇ ਹੈਂ .
ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼– (੧) ਆਤ੍ਮਾਕੇ ਆਸ਼੍ਰਯਸੇ ਹੋਨੇਵਾਲਾ ਅਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯ ਜ੍ਞਾਨ .
(੨) ਅਕ੍ਸ਼ਪ੍ਰਤਿ–ਅਕ੍ਸ਼ = ਆਤ੍ਮਾ ਅਥਵਾ ਜ੍ਞਾਨ;
ਪ੍ਰਤਿ = (ਅਕ੍ਸ਼ਕੇ) ਸਨ੍ਮੁਖ–ਨਿਕਟ .
ਪ੍ਰਤਿ + ਅਕ੍ਸ਼ = ਆਤ੍ਮਾਕੇ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਮੇਂ ਹੋ ਐਸਾ .
ਪਰ੍ਯਾਯ–ਗੁਣੋਂਕੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਰ੍ਯਕੋ (ਪਰਿਣਮਨਕੋ) ਪਰ੍ਯਾਯ ਕਹਤੇ ਹੈਂ .
ਭੋਗ– ਵਹ ਵਸ੍ਤੁ ਜਿਸੇ ਏਕ ਹੀ ਬਾਰ ਭੋਗਾ ਜਾ ਸਕੇ .
ਮਤਿਜ੍ਞਾਨ–(੧) ਪਰਾਸ਼੍ਰਯਕੀ ਬੁਦ੍ਧਿ ਛੋੜਕਰ ਦਰ੍ਸ਼ਨ-ਉਪਯੋਗਪੂਰ੍ਵਕ
ਸ੍ਵਸਨ੍ਮੁਖਤਾਸੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਨੇਵਾਲੇ ਨਿਜ-ਆਤ੍ਮਾਕੇ ਜ੍ਞਾਨਕੋ
ਮਤਿਜ੍ਞਾਨ ਕਹਤੇ ਹੈਂ .
(੨) ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਁ ਔਰ ਮਨ ਜਿਸਮੇਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮਾਤ੍ਰ ਹੈਂ ਐਸੇ ਜ੍ਞਾਨਕੋ
ਮਤਿਜ੍ਞਾਨ ਕਹਤੇ ਹੈਂ .
ਮਹਾਵ੍ਰਤ–ਹਿਂਸਾਦਿ ਪਾਁਚ ਪਾਪੋਂਕਾ ਸਰ੍ਵਥਾ ਤ੍ਯਾਗ .
(ਨਿਸ਼੍ਚਯਸਮ੍ਯਗ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨ-ਜ੍ਞਾਨ ਔਰ ਵੀਤਰਾਗਚਾਰਿਤ੍ਰਰਹਿਤ ਮਾਤ੍ਰ
ਵ੍ਯਵਹਾਰਵ੍ਰਤਕੇ ਸ਼ੁਭਭਾਵਕੋ ਮਹਾਵ੍ਰਤ ਨਹੀਂ ਕਹਾ ਹੈ; ਕਿਨ੍ਤੁ
ਬਾਲਵ੍ਰਤ-ਅਜ੍ਞਾਨਵ੍ਰਤ ਕਹਾ ਹੈ . )
ਮਨਃਪਰ੍ਯਯਜ੍ਞਾਨ–ਦ੍ਰਵ੍ਯ-ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰ-ਕਾਲ-ਭਾਵਕੀ ਮਰ੍ਯਾਦਾਸੇ ਦੂਸਰੇਕੇ ਮਨਮੇਂ
ਰਹੇ ਹੁਏ ਸਰਲ ਅਥਵਾ ਗੂਢ ਰੂਪੀ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੋ ਜਾਨਨੇਵਾਲਾ
ਜ੍ਞਾਨ .
ਕੇਵਲਜ੍ਞਾਨ– ਜੋ ਤੀਨਕਾਲ ਔਰ ਤੀਨਲੋਕਵਰ੍ਤੀ ਸਰ੍ਵ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੋ
੧੨੪ ][ ਛਹਢਾਲਾ