Page 193 of 350
PDF/HTML Page 221 of 378
single page version
రాగ-ద్వేష నహీం హోనా చాహియే. వహాఁ రాగ ఛోడనేకే అర్థ ఇష్ట సామగ్రీ భోజనాదికకా త్యాగీ హోతా
హై, ఔర ద్వేష ఛోడనేకే అర్థ అనిష్ట సామగ్రీ అనశనాదికో అంగీకార కరతా హై. స్వాధీనరూపసే
ఐసా సాధన హో తో పరాధీన ఇష్ట-అనిష్ట సామగ్రీ మిలనే పర భీ రాగ-ద్వేష న హో, సో హోనా తో
ఐసా హీ చాహియే; పరన్తు తుఝే అనశనాదిసే ద్వేష హుఆ, ఇసలియే ఉసే క్లేశ ఠహరాయా. జబ యహ
క్లేశ హుఆ తబ భోజన కరనా సుఖ స్వయమేవ ఠహరా ఔర వహాఁ రాగ ఆయా; సో ఐసీ పరిణతి
తో సంసారియోంకే పాఈ హీ జాతీ హై, తూనే మోక్షమార్గీ హోకర క్యా కియా?
హై, తథా తపకా తేరే ఉద్యమ నహీం హై, ఇసలియే తుఝే సమ్యగ్దృష్టి కైసే హో?
గణధరాదిక తప కిసలిఏ కరేం? ఇసలియే అపనీ శక్తి-అనుసార తప కరనా యోగ్య హై.
హింసాదిక కారణోంకా త్యాగీ అవశ్య హోనా చాహియే.
విషయ-సేవనాది క్రియా అథవా ప్రమాదరూప గమనాది క్రియా పరిణామ బినా కైసే హో? వహ క్రియా
తో స్వయం ఉద్యమీ హోకర తూ కరతా హై ఔర వహాఁ హింసాదిక హోతే హైం ఉన్హేం గినతా నహీం హై, పరిణామ
శుద్ధ మానతా హై. సో ఐసీ మాన్యతాసే తేరే పరిణామ అశుద్ధ హీ రహేంగే.
Page 194 of 350
PDF/HTML Page 222 of 378
single page version
హోతా రహతా హై; ఇసలియే ప్రతిజ్ఞా అవశ్య కరనే యోగ్య హై. తథా కార్య కరనేకా బన్ధన హుఏ
బినా పరిణామ కైసే రుకేంగే? ప్రయోజన పడనే పర తద్రూప పరిణామ హోంగే, తథా బినా ప్రయోజన పడే
ఉసకీ ఆశా రహతీ హై; ఇసలియే ప్రతిజ్ఞా కరనా యోగ్య హై.
క్యా కార్యకారీ హుఈ? ప్రతిజ్ఞా గ్రహణ కరతే హుఏ తో యహ పరిణామ హై కి మరణాన్త హోనే పర
భీ నహీం ఛోడూఁగా, తో ఐసీ ప్రతిజ్ఞా కరనా యుక్త హీ హై. బినా ప్రతిజ్ఞా కియే అవిరత సమ్బన్ధీ
బన్ధ నహీం మిటతా.
ప్రకార అపనే సే నిర్వాహ హోతా జానే ఉతనీ ప్రతిజ్ఞా కరే. కదాచిత్ కిసీకే ప్రతిజ్ఞాసే భ్రష్టపనా
హుఆ హో ఔర ఉస భయసే ప్రతిజ్ఞా కరనా ఛోడ దే తో అసంయమ హీ హోగా; ఇసలియే జో బన
సకే వహ ప్రతిజ్ఞా లేనా యోగ్య హై.
తేరీ దశా హో జాయేగీ తబ హమ ప్రారబ్ధ హీ మానేంగే, తేరా కర్తవ్య నహీం మానేగే. ఇసలియే స్వచ్ఛన్ద
హోనేకీ యుక్తి కిసలియే బనాతా హై? బనే వహ ప్రతిజ్ఞా కరకే వ్రత ధారణ కరనా యోగ్య హీ హై.
