-
ପାଁଚଵାଁ ଅଧିକାର ][ ୧୩୭
ଉସସେ କହତେ ହୈଂ — ଯଦି ପ୍ରଯୋଜନ ଏକ ହୋ ତୋ ନାନା ମତ କିସଲିଯେ କହେଂ? ଏକମତମେଂ ତୋ
ଏକ ପ୍ରଯୋଜନସହିତ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଵ୍ଯାଖ୍ଯାନ ହୋତା ହୈ, ଉସେ ଅଲଗ ମତ କୌନ କହତା ହୈ? ପରନ୍ତୁ
ପ୍ରଯୋଜନ ହୀ ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ହୈଂ ସୋ ବତଲାତେ ହୈଂଃ —
ଅନ୍ଯମତୋଂସେ ଜୈନମତକୀ ତୁଲନା
ଜୈନମତମେଂ ଏକ ଵୀତରାଗଭାଵକେ ପୋଷଣକା ପ୍ରଯୋଜନ ହୈ; ସୋ କଥାଓଂମେଂ, ଲୋକାଦିକକେ ନିରୂପଣମେଂ,
ଆଚରଣମେଂ, ଵ ତତ୍ତ୍ଵୋଂମେଂ ଜହାଁ-ତହାଁ ଵୀତରାଗତାକୀ ହୀ ପୁଷ୍ଟି କୀ ହୈ. ତଥା ଅନ୍ଯମତୋଂ ମେଂ ସରାଗଭାଵକେ
ପୋଷଣକୋ ପ୍ରଯୋଜନ ହୈ; କ୍ଯୋଂକି କଲ୍ପିତ ରଚନା କଷାଯୀ ଜୀଵ ହୀ କରତେ ହୈଂ ଔର ଅନେକ ଯୁକ୍ତିଯାଁ
ବନାକର କଷାଯଭାଵକା ହୀ ପୋଷଣ କରତେ ହୈଂ. ଜୈସେ — ଅଦ୍ଵୈତ ବ୍ରହ୍ମଵାଦୀ ସର୍ଵକୋ ବ୍ରହ୍ମ ମାନନେ ଦ୍ଵାରା,
ସାଂଖ୍ଯମତୀ ସର୍ଵକାର୍ଯ ପ୍ରକୃତିକା ମାନକର ଅପନେକୋ ଶୁଦ୍ଧ ଅକର୍ତା ମାନନେ ଦ୍ଵାରା, ଔର ଶିଵମତୀ ତତ୍ତ୍ଵ
ଜାନନେସେ ହୀ ସିଦ୍ଧି ହୋନା ମାନନେ ଦ୍ଵାରା, ମୀମାଂସକ କଷାଯଜନିତ ଆଚରଣକୋ ଧର୍ମ ମାନନେ ଦ୍ଵାରା, ବୌଦ୍ଧ
କ୍ଷଣିକ ମାନନେ ଦ୍ଵାରା, ଚାର୍ଵାକ ପରଲୋକାଦି ନ ମାନନେ ଦ୍ଵାରା — ଵିଷଯଭୋଗାଦିରୂପ କଷାଯକାର୍ଯୋଂମେଂ ସ୍ଵଚ୍ଛନ୍ଦ
ହୋନେକା ହୀ ପୋଷଣ କରତେ ହୈଂ. ଯଦ୍ଯପି କିସୀ ସ୍ଥାନ ପର କୋଈ କଷାଯ ଘଟାନେକା ଭୀ ନିରୂପଣ କରତେ
ହୈଂ; ତୋ ଉସ ଛଲସେ ଅନ୍ଯ କିସୀ କଷାଯକା ପୋଷଣ କରତେ ହୈଂ. ଜିସ ପ୍ରକାର — ଗୃହକାର୍ଯ ଛୋଡ଼କର
ପରମେଶ୍ଵରକା ଭଜନ କରନା ଠହରାଯା ଔର ପରମେଶ୍ଵରକା ସ୍ଵରୂପ ସରାଗୀ ଠହରାକର ଉନକେ ଆଶ୍ରଯସେ ଅପନେ
ଵିଷଯ-କଷାଯକା ପୋଷଣ କରତେ ହୈଂ; ତଥା ଜୈନଧର୍ମମେଂ ଦେଵ-ଗୁରୁ-ଧର୍ମାଦିକକା ସ୍ଵରୂପ ଵୀତରାଗ ହୀ ନିରୂପଣ
କରକେ କେଵଲ ଵୀତରାଗତାକା ହୀ ପୋଷଣ କରତେ ହୈଂ — ସୋ ଯହ ପ୍ରଗଟ ହୈ.
ହମ କ୍ଯା କହେଂ? ଅନ୍ଯମତୀ ଭର୍ତୃହରିନେ ଭୀ ୧ଵୈରାଗ୍ଯ-ପ୍ରକରଣମେଂ ଐସା କହା ହୈଃ —
୧ଏକୋ ରାଗିଷୁ ରାଜତେ ପ୍ରିଯତମାଦେହାର୍ଦ୍ଧଧାରୀ ହରୋ,
ନୀରାଗେଷୁ ଜିନୋ ଵିମୁକ୍ତଲଲନାସଙ୍ଗୋ ନ ଯସ୍ମାତ୍ପରଃ.
ଦୁର୍ଵାରସ୍ମରଵାଣପନ୍ନଗଵିଷଵ୍ଯାସକ୍ତମୁଗ୍ଧୋ ଜନଃ,
ଶେଷଃ କାମଵିଡଂବିତୋ ହି ଵିଷଯାନ୍ ମୋକ୍ତୁଂ ନ ମୋକ୍ତୁଂ କ୍ଷମଃ ..୧..
ଇସମେଂ ସରାଗିଯୋଂମେଂ ମହାଦେଵକୋ ପ୍ରଧାନ କହା ଔର ଵୀତରାଗିଯୋଂମେଂ ଜିନଦେଵକୋ ପ୍ରଧାନ କହା ହୈ.
ତଥା ସରାଗଭାଵ ଔର ଵୀତରାଗଭାଵୋଂମେଂ ପରସ୍ପର ପ୍ରତିପକ୍ଷୀପନା ହୈ. ଯହ ଦୋନୋଂ ଭଲେ ନହୀଂ ହୈଂ; ପରନ୍ତୁ
ଇନମେଂ ଏକ ହୀ ହିତକାରୀ ହୈ ଔର ଵହ ଵୀତରାଗଭାଵ ହୀ ହୈ; ଜିସକେ ହୋନେସେ ତତ୍କାଲ ଆକୁଲତା
୧. ରାଗୀ ପୁରୁଷୋଂମେଂ ତୋ ଏକ ମହାଦେଵ ଶୋଭିତ ହୋତା ହୈ ଜିସନେ ଅପନୀ ପ୍ରିଯତମା ପାର୍ଵତୀକୋ ଆଧେ ଶରୀରମେଂ ଧାରଣ କର
ରଖା ହୈ. ଔର ଵୀତରାଗିଯୋଂମେଂ ଜିନଦେଵ ଶୋଭିତ ହୈଂ ଜିନକେ ସମାନ ସ୍ତ୍ରିଯୋଂକା ସଂଗ ଛୋଡ଼ନେଵାଲା ଦୂସରା କୋଈ ନହୀଂ
ହୈ. ଶେଷ ଲୋଗ ତୋ ଦୁର୍ନିଵାର କାମଦେଵକେ ଵାଣରୂପ ସର୍ପୋଂକେ ଵିଷସେ ମୂର୍ଛିତ ହୁଏ ହୈଂ ଜୋ କାମକୀ ଵିଡମ୍ବନାସେ
ନ ତୋ ଵିଷଯୋଂକୋ ଭଲୀଭାଁତି ଭୋଗ ହୀ ସକତେ ହୈଂ ଔର ନ ଛୋଡ଼ ହୀ ସକତେ ହୈଂ.