નિરવશેષેણાન્તર્મુખાકારધ્યાનધ્યેયવિકલ્પવિરહિતનિશ્ચયપરમશુક્લધ્યાનબલેન નષ્ટાષ્ટ- કર્મબંધાઃ . ક્ષાયિકસમ્યક્ત્વાદ્યષ્ટગુણપુષ્ટિતુષ્ટાશ્ચ . ત્રિતત્ત્વસ્વરૂપેષુ વિશિષ્ટગુણાધારત્વાત્ પરમાઃ . ત્રિભુવનશિખરાત્પરતો ગતિહેતોરભાવાત્ લોકાગ્રસ્થિતાઃ . વ્યવહારતોઽભૂતપૂર્વપર્યાય- પ્રચ્યવનાભાવાન્નિત્યાઃ . ઈદ્રશાસ્તે ભગવન્તઃ સિદ્ધપરમેષ્ઠિન ઇતિ .
ત્રિભુવનશિખરાગ્રગ્રાવચૂડામણિઃ સ્યાત્ .
નિવસતિ નિજરૂપે નિશ્ચયેનૈવ દેવઃ ..૧૦૧..
[ભગવન્ત સિદ્ધ કૈસે હોતે હૈં ? ] (૧) ૧નિરવશેષરૂપસે અન્તર્મુખાકાર, ધ્યાન -ધ્યેયકે વિકલ્પ રહિત નિશ્ચય - પરમશુક્લધ્યાનકે બલસે જિન્હોંને આઠ કર્મકે બન્ધકો નષ્ટ કિયા હૈ ઐસે; (૨) ૨ક્ષાયિક સમ્યક્ત્વાદિ અષ્ટ ગુણોંકી પુષ્ટિસે તુષ્ટ; (૩) વિશિષ્ટ ગુણોંકે આધાર હોનેસે તત્ત્વકે તીન સ્વરૂપોંમેં ૩પરમ; (૪) તીન લોકકે શિખરસે આગે ગતિહેતુકા અભાવ હોનેસે લોકકે અગ્રમેં સ્થિત; (૫) વ્યવહારસે અભૂતપૂર્વ પર્યાયમેંસે ( – પહલે કભી નહીં હુઈ ઐસી સિદ્ધપર્યાયમેંસે) ચ્યુત હોનેકા અભાવ હોનેકે કારણ નિત્ય; — ઐસે, વે ભગવન્ત સિદ્ધપરમેષ્ઠી હોતે હૈં .
[અબ ૭૨વીં ગાથાકી ટીકા પૂર્ણ કરતે હુએ ટીકાકાર મુનિરાજ તીન શ્લોક કહતે હૈં : ]
[શ્લોેકાર્થ : — ] વ્યવહારનયસે જ્ઞાનપુંજ ઐસે વે સિદ્ધભગવાન ત્રિભુવનશિખરકી શિખાકે (ચૈતન્યઘનરૂપ) ઠોસ ૪ચૂડામણિ હૈં; નિશ્ચયસે વે દેવ સહજપરમચૈતન્યચિન્તામણિ- સ્વરૂપ નિત્યશુદ્ધ નિજ રૂપમેં હી વાસ કરતે હૈં .૧૦૧.
૧ – નિરવશેષરૂપસે = અશેષત; કુછ શેષ રખે બિના; સમ્પૂર્ણરૂપસે; સર્વથા . [પરમશુક્લધ્યાનકા આકાર અર્થાત્ સ્વરૂપ સમ્પૂર્ણતયા અન્તર્મુખ હોતા હૈ . ]
૨ – સિદ્ધભગવન્ત ક્ષાયિક સમ્યક્ત્વ, અનન્ત જ્ઞાન, અનન્ત દર્શન, અનન્ત વીર્ય, સૂક્ષ્મત્વ, અવગાહન, અગુરુલઘુ ઔર અવ્યાબાધ ઇન આઠ ગુણોંકી પુષ્ટિસે સંતુષ્ટ — આનન્દમય હોતે હૈં .
૩ – સિદ્ધભગવન્ત વિશિષ્ટ ગુણોંકે આધાર હોનેસે બહિસ્તત્ત્વ, અન્તસ્તત્ત્વ ઔર પરમતત્ત્વ ઐસે તીન તત્ત્વસ્વરૂપોંમેંસે પરમતત્ત્વસ્વરૂપ હૈં .
૪ – ચૂડામણિ = શિખામણિ; કલગીકા રત્ન; શિખરકા રત્ન .