Page 195 of 350
PDF/HTML Page 223 of 378
single page version
అథవా బురీ వాసనాసే యా నిమిత్తసే కర్మకే స్థితి-అనుభాగ బఢ జాయేం తో సమ్యక్త్వాదిక మహా
దుర్లభ హో జాయేం.
ఖానా ఔర విష ఖానా. యో యహ అజ్ఞానతా హై.
అపేక్షా సమాన బతలాయా హై.
ప్రకార విచార కరనే పర అశుభకీ అపేక్షా సిద్ధాన్తమేం శుభకో భలా భీ కహా జాతా హై. జైసే
హైం.
ఇసలియే శుభకా ఉద్యమ నహీం కరనా?
అభ్యాస కరనా. ఉద్యమ కరనే పర భీ యది కామాదిక వ క్షుధాదిక పీడిత కరతే హైం తో ఉనకే
అర్థ జిససే థోడా పాప లగే వహ కరనా. పరన్తు శుభోపయోగకో ఛోడకర నిఃశంక పాపరూప ప్రవర్తన
కరనా తో యోగ్య నహీం హై.
Page 196 of 350
PDF/HTML Page 224 of 378
single page version
ధన జాతా జానే వహాఁ అపనీ ఇచ్ఛాసే థోడా ధన దేనేకా ఉపాయ కరతా హై; ఉసీ ప్రకార జ్ఞానీ
కించిత్మాత్ర భీ కషాయరూప కార్య నహీం కరనా చాహతా, పరన్తు జహాఁ బహుత కషాయరూప అశుభ- కార్య
హోతా జానే వహాఁ ఇచ్ఛా కరకే అల్ప కషాయరూప శుభకార్య కరనేకా ఉద్యమ కరతా హై.
యోగ్య హై.
విశేషణ అన్య ద్రవ్యోంమేం భీ సంభవిత హైం. తథా యహ విశేషణ కిస అపేక్షాసే హైం సో విచార నహీం
హై. తథా కదాచిత్ సోతే-బైఠతే జిస-తిస అవస్థామేం ఐసా విచార రఖకర అపనేకో జ్ఞానీ మానతా
హై.
Page 197 of 350
PDF/HTML Page 225 of 378
single page version
దిత్యుత్తానోత్పులకవదనా రాగిణోప్యాచరన్తు
ఆత్మానాత్మావగమవిరహాత్సన్తి సమ్యక్త్వశూన్యాః
హీ హైం. యహ దోనోం ఆత్మా-అనాత్మాకే జ్ఞానరహితపనేసే సమ్యక్త్వరహిత హీ హైం.
శ్రద్ధాన హై.
Page 198 of 350
PDF/HTML Page 226 of 378
single page version
జ్ఞాతా రహే యహ తో బనతా నహీం హై
శుద్ధోపయోగకో ప్రాప్త హుఏ నహీం హైం; ఇసలిఏ వే జీవ అర్థ, కామ, ధర్మ, మోక్షరూప పురుషార్థసే రహిత
హోతే హుఏ ఆలసీ
నహీం హై, బారమ్బార ఏకరూప చింతవనమేం ఛద్మస్థకా ఉపయోగ లగతా నహీం హై, గణధరాదికకా భీ ఉపయోగ
ఇసప్రకార నహీం రహ సకతా, ఇసలియే వే భీ శాస్త్రాది కార్యోంమేం ప్రవర్తతే హైం, తేరా ఉపయోగ గణధరాదికసే
భీ కైసే శుద్ధ హుఆ మానేం? ఇసలియే తేరా కహనా ప్రమాణ నహీం హై.
(సమయసార కలశ-౧౫౧)
Page 199 of 350
PDF/HTML Page 227 of 378
single page version
హై, కభీ బాతేం బనాతా హై, కభీ భోజనాది కరతా హై; పరన్తు అపనా ఉపయోగ నిర్మల కరనేకే
లిఏ శాస్త్రాభ్యాస, తపశ్చరణ, భక్తి ఆది కర్మోంమేం నహీం ప్రవర్తతా. సూనా-సా హోకర ప్రమాదీ హోనేకా
నామ శుద్ధోపయోగ ఠహరాతా హై. వహాఁ క్లేశ థోడా హోనేసే జైసే కోఈ ఆలసీ బనకర పడే రహనేమేం
సుఖ మానే వైసే ఆనన్ద మానతా హై.
హోతా హై; ఉసీ ప్రకార కుఛ విచార కరనేమేం రతి మానకర సుఖీ హోతా హై; ఉసే అనుభవజనిత
ఆనన్ద కహతా హై. తథా జైసే కహీం అరతి మానకర ఉదాస హోతా హై; ఉసీ ప్రకార వ్యాపారాదిక,
పుత్రాదికకో ఖేదకా కారణ జానకర ఉనసే ఉదాస రహతా ఔర ఉసే వైరాగ్య మానతా హై
సచ్చా ఆనన్ద, జ్ఞాన, వైరాగ్య జ్ఞానీ జీవోంకే చారిత్రమోహకీ హీనతా హోనే పర ప్రగట హోతా హై.
హోతా హై. జహాఁ సుఖసామగ్రీకో ఛోడకర దుఃఖసామగ్రీకా సంయోగ హోనే పర సంక్లేశ న హో, రాగ-
ద్వేష ఉత్పన్న న హోం; తబ నిఃకషాయభావ హోతా హై.
ఇస ప్రకార జో జీవ కేవల నిశ్చయాభాసకే అవలమ్బీ హైం ఉన్హేం మిథ్యాదృష్టి జాననా.
ఇష్ట లగతా హై.
భావోంకా ఔర అపనే అతిరిక్త అన్య జీవ-పుద్గలాదికా చింతవన కరనేసే ఆస్రవ-బన్ధ హోతా హై;
ఇసలియే అన్య విచారసే పరాఙ్ముఖ రహతే హైం.
హోం వహాఁ ఆస్రవ-బన్ధ హీ హై. యది పరద్రవ్యకో జాననేసే హీ ఆస్రవ-బన్ధ హోతే హోం, తో కేవలీ
తో సమస్త పరద్రవ్యోంకో జానతే హైం, ఇసలియే ఉనకే భీ ఆస్రవ-బన్ధ హోంగే.
Page 200 of 350
PDF/HTML Page 228 of 378
single page version
నిరూపణ కియా హై, ఔర అవధి-మనఃపర్యయ ఆదిమేం పరద్రవ్యకో జాననేకీ హీ విశేషతా హోతీ హై;
తథా చౌథే గుణస్థానమేం కోఈ అపనే స్వరూపకా చింతవన కరతా హై ఉసకే భీ ఆస్రవ-బన్ధ అధిక
హైం తథా గుణశ్రేణీ నిర్జరా నహీం హై; పాఁచవే-ఛట్ఠే గుణస్థానమేం ఆహార-విహారాది క్రియా హోనే పర పరద్రవ్య
చింతవనసే భీ ఆస్రవ-బన్ధ థోడా హై ఔర గుణశ్రేణీ నిర్జరా హోతీ రహతీ హై. ఇసలియే స్వద్రవ్య-
పరద్రవ్యకే చింతవనసే నిర్జరా-బన్ధ నహీం హోతే, రాగాది ఘటనే సే నిర్జరా హై ఔర రాగాది హోనే సే
బన్ధ హై. ఉసే రాగాదికే స్వరూపకా యథార్థ జ్ఞాన నహీం హై, ఇసలియే అన్యథా మానతా హై.
హైం, వస్తుకా నిశ్చయ హోనే పర ఉనకా ప్రయోజన కుఛ నహీం రహతా; ఇసలియే ఇన వికల్పోంకో భీ
ఛోడకర అభేదరూప ఏక ఆత్మాకా అనుభవ కరనా, ఇనకే విచారరూప వికల్పోంమేం హీ ఫఁసా రహనా
యోగ్య నహీం హై.
