ઇતિ ભેદોપચારરત્નત્રયપરિણતિઃ . તત્ર જિનપ્રણીતહેયોપાદેયતત્ત્વપરિચ્છિત્તિરેવ સમ્યગ્જ્ઞાનમ્ . અસ્ય સમ્યક્ત્વપરિણામસ્ય બાહ્યસહકારિકારણં વીતરાગસર્વજ્ઞમુખકમલવિનિર્ગતસમસ્તવસ્તુ- પ્રતિપાદનસમર્થદ્રવ્યશ્રુતમેવ તત્ત્વજ્ઞાનમિતિ . યે મુમુક્ષવઃ તેઽપ્યુપચારતઃ પદાર્થનિર્ણયહેતુત્વાત્ અંતરંગહેતવ ઇત્યુક્તાઃ દર્શનમોહનીયકર્મક્ષયપ્રભૃતેઃ સકાશાદિતિ . અભેદાનુપચારરત્નત્રય- પરિણતેર્જીવસ્ય ટંકોત્કીર્ણજ્ઞાયકૈકસ્વભાવનિજપરમતત્ત્વશ્રદ્ધાનેન, તત્પરિચ્છિત્તિમાત્રાંતર્મુખપરમ- બોધેન, તદ્રૂપાવિચલસ્થિતિરૂપસહજચારિત્રેણ અભૂતપૂર્વઃ સિદ્ધપર્યાયો ભવતિ . યઃ પરમજિન- યોગીશ્વરઃ પ્રથમં પાપક્રિયાનિવૃત્તિરૂપવ્યવહારનયચારિત્રે તિષ્ઠતિ, તસ્ય ખલુ વ્યવહારનય- ગોચરતપશ્ચરણં ભવતિ . સહજનિશ્ચયનયાત્મકપરમસ્વભાવાત્મકપરમાત્મનિ પ્રતપનં તપઃ . સ્વસ્વરૂપાવિચલસ્થિતિરૂપં સહજનિશ્ચયચારિત્રમ્ અનેન તપસા ભવતીતિ .
તથા ચોક્ત મેકત્વસપ્તતૌ — ચારિત્ર હૈ . ઇસપ્રકાર ભેદોપચાર-રત્નત્રયપરિણતિ હૈ . ઉસમેં, જિનપ્રણીત હેય-ઉપાદેય તત્ત્વોંકા જ્ઞાન હી સમ્યગ્જ્ઞાન હૈ . ઇસ સમ્યક્ત્વપરિણામકા બાહ્ય સહકારી કારણ વીતરાગ-સર્વજ્ઞકે મુખકમલસે નિકલા હુઆ સમસ્ત વસ્તુકે પ્રતિપાદનમેં સમર્થ ઐસા દ્રવ્યશ્રુતરૂપ તત્ત્વજ્ઞાન હી હૈ . જો મુમુક્ષુ હૈં ઉન્હેં ભી ઉપચારસે પદાર્થનિર્ણયકે હેતુપનેકે કારણ (સમ્યક્ત્વપરિણામકે) અન્તરઙ્ગહેતુ કહે હૈં, ક્યોંકિ ઉન્હેં દર્શનમોહનીયકર્મકા ક્ષયાદિક હૈ .
અભેદ-અનુપચાર-રત્નત્રયપરિણતિવાલે જીવકો, ટંકોત્કીર્ણ જ્ઞાયક જિસકા એક સ્વભાવ હૈ ઐસે નિજ પરમ તત્ત્વકી શ્રદ્ધા દ્વારા, તદ્જ્ઞાનમાત્ર ( – ઉસ નિજ પરમ તત્ત્વકે જ્ઞાનમાત્રસ્વરૂપ) ઐસે અંતર્મુખ પરમબોધ દ્વારા ઔર ઉસ-રૂપસે (અર્થાત્ નિજ પરમ તત્ત્વરૂપસે) અવિચલરૂપસે સ્થિત હોનેરૂપ સહજચારિત્ર દ્વારા ❃અભૂતપૂર્વ સિદ્ધપર્યાય હોતી હૈ . જો પરમજિનયોગીશ્વર પહલે પાપક્રિયાસે નિવૃત્તિરૂપ વ્યવહારનયકે ચારિત્રમેં હોતે હૈં, ઉન્હેં વાસ્તવમેં વ્યવહારનયગોચર તપશ્ચરણ હોતા હૈ . સહજનિશ્ચયનયાત્મક પરમસ્વભાવસ્વરૂપ પરમાત્મામેં પ્રતપન સો તપ હૈ; નિજ સ્વરૂપમેં અવિચલ સ્થિતિરૂપ સહજનિશ્ચયચારિત્ર ઇસ તપસે હોતા હૈ .
ઇસીપ્રકાર એકત્વસપ્તતિમેં (શ્રી પદ્મનન્દિ-આચાર્યદેવકૃત પદ્મનન્દિપઞ્ચવિંશતિકા નામક શાસ્ત્રમેં એકત્વસપ્તતિ નામકે અધિકારમેં ૧૪વેં શ્લોક દ્વારા) કહા હૈ કિ : —