Moksha-Marg Prakashak-Hindi (iso15919 transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 113 of 350
PDF/HTML Page 141 of 378

 

background image
-
pān̐cavān̐ adhikār ][ 123
jyoti mil jātī hai; so yah bhī mithyā hai. dīpakakī jyoti to mūrtik acetan hai, aisī jyoti
vahān̐ kaise sambhav hai? tathā jyotimeṁ jyoti milane par yah jyoti rahatī hai yā vinaṣṭa ho jātī hai?
yadi rahatī hai to jyoti barḥatī jāyagī, tab jyotimeṁ hīnādhikapanā hogā; aur vinaṣṭa ho jātī
hai to apanī sattā naṣṭa ho aisā kārya upādey kaise māneṁ? isaliye aisā bhī banatā nahīṁ hai.
tathā ek mokṣa aisā kahate haiṁ kiātmā brahma hī hai, māyākā āvaraṇ miṭane par mukti
hī hai; so yah bhī mithyā hai. yah māyāke āvaraṇ sahit thā tab brahmase ek thā ki alag thā?
yadi ek thā to brahma hī māyārūp huā aur alag thā to māyā dūr hone par brahmameṁ milatā hai
tab isakā astitva rahatā hai yā nahīṁ? yadi rahatā hai to sarvajñako to isakā astitva alag bhāsit
hogā; tab saṁyog honese mile kaho, parantu paramārthase to mile nahīṁ haiṁ. tathā astitva nahīṁ rahatā
hai to apanā abhāv honā kaun cāhegā? isaliye yah bhī nahīṁ banatā.
tathā kitane hī ek prakārase mokṣako aisā bhī kahate haiṁ kibuddhi ādikakā nāś
hone par mokṣa hotā hai. so śarīrake aṁgabhūt man, indriyoṁke ādhīn jñān nahīṁ rahā. kām-
krodhādik dūr hone par to aisā kahanā banatā hai; aur vahān̐ cetanākā bhī abhāv huā māneṁ
to pāṣāṇādi samān jaṛ avasthāko kaise bhalā māneṁ? tathā bhalā sādhan karanese to jānapanā
barḥatā hai, phi ra bahut bhalā sādhan karane par jānapanekā abhāv honā kaise māneṁ? tathā lokameṁ
jñānakī mahaṁtatāse jaṛapanekī to mahaṁtatā nahīṁ hai; isaliye yah nahīṁ banatā.
isī prakār anek prakār kalpanā dvārā mokṣako batalāte haiṁ so kuch yathārtha to jānate
nahīṁ haiṁ; saṁsāravasthākī muktiavasthāmeṁ kalpanā karake apanī icchānusār bakate haiṁ.
is prakār vedāntādi matoṁmeṁ anyathā nirūpaṇ karate haiṁ.
muslimamat sambandhī vicār
tathā isī prakār musalamānoṁke matameṁ anyathā nirūpaṇ karate haiṁ. jis prakār ve brahmako
sarvavyāpī, ek, niraṁjan, sarvakā kartā-hartā mānate haiṁ; usī prakār yah khudāko mānate haiṁ. tathā
jaise ve avatār hue mānate haiṁ vaise hī yah paigambar hue mānate haiṁ. jis prakār ve puṇya-pāpakā
lekhā lenā, yathāyogya daṇḍādik denā ṭhaharāte haiṁ; usī prakār yah khudāko ṭhaharāte haiṁ. tathā
jis prakār ve gāy ādiko pūjya kahate haiṁ; usī prakār yah sūar ādiko kahate haiṁ. sab
tiryaṁcādik haiṁ. tathā jis prakār ve īśvarakī bhaktise mukti kahate haiṁ; usī prakār yah khudākī
bhaktise kahate haiṁ. tathā jisaprakār ve kahīṁ dayākā poṣaṇ, kahīṁ hiṁsākā poṣaṇ karate haiṁ; usī
prakār yah bhī kahīṁ mahar karanekā, kahīṁ katal karanekā poṣaṇ karate haiṁ. tathā jis prakār