వీతరాగతాసహిత హోతా హై; ఉసీకా నామ నిర్వికల్పదశా హై.
ఆత్మాకే హోతా నహీం హై. ఇసలియే విచార తో రహతా హై.
నహీం హోతా.
Page 201 of 350
PDF/HTML Page 229 of 378
single page version
హీ నిశ్చిత హో జాయే. పశ్చాత్ భేదవిజ్ఞాన కరనేకా ప్రయోజన నహీం రహతా; స్వయమేవ పరకో పరరూప ఔర
ఆపకో ఆపరూప జానతా రహతా హై. ఐసా నహీం హై కి పరద్రవ్యకా జాననా హీ మిట జాతా హై. ఇసలియే
పరద్రవ్యకో జాననే యా స్వద్రవ్యకే విశేషోంకో జాననేకా నామ వికల్ప నహీం హై.
అన్య జ్ఞేయకో జాననేకే అర్థ ఉపయోగకో భ్రమాతే నహీం హైం; వహాఁ నిర్వికల్పదశా జాననా.
జాననా హోతా హై; పరన్తు జబ తక వీతరాగతా రహే, రాగాదిసే ఆప ఉపయోగకో న భ్రమాయే తబ
తక నిర్వికల్పదశా కహతే హైం.
Page 202 of 350
PDF/HTML Page 230 of 378
single page version
కిసీకే ఘర జాకర యథాయోగ్య ప్రవర్తే తో కుఛ దోష హై నహీం. ఉసీ ప్రకార ఉపయోగరూప పరిణతి
రాగ-ద్వేషభావసే పరద్రవ్యోంమేం ప్రవర్తతీ థీ; ఉసే మనా కియా కి పరద్రవ్యోంమేం ప్రవర్తన మత కర, స్వరూపమేం
మగ్న రహ. తథా జో ఉపయోగరూప పరిణతి వీతరాగభావసే పరద్రవ్యకో జానకర యథాయోగ్య ప్రవర్తే
తో కుఛ దోష హై నహీం.
కారణ నహీం హైం ఐసే పరాయే ఘరోంమేం జానేకా త్యాగ హై నహీం; ఉసీ ప్రకార జో రాగ-ద్వేషకే కారణ
నహీం హైం ఐసే పరద్రవ్యోంకో జాననేకా త్యాగ హై నహీం.
సాత తత్త్వోంకా విచార కరనా, బినా ప్రయోజన గుణస్థానాదికకా విచార కరనా యోగ్య నహీం హై?
యహాఁ ఐసా జాననా కి జైసే శీలవతీ స్త్రీ ఉద్యమపూర్వక తో విట పురుషోంకే స్థాన పర న జాయే;
యది పరవశ వహాఁ జానా బన జాయే ఔర వహాఁ కుశీల సేవన న కరే తో స్త్రీ శీలవతీ హీ
హై. ఉసీ ప్రకార వీతరాగ పరిణతి ఉపాయపూర్వక తో రాగాదికకే కారణ పరద్రవ్యోంమేం న లగే; యది
స్వయమేవ ఉనకా జాననా హో జాయే ఔర వహాఁ రాగాదిక న కరే తో పరిణతి శుద్ధ హీ హై. ఇసలియే
మునియోంకో స్త్రీ ఆదికే పరీషహ హోనే పర ఉనకో జానతే హీ నహీం, అపనే స్వరూపకా హీ జాననా
రహతా హై
Page 203 of 350
PDF/HTML Page 231 of 378
single page version
పరద్రవ్యరూప శ్రద్ధానాది కరనేసే సమ్యగ్దర్శనాది న హోతే హోం తో కేవలీకే భీ ఉనకా అభావ హో.
జహాఁ పరద్రవ్యకో బురా జాననా, నిజద్రవ్యకో భలా జాననా హో; వహాఁ తో రాగ-ద్వేష సహజ హీ హుఏ.
జహాఁ ఆపకో ఆపరూప ఔర పరకో పరరూప యథార్థ జానతా రహే, వైసే హీ శ్రద్ధానాదిరూప ప్రవర్తన
కరే; తభీ సమ్యగ్దర్శనాది హోతే హైం
జిసప్రకారసే రాగాది మిటేం వహీ ఆచరణ సమ్యక్చారిత్ర హై; ఐసా హీ మోక్షమార్గ మాననా యోగ్య హై.
హోకర సచ్చే మోక్షమార్గమేం ఉద్యమీ నహీం హోతే హైం, ఉన్హేం మోక్షమార్గమేం సన్ముఖ కరనేకే లియే ఉస శుభరూప
మిథ్యాప్రవృత్తికా భీ నిషేధరూప నిరూపణ కరతే హైం.
భలా హోగా. జైసే
ధర్మకా నిషేధ సునకర ధర్మసాధన ఛోడ విషయ-కషాయరూప ప్రవర్తన కరేగా తో వహీ నరకాదిమేం దుఃఖ
పాయేగా. ఉపదేశదాతాకా తో దోష హై నహీం. ఉపదేశ దేనేవాలేకా అభిప్రాయ తో అసత్యశ్రద్ధానాది
ఛుడాకర మోక్షమార్గమేం లగానేకా జాననా.
Page 204 of 350
PDF/HTML Page 232 of 378
single page version
ప్రవర్తతే హైం ఉసీ ప్రకార యహ ప్రవర్తతే హైం. యది కులక్రమసే హీ ధర్మ హో తో ముసలమాన ఆది సభీ
ధర్మాత్మా హో జాయేం. జైనధర్మకీ విశేషతా క్యా రహీ?
దేతే హైం. తో త్రిలోకప్రభు జినేన్ద్రదేవకే ధర్మకే అధికారమేం క్యా కులక్రమానుసార న్యాయ సంభవ హై?
జాయే ఔర పుత్ర మోక్ష జాతా హై, వహాఁ కులక్రమ కైసే రహా? యది కుల పర దృష్టి హో తో పుత్ర
భీ నరకగామీ హోనా చాహియే. ఇసలియే ధర్మమేం కులక్రమకా కుఛ భీ ప్రయోజన నహీం హై.
త్యాగ కరకే జిన-ఆజ్ఞానుసార ప్రవర్తన కరనా యోగ్య హై.
ఉససే కహతే హైం
పురాతన జైనశాస్త్రోంమేం జైసా ధర్మ లిఖా థా, వైసే ప్రవర్తన కరే తో ఉసే నవీన మార్గ కైసే కహా
జా సకతా హై?
ఫలాదికకా నిశ్చయ కరకే అంగీకార కరనా. జో సచ్చే భీ ధర్మకో కులాచార జానకర ప్రవర్తతా
Page 205 of 350
PDF/HTML Page 233 of 378
single page version
ఛోడ దేగా. తథా వహ జో ఆచరణ కరతా హై సో కులకే భయసే కరతా హై, కుఛ ధర్మబుద్ధిసే
నహీం కరతా, ఇసలియే వహ ధర్మాత్మా నహీం హై.
అపనే-అపనే శాస్త్రకీ ఆజ్ఞా మానకర ధర్మాత్మా హో జాయేం; ఇసలియే పరీక్షా కరకే జినవచనకీ
సత్యతా పహిచానకర జినాజ్ఞా మాననా యోగ్య హై.
యహ తో పక్షసే ఆజ్ఞా మాననా హై.
ప్రకార హై?
హీ ప్రమాణ హోతే హైం. వహాఁ నానా శాస్త్రోంమేం జో కథన సమాన హోం ఉనకీ తో పరీక్షా కరనేకా
ప్రయోజన హీ నహీం హై; పరన్తు జో కథన పరస్పర విరుద్ధ హోం ఉనమేంసే జో కథన ప్రత్యక్ష-అనుమానాది
గోచర హోం ఉనకీ తో పరీక్షా కరనా. వహాఁ జిన శాస్త్రోంకే కథనకీ ప్రమాణతా ఠహరే, ఉన శాస్త్రోంమేం
జో ప్రత్యక్ష-అనుమానగోచర నహీం హైం
నహీం. తూనేం పరీక్షా భలే ప్రకార నహీం కీ, ఇసలియే భ్రమ హై.
Page 206 of 350
PDF/HTML Page 234 of 378
single page version
పరీక్షా హోతీ హై.
యహ అన్యథా ప్రరూపిత కియే హోం ఉనకీ ఆజ్ఞా నహీం మాననా.
కహా, ఉసమేం ప్రయోజనరహిత ద్వీప-సముద్రాదికకా కథన అన్యథా కైసే హోగా? క్యోంకి దేవాదికకా
కథన అన్యథా కరనేసే వక్తాకే విషయ-కషాయకా పోషణ హోతా హై.
ఠహరేగీ. వహాఁ తుచ్ఛబుద్ధి భ్రమమేం పడ జాతే హైం కి యహ భీ మత హై, యహ భీ మత హై. ఇసలియే
ప్రయోజనభూతకా అన్యథాపనా మిలానేకే లియే అప్రయోజనభూత కథన భీ అన్యథా బహుత కియే హైం. తథా
ప్రతీతి కరానేకే అర్థ కోఈ-కోఈ సచ్చే కథన భీ కియే హైం. పరన్తు జో చతుర హో సో భ్రమమేం నహీం
పడతా. ప్రయోజనభూత కథనకీ పరీక్షా కరకే జహాఁ సత్య భాసిత హో, ఉస మతకీ సర్వ ఆజ్ఞా మానే.
ఉసకా నామ ఆజ్ఞాసమ్యక్త్వ హై. ఔర వహాఁ ఏకాగ్ర చింతవన హోనేసే ఉసీకా నామ ఆజ్ఞావిచయ-
ధర్మధ్యాన హై.
జాతే హైం; ఉనకే మిథ్యాదృష్టిపనా కైసే రహా? ఇసలియే కుఛ పరీక్షా కరకే ఆజ్ఞా మాననే పర హీ
Page 207 of 350
PDF/HTML Page 235 of 378
single page version
కరతే హైం.
ఆజ్ఞాప్రధానసే పరీక్షాప్రధానకో ఉత్తమ కిసలియే కహా? పృచ్ఛనా ఆది స్వాధ్యాయకే అంగ కైసే కహే?
ప్రమాణ-నయసే పదార్థోంకా నిర్ణయ కరనేకా ఉపదేశ కిసలియే దియా? ఇసలియే పరీక్షా కరకే ఆజ్ఞా
మాననా యోగ్య హై.
కరకే, వ పరస్పర శాస్త్రోంసే విధి మిలాకర, వ ఇస ప్రకార సమ్భవ హై యా నహీం
గ్రన్థాది బనాకర వహాఁ కర్తాకా నామ జిన, గణధర, ఆచార్యోంకా రఖా; ఉస నామకే భ్రమసే ఝూఠ
శ్రద్ధాన కరే తో మిథ్యాదృష్టి హీ హోగా.
శ్రద్ధాన హోనే పర తో సర్వథా సమ్యక్త్వ రహతా నహీం హై
వ జినధర్మసే ఇష్ట ప్రాప్తి హోనేకే కారణ జినమతకో ఉత్తమ జానకర, ప్రీతివంత హోకర జైనీ హోతే
హైం. సో అన్యమతోంమేం భీ యే కార్య తో పాయే జాతే హైం; ఇసలియే ఇన లక్షణోంమేం తో అతివ్యాప్తి
పాయా జాతా హై.
Page 208 of 350
PDF/HTML Page 236 of 378
single page version
హైం. ఇసీ ప్రకార అన్య జాననా.
హై, వ వాస్తవమేం రాగాదిక మిటనే పర సమ్యక్చారిత్ర హోతా హై. సో ఇనకే స్వరూపకా జైసా జినమతమేం
నిరూపణ కియా హై వైసా అన్యత్ర కహీం నహీం కియా, తథా జైనీకే సివాయ అన్యమతీ ఐసా కార్య
కర నహీం సకతే. ఇసలియే యహ జినమతకా సచ్చా లక్షణ హై. ఇస లక్షణకో పహిచానకర జో
పరీక్షా కరతే హైం వే హీ శ్రద్ధానీ హైం. ఇసకే సివాయ జో అన్య ప్రకారసే పరీక్షా కరతే హైం వే
మిథ్యాదృష్టి హీ రహతే హైం.
ప్రవర్తతే హైం.
భీ ఔరోంసే తో భలే హీ హైం.
ఐసీ బుద్ధి ఆతీ హై. ఉనకా సులఝనా భీ కఠిన హై. జైనధర్మకా సేవన తో సంసార నాశకే
Page 209 of 350
PDF/HTML Page 237 of 378
single page version
హైం. ఇసలియే వే తో మిథ్యాదృష్టి హైం హీ.
తో పాప హీ హోగా. హింసాది ద్వారా భోగాదికకే హేతు అలగ మకాన బనవాతా హై తో బనవాయే,
పరన్తు చైత్యాలయమేం భోగాది కరనా యోగ్య నహీం హై. ఉసీ ప్రకార ధర్మకా సాధన పూజా, శాస్త్రాదిక
కార్య హైం; ఉన్హీంకో ఆజీవికాది పాపకా భీ సాధన బనాయే తో పాపీ హీ హోగా. హింసాదిసే
ఆజీవికాదికే అర్థ వ్యాపారాది కరతా హై తో కరే, పరన్తు పూజాది కార్యోంమేం తో ఆజీవికాదికా
ప్రయోజన విచారనా యోగ్య నహీం హై.
హై నహీం. తథా యది ఆప భోజనాదికకా ప్రయోజన విచారకర ధర్మ సాధతా హై తో పాపీ హై హీ.
జో విరాగీ హోకర మునిపనా అంగీకార కరతే హైం ఉనకో భోజనాదికకా ప్రయోజన కహీం హై. శరీరకీ
స్థితికే అర్థ స్వయమేవ భోజనాది కోఈ దే తో లేతే హైం నహీం తో సమతా రఖతే హైం
ఔర ఆపకే జిసకా త్యాగ నహీం హై వైసా ఉపకార కరాతే హైం. కోఈ సాధర్మీ స్వయమేవ ఉపకార
కరతా హై తో కరే, ఔర యది న కరే తో ఉన్హేం కుఛ సంక్లేశ హోతా నహీం.
భోజనాదిక ఉపకార కోఈ న కరే వహాఁ సంక్లేశ కరే, యాచనా కరే, ఉపాయ కరే, అథవా ధర్మ-
సాధనమేం శిథిల హో జాయే; తో ఉసే పాపీ హీ జాననా.
Page 210 of 350
PDF/HTML Page 238 of 378
single page version
హూఁ, కిస ప్రయోజనకే అర్థ స్తుతి కరతా హూఁ, పాఠమేం క్యా అర్థ హై, సో కుఛ పతా నహీం హై.
విచార హీ నహీం హై, తథా బాహ్యమేం భీ రాగాదికే పోషణకే సాధన కరతా హై.
కార్య కరనా కహా హై. సో పరిణామోంకీ తో పహిచాన నహీం హై ఔర యహాఁ అపరాధ కితనా లగతా
హై, గుణ కితనా హోతా హై
లేతా హై; పరన్తు శాస్త్రాభ్యాసకా ప్రయోజన హై ఉసే ఆప అన్తరంగమేం నహీం అవధారణ కరతా.
Page 211 of 350
PDF/HTML Page 239 of 378
single page version
విచారసహిత అభూతార్థధర్మకో సాధతే హైం.
ప్రకారసే అపనే పరిణామోంకో భీ సుధారతే హైం
సాధన కరతే హైం.
హై; పరన్తు ఉనకే గుణ-అవగుణకీ పరీక్షా నహీం కరతే, అథవా పరీక్షా భీ కరతే హైం తో
తత్త్వజ్ఞానపూర్వక సచ్చీ పరీక్షా నహీం కరతే, బాహ్యలక్షణోం ద్వారా పరీక్షా కరతే హైం. ఐసీ ప్రతీతిసే
సుదేవ-గురు-శాస్త్రోంకీ భక్తిమేం ప్రవర్తతే హైం.
హైం, కేవలజ్ఞాన ద్వారా లోకాలోకకో జానతే హైం, కామ-క్రోధాదిక నష్ట కియే హైం
భిన్న-భిన్న నహీం పహిచానతే. జిస ప్రకార కోఈ అసమానజాతీయ మనుష్యాది పర్యాయోంమేం జీవ-పుద్గలకే
విశేషణోంకో భిన్న న జానకర మిథ్యాదృష్టి ధారణ కరతా హై, ఉసీ ప్రకార యహ భీ అసమానజాతీయ
అరహన్తపర్యాయమేం జీవ-పుద్గలకే విశేషణోంకో భిన్న న జానకర మిథ్యాదృష్టి ధారణ కరతా హై.
మహన్తపనా ఆజ్ఞానుసార మానతా హై అథవా అన్యథా మానతా హై. క్యోంకి యథావత్ జీవకే విశేషణ
జానే తో మిథ్యాదృష్టి న రహే.
Page 212 of 350
PDF/HTML Page 240 of 378
single page version
ఐసా నహీం జానతా కి ఫల తో అపనే పరిణామోంకా లగతా హై, అరహన్త ఉనకో నిమిత్తమాత్ర హైం,
ఇసలియే ఉపచార ద్వారా వే విశేషణ సమ్భవ హోతే హైం.
హైం; పరన్తు బినా పరిణామకే నామ లేనేవాలేకో భీ స్వర్గకీ ప్రాప్తి నహీం హోతీ, తబ సుననేవాలేకో
కైసే హోగీ? శ్వానాదికకో నామ సుననేకే నిమిత్తసే కోఈ మన్దకషాయరూప భావ హుఏ హైం ఉనకా ఫల
స్వర్గ హుఆ హై; ఉపచారసే నామకీ హీ ముఖ్యతా కీ హై.
హై. సో ఇష్ట-అనిష్టకా కారణ తో పూర్వకర్మకా ఉదయ హై, అరహన్త తో కర్తా హైం నహీం.
అరహన్తాదికకీ భక్తిరూప శుభోపయోగ పరిణామోంసే పూర్వపాపకే సంక్రమణాది హో జాతే హైం, ఇసలియే
ఉపచారసే అనిష్టకే నాశకా వ ఇష్టకీ ప్రాప్తికా కారణ అరహన్తాదికకీ భక్తి కహీ జాతీ హై.
పరన్తు జో జీవ ప్రథమసే హీ సాంసారిక ప్రయోజనసహిత భక్తి కరతా హై ఉసకే తో పాపకా హీ
అభిప్రాయ హుఆ. కాంక్షా, విచికిత్సారూప భావ హుఏ
పరన్తు భక్తి తో రాగరూప హై ఔర రాగసే బన్ధ హై, ఇసలియే మోక్షకా కారణ నహీం హై. జబ రాగకా
ఉదయ ఆతా హై తబ భక్తి న కరే తో పాపానురాగ హో, ఇసలియే అశుభరాగ ఛోడనేకే లియే జ్ఞానీ
భక్తిమేం ప్రవర్తతే హైం ఔర మోక్షమార్గకో బాహ్య నిమిత్తమాత్ర భీ జానతే హైం; పరన్తు యహాఁ హీ ఉపాదేయపనా
మానకర సన్తుష్ట నహీం హోతే, శుద్ధోపయోగకే ఉద్యమీ రహతే హైం.
భీ హోతీ హై.