Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਗਂਬਰ ਜੈਨ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਮਂਦਿਰ ਟ੍ਰਸ੍ਟ, ਸੋਨਗਢ - ੩੬੪੨੫੦
ਅਧਿਕਾਰ-੨ : ਦੋਹਾ-੪੯ ]ਪਰਮਾਤ੍ਮਪ੍ਰਕਾਸ਼: [ ੨੯੯
रागमपि । येन तपोधनेन किं कृतम् । गंथहं जेण वियाणियउ भिण्णउ अप्प-सहाउ
ग्रन्थात्सकाशाद्येन विज्ञातो भिन्न आत्मस्वभाव इति । तद्यथा । मिथ्यात्वं, स्त्र्यादिवेदकांक्षारूप-
वेदत्रयं हास्यरत्यरतिशोकभयजुगुप्सारूपं नोकषायषट्कं, क्रोधमानमायालोभरूपं कषायचतुष्टयं
चेति चतुर्दशाभ्यन्तरपरिग्रहाः, क्षेत्रवास्तुहिरण्यसुवर्णधनधान्यदासीदासकुप्यभाण्डरूपा बाह्यपरि-
ग्रहाः इत्थंभूतान् बाह्याभ्यन्तरपरिग्रहान् जगत्त्रये कालत्रयेऽपि मनोवचनकायैः
कृतकारितानुमतैश्च त्यक्त्वा शुद्धात्मोपलम्भलक्षणे वीतरागनिर्विकल्पसमाधौ स्थित्वा च यो
बाह्याभ्यन्तर-परिग्रहाद्भिन्नमात्मानं जानाति स परिग्रहस्योपरि रागद्वेषौ न करोति । अत्रेदं
व्याख्यानं एवं गुणविशिष्टनिर्ग्रन्थस्यैव शोभते न च सपरिग्रहस्येति तात्पर्यार्थः ।।४९।।
अथ —
१७७) विसयहँ उप्परि परम-मुणि देसु वि करइ ण राउ ।
विसयहँ जेण वियाणियउ भिण्णउ अप्प-सहाउ ।।५०।।
ਅਭ੍ਯਂਤਰ ਪਰਿਗ੍ਰਹੋ ਅਨੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰ, ਵਾਸ੍ਤੁ, ਚਾਂਦੀ, ਸੁਵਰ੍ਣ, ਧਨ, ਧਾਨ੍ਯ, ਦਾਸ, ਦਾਸੀ, ਕੁਪ੍ਯ, ਭਾਂਡਰੂਪ
ਦਸ਼ ਬਾਹ੍ਯ ਪਰਿਗ੍ਰਹੋ — ਏ ਪ੍ਰਮਾਣੇ ਚੋਵੀਸ ਬਾਹ੍ਯ ਅਭ੍ਯਂਤਰ ਪਰਿਗ੍ਰਹੋਨੇ ਤ੍ਰਣ ਲੋਕ ਅਨੇ ਤ੍ਰਣ ਕਾਲ਼ਮਾਂ
ਮਨ, ਵਚਨ, ਕਾਯਾਥੀ, ਕਰਵੁਂ, ਕਰਾਵਵੁਂ, ਅਨੁਮੋਦਨਥੀ ਛੋਡੀਨੇ ਅਨੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿ ਜੇਨੁਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣ
ਛੇ ਏਵੀ ਵੀਤਰਾਗ ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪ ਸਮਾਧਿਮਾਂ ਸ੍ਥਿਤ ਥਈਨੇ ਜੇ ਬਾਹ੍ਯ ਅਭ੍ਯਂਤਰ ਪਰਿਗ੍ਰਹਥੀ ਭਿਨ੍ਨ
ਆਤ੍ਮਾਨੇ ਜਾਣੇ ਛੇ, ਤੇ ਪਰਿਗ੍ਰਹ ਉਪਰ ਰਾਗ-ਦ੍ਵੇਸ਼ ਕਰਤੋ ਨਥੀ.
ਅਹੀਂ, ਆਵਾ ਗੁਣਵਿਸ਼ਿਸ਼੍ਟ ਨਿਰ੍ਗ੍ਰਂਥਨੇ ਜ (ਨਿਰ੍ਗ੍ਰਂਥ ਮੁਨਿਨੇ ਜ) ਆ ਕਥਨ ਸ਼ੋਭੇ ਛੇ ਪਣ
ਪਰਿਗ੍ਰਹਧਾਰੀਨੇ ਸ਼ੋਭਤੁਂ ਨਥੀ, ਏਵੋ ਤਾਤ੍ਪਰ੍ਯਾਰ੍ਥ ਛੇ. ੪੯.
ਵਲ਼ੀ (ਹਵੇ, ਪਰਮ ਮੁਨਿ ਵਿਸ਼ਯੋ ਉਪਰ ਰਾਗ-ਦ੍ਵੇਸ਼ ਕਰਤੋ ਨਥੀ, ਏਮ ਕਹੇ ਛੇ) : —
सुवर्ण, धन, धान्य, दासी, दास, कुप्य, भांडरूप दस बाह्य परिग्रह — इसप्रकार चौबीस
तरहके बाह्य अभ्यंतर परिग्रहोंको तीन जगतमें, तीनों कालोंमें, मन, वचन, काय, कृत
कारित अनुमोदनासे छोड़ और