ଅତ୍ରାପି ନିରୁପାଧିସ୍ଵରୂପଲକ୍ଷଣପରମାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵମୁକ୍ତ ମ୍ .
ଅଖିଲଦୁରଘଵୀରଵୈରିଵରୂଥିନୀସଂଭ୍ରମାଗୋଚରସହଜଜ୍ଞାନଦୁର୍ଗନିଲଯତ୍ଵାଦଵ୍ଯାବାଧମ୍, ସର୍ଵାତ୍ମ- ପ୍ରଦେଶଭରିତଚିଦାନନ୍ଦମଯତ୍ଵାଦତୀନ୍ଦ୍ରିଯମ୍, ତ୍ରିଷୁ ତତ୍ତ୍ଵେଷୁ ଵିଶିଷ୍ଟତ୍ଵାଦନୌପମ୍ଯମ୍, ସଂସୃତି- ପୁରଂଧ୍ରିକାସଂଭୋଗସଂଭଵସୁଖଦୁଃଖାଭାଵାତ୍ପୁଣ୍ଯପାପନିର୍ମୁକ୍ତ ମ୍, ପୁନରାଗମନହେତୁଭୂତପ୍ରଶସ୍ତାପ୍ରଶସ୍ତମୋହ- ରାଗଦ୍ଵେଷାଭାଵାତ୍ପୁନରାଗମନଵିରହିତମ୍, ନିତ୍ଯମରଣତଦ୍ଭଵମରଣକାରଣକଲେଵରସଂବନ୍ଧାଭାଵାନ୍ନିତ୍ଯମ୍, ନିଜଗୁଣପର୍ଯାଯପ୍ରଚ୍ଯଵନାଭାଵାଦଚଲମ୍, ପରଦ୍ରଵ୍ଯାଵଲମ୍ବନାଭାଵାଦନାଲମ୍ବମିତି
ତଥା ଚୋକ୍ତଂ ଶ୍ରୀମଦମୃତଚଂଦ୍ରସୂରିଭିଃ — [ପୁନରାଗମନ-ଵିରହିତମ୍ ] ପୁନରାଗମନ ରହିତ, [ନିତ୍ଯମ୍ ] ନିତ୍ଯ, [ଅଚଲମ୍ ] ଅଚଲ ଔର [ଅନାଲଂବମ୍ ] ନିରାଲମ୍ବ ହୈ .
ଟୀକା : — ଯହାଁ ଭୀ, ନିରୁପାଧି ସ୍ଵରୂପ ଜିସକା ଲକ୍ଷଣ ହୈ ଐସା ପରମାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵ କହା ହୈ .
(ପରମାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵ ଐସା ହୈ : — ) ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍ଟ ୧ଅଘରୂପୀ ଵୀର ଶତ୍ରୁଓଂକୀ ସେନାକେ ଧାଂଧଲକୋ ଅଗୋଚର ଐସେ ସହଜଜ୍ଞାନରୂପୀ ଗଢ଼ମେଂ ଆଵାସ ହୋନେକେ କାରଣ ଅଵ୍ଯାବାଧ (ନିର୍ଵିଘ୍ନ) ହୈ; ସର୍ଵ ଆତ୍ମପ୍ରଦେଶମେଂ ଭରେ ହୁଏ ଚିଦାନନ୍ଦମଯପନେକେ କାରଣ ଅତୀନ୍ଦ୍ରିଯ ହୈ; ତୀନ ତତ୍ତ୍ଵୋଂମେଂ ଵିଶିଷ୍ଟ ହୋନେକେ କାରଣ (ବହିରାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵ, ଅନ୍ତରାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵ ଔର ପରମାତ୍ମତତ୍ତ୍ଵ ଇନ ତୀନୋଂମେଂ ଵିଶିଷ୍ଟ — ଖାସ ପ୍ରକାରକା — ଉତ୍ତମ ହୋନେକେ କାରଣ) ଅନୁପମ ହୈ; ସଂସାରରୂପୀ ସ୍ତ୍ରୀକେ ସଂଭୋଗସେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋନେଵାଲେ ସୁଖଦୁଃଖକା ଅଭାଵ ହୋନେକେ କାରଣ ପୁଣ୍ଯପାପ ରହିତ ହୈ; ୨ପୁନରାଗମନକେ ହେତୁଭୂତ ପ୍ରଶସ୍ତ - ଅପ୍ରଶସ୍ତ ମୋହରାଗଦ୍ଵେଷକା ଅଭାଵ ହୋନେକେ କାରଣ ପୁନରାଗମନ ରହିତ ହୈ; ୩ନିତ୍ଯ ମରଣକେ ତଥା ଉସ ଭଵ ସମ୍ବନ୍ଧୀ ମରଣକେ କାରଣଭୂତ କଲେଵରକେ (ଶରୀରକେ) ସମ୍ବନ୍ଧକା ଅଭାଵ ହୋନେକେ କାରଣ ନିତ୍ଯ ହୈ; ନିଜ ଗୁଣୋଂ ଔର ପର୍ଯାଯୋଂସେ ଚ୍ଯୁତ ନ ହୋନେକେ କାରଣ ଅଚଲ ହୈ; ପରଦ୍ରଵ୍ଯକେ ଅଵଲମ୍ବନକା ଅଭାଵ ହୋନେକେ କାରଣ ନିରାଲମ୍ବ ହୈ .
ଇସୀପ୍ରକାର (ଆଚାର୍ଯଦେଵ) ଶ୍ରୀମଦ୍ ଅମୃତଚନ୍ଦ୍ରସୂରିନେ (ଶ୍ରୀ ସମଯସାରକୀ ଆତ୍ମଖ୍ଯାତି ନାମକ ଟୀକାମେଂ ୧୩୮ଵେଂ ଶ୍ଲୋକ ଦ୍ଵାରା) କହା ହୈ କି : —
୩୫୬ ]
୧ – ଅଧ୍ଯାତ୍ମଶାସ୍ତ୍ରୋଂମେଂ ଅନେକ ସ୍ଥାନୋଂ ପର ପାପ ତଥା ପୁଣ୍ଯ ଦୋନୋଂକୋ ‘ଅଘ’ ଅଥଵା ‘ପାପ’ କହା ଜାତା ହୈ .
୨ – ପୁନରାଗମନ = (ଚାର ଗତିଯୋଂମେଂସେ କିସୀ ଗତିମେଂ) ଫି ରସେ ଆନା; ପୁନଃ ଜନ୍ମ ଧାରଣ କରନା ସୋ .
୩ – ନିତ୍ଯ ମରଣ = ପ୍ରତିସମଯ ହୋନେଵାଲା ଆଯୁକର୍ମକେ ନିଷେକୋଂକା କ୍ଷଯ