-
ଛଠଵାଁ ଅଧିକାର ][ ୧୭୫
ଯହାଁ ପୂଛେ କି — ମିଥ୍ଯାତ୍ଵାଦିଭାଵ ତୋ ଅତତ୍ତ୍ଵ-ଶ୍ରଦ୍ଧାନାଦି ହୋନେ ପର ହୋତେ ହୈଂ ଔର ପାପବନ୍ଧ
ଖୋଟେ (ବୁରେ) କାର୍ଯ କରନେସେ ହୋତା ହୈ; ସୋ ଉନକେ ମାନନେସେ ମିଥ୍ଯାତ୍ଵାଦିକ ଵ ପାପବନ୍ଧ କିସ ପ୍ରକାର
ହୋଂଗେ?
ଉତ୍ତରଃ — ପ୍ରଥମ ତୋ ପରଦ୍ରଵ୍ଯୋଂକୋ ଇଷ୍ଟ-ଅନିଷ୍ଟ ମାନନା ହୀ ମିଥ୍ଯା ହୈ, କ୍ଯୋଂକି କୋଈ ଦ୍ରଵ୍ଯ
କିସୀକା ମିତ୍ର-ଶତ୍ରୁ ହୈ ନହୀଂ. ତଥା ଜୋ ଇଷ୍ଟ-ଅନିଷ୍ଟ ପଦାର୍ଥ ପାଯେ ଜାତେ ହୈଂ ଉସକା କାରଣ ପୁଣ୍ଯ-
ପାପ ହୈ; ଇସଲିଯେ ଜୈସେ ପୁଣ୍ଯବନ୍ଧ ହୋ, ପାପବନ୍ଧ ନ ହୋ; ଵହ କରନା. ତଥା ଯଦି କର୍ମ-ଉଦଯକା
ଭୀ ନିଶ୍ଚଯ ନ ହୋ ଔର ଇଷ୍ଟ-ଅନିଷ୍ଟକେ ବାହ୍ଯ କାରଣୋଂକେ ସଂଯୋଗ-ଵିଯୋଗକା ଉପାଯ କରେ; ପରନ୍ତୁ କୁଦେଵକୋ
ମାନନେସେ ଇଷ୍ଟ-ଅନିଷ୍ଟବୁଦ୍ଧି ଦୂର ନହୀଂ ହୋତୀ, କେଵଲ ଵୃଦ୍ଧିକୋ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋତୀ ହୈ; ତଥା ଉସସେ ପୁଣ୍ଯବଂଧ
ଭୀ ନହୀଂ ହୋତା, ପାପବଂଧ ହୋତା ହୈ. ତଥା କୁଦେଵ କିସୀକୋ ଧନାଦିକ ଦେତେ ଯା ଛୁଡ଼ା ଲେତେ ନହୀଂ
ଦେଖେ ଜାତେ, ଇସଲିଯେ ଯେ ବାହ୍ଯ କାରଣ ଭୀ ନହୀଂ ହୈଂ. ଇନକୀ ମାନ୍ଯତା କିସ ଅର୍ଥ କୀ ଜାତୀ ହୈ?
ଜବ ଅତ୍ଯନ୍ତ ଭ୍ରମବୁଦ୍ଧି ହୋ, ଜୀଵାଦି ତତ୍ତ୍ଵୋଂକେ ଶ୍ରଦ୍ଧାନ-ଜ୍ଞାନକା ଅଂଶ ଭୀ ନ ହୋ, ଔର ରାଗ-ଦ୍ଵେଷକୀ
ଅତି ତୀଵ୍ରତା ହୋ; ତବ ଜୋ କାରଣ ନହୀଂ ହୈଂ ଉନ୍ହେଂ ଭୀ ଇଷ୍ଟ-ଅନିଷ୍ଟକା କାରଣ ମାନତେ ହୈଂ, ତବ କୁଦେଵୋଂକୀ
ମାନ୍ଯତା ହୋତୀ ହୈ.
ଐସେ ତୀଵ୍ର ମିଥ୍ଯାତ୍ଵାଦି ଭାଵ ହୋନେ ପର ମୋକ୍ଷମାର୍ଗ ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ହୋ ଜାତା ହୈ.
କୁଗୁରୁକା ନିରୂପଣ ଔର ଉସକେ ଶ୍ରଦ୍ଧାନାଦିକକା ନିଷେଧ
ଆଗେ କୁଗୁରୁକେ ଶ୍ରଦ୍ଧାନାଦିକକା ନିଷେଧ କରତେ ହୈଂଃ —
ଜୋ ଜୀଵ ଵିଷଯ-କଷାଯାଦି ଅଧର୍ମରୂପ ତୋ ପରିଣମିତ ହୋତେ ହୈଂ, ଔର ମାନାଦିକସେ ଅପନେକୋ
ଧର୍ମାତ୍ମା ମାନତେ ହୈଂ, ଧର୍ମାତ୍ମାକେ ଯୋଗ୍ଯ ନମସ୍କାରାଦି କ୍ରିଯା କରାତେ ହୈଂ, ଅଥଵା କିଂଚିତ୍ ଧର୍ମକା କୋଈ
ଅଂଗ ଧାରଣ କରକେ ବଡ଼େ ଧର୍ମାତ୍ମା କହଲାତେ ହୈଂ, ବଡ଼େ ଧର୍ମାତ୍ମା ଯୋଗ୍ଯ କ୍ରିଯା କରାତେ ହୈଂ — ଇସ ପ୍ରକାର
ଧର୍ମକା ଆଶ୍ରଯ କରକେ ବଡ଼ା ମନଵାତେ ହୈଂ, ଵେ ସବ କୁଗୁରୁ ଜାନନା; କ୍ଯୋଂକି ଧର୍ମପଦ୍ଧତିମେଂ ତୋ ଵିଷଯ-
କଷାଯାଦି ଛୂଟନେ ପର ଜୈସେ ଧର୍ମକୋ ଧାରଣ କରେ ଵୈସା ହୀ ଅପନା ପଦ ମାନନା ଯୋଗ୍ଯ ହୈ.
କୁଲାଦି ଅପେକ୍ଷା ଗୁରୁପନେକା ନିଷେଧ
ଵହାଁ କିତନେ ହୀ ତୋ କୁଲ ଦ୍ଵାରା ଅପନେକୋ ଗୁରୁ ମାନତେ ହୈଂ. ଉନମେଂ କୁଛ ବ୍ରାହ୍ମଣାଦିକ ତୋ
କହତେ ହୈଂ — ହମାରା କୁଲ ହୀ ଊଁଚା ହୈ, ଇସଲିଯେ ହମ ସବକେ ଗୁରୁ ହୈଂ. ପରନ୍ତୁ କୁଲକୀ ଉଚ୍ଚତା ତୋ
ଧର୍ମ ସାଧନେସେ ହୈ. ଯଦି ଉଚ୍ଚ କୁଲମେଂ ହୋକର ହୀନ ଆଚରଣ କରେ ତୋ ଉସେ ଉଚ୍ଚ କୈସେ ମାନେଂ? ଯଦି
କୁଲମେଂ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋନେସେ ହୀ ଉଚ୍ଚପନା ରହେ, ତୋ ମାଂସଭକ୍ଷଣାଦି କରନେ ପର ଭୀ ଉସେ ଉଚ୍ଚ ହୀ ମାନୋ;
ସୋ ଵହ ବନତା ନହୀଂ ହୈ. ଭାରତ ଗ୍ରନ୍ଥମେଂ ଭୀ ଅନେକ ବ୍ରାହ୍ମଣ କହେ ହୈଂ. ଵହାଁ ‘‘ଜୋ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୋକର