-
સાતવાઁ અધિકાર ][ ૨૫૭
કૈસે સાધ સકેગા? આજ્ઞાનુસાર દેખા-દેખી સાધન કરતા હૈ. ઇસલિયે ઇસકે નિશ્ચય-વ્યવહાર
મોક્ષમાર્ગ નહીં હુઆ.
નિશ્ચય-વ્યવહાર મોક્ષમાર્ગકા આગે નિરૂપણ કરેંગે, ઉસકા સાધન હોને પર હી મોક્ષમાર્ગ
હોગા.
ઇસપ્રકાર યહ જીવ નિશ્ચયાભાસકો માનતા – જાનતા હૈ; પરન્તુ વ્યવહાર-સાધનકો ભી ભલા
જાનતા હૈ, ઇસલિયે સ્વચ્છન્દ હોકર અશુભરૂપ નહીં પ્રવર્તતા હૈ; વ્રતાદિક શુભોપયોગરૂપ પ્રવર્તતા
હૈ, ઇસલિયે અંતિમ ગ્રૈવેયક પર્યન્ત પદકો પ્રાપ્ત કરતા હૈ. તથા યદિ નિશ્ચયાભાસકી પ્રબલતાસે
અશુભરૂપ પ્રવૃત્તિ હો જાયે તો કુગતિમેં ભી ગમન હોતા હૈ. પરિણામોંકે અનુસાર ફલ પ્રાપ્ત
કરતા હૈ, પરન્તુ સંસારકા હી ભોક્તા રહતા હૈ; સચ્ચા મોક્ષમાર્ગ પાએ બિના સિદ્ધપદકો નહીં
પ્રાપ્ત કરતા હૈ.
ઇસપ્રકાર નિશ્ચયાભાસ-વ્યવહારાભાસ દોનોંકે અવલમ્બી મિથ્યાદૃષ્ટિયોંકા નિરૂપણ કિયા.
સમ્યક્ત્વસન્મુખ મિથ્યાદૃષ્ટિ
અબ, સમ્યક્ત્વકે સન્મુખ જો મિથ્યાદૃષ્ટિ હૈં ઉનકા નિરૂપણ કરતે હૈંઃ —
કોઈ મન્દકષાયાદિકા કારણ પાકર જ્ઞાનાવરણાદિ કર્મોંકા ક્ષયોપશમ હુઆ, જિસસે
તત્ત્વવિચાર કરનેકી શક્તિ હુઈ; તથા મોહ મન્દ હુઆ, જિસસે તત્ત્વવિચારમેં ઉદ્યમ હુઆ ઔર
બાહ્યનિમિત્ત દેવ-ગુરુ-શાસ્ત્રાદિકકા હુઆ, ઉનસે સચ્ચે ઉપેદશકા લાભ હુઆ.
વહાઁ અપને પ્રયોજનભૂત મોક્ષમાર્ગકે, દેવ-ગુરુ-ધર્માદિકકે, જીવાદિતત્ત્વોંકે, તથા નિજ-પરકે
ઔર અપનેકો અહિતકારી-હિતકારી ભાવોંકે — ઇત્યાદિકે ઉપદેશસે સાવધાન હોકર ઐસા વિચાર
કિયા કિ અહો! મુઝે તો ઇન બાતોંકી ખબર હી નહીં, મૈં ભ્રમસે ભૂલકર પ્રાપ્ત પર્યાયમેં હી
તન્મય હુઆ; પરન્તુ ઇસ પર્યાયકી તો થોડે હી કાલકી સ્થિતિ હૈ; તથા યહાઁ મુઝે સર્વ નિમિત્ત
મિલે હૈં, ઇસલિયે મુઝે ઇન બાતોંકો બરાબર સમઝના ચાહિયે, ક્યોંકિ ઇનમેં તો મેરા હી પ્રયોજન
ભાસિત હોતા હૈ. ઐસા વિચારકર જો ઉપદેશ સુના ઉસકે નિર્ધાર કરનેકા ઉદ્યમ કિયા.
વહાઁ ઉદ્દેશ, લક્ષણનિર્દેશ ઔર પરીક્ષા દ્વારા ઉનકા નિર્ધાર હોતા હૈ. ઇસલિયે પહલે
તો ઉનકે નામ સીખે, વહ ઉદ્દેશ હુઆ. ફિ ર ઉનકે લક્ષણ જાને. ફિ ર ઐસા સમ્ભવિત હૈ
કિ નહીં — ઐસે વિચાર સહિત પરીક્ષા કરને લગે.
વહાઁ નામ સીખ લેના ઔર લક્ષણ જાન લેના યહ દોનોં તો ઉપદેશકે અનુસાર હોતે
હૈં — જૈસા ઉપદેશ દિયા હો વૈસા યાદ કર લેના. તથા પરીક્ષા કરનેમેં અપના વિવેક ચાહિયે.
સો વિવેકપૂર્વક એકાન્તમેં અપને ઉપયોગમેં વિચાર કરે કિ જૈસા ઉપદેશ દિયા વૈસે હી હૈ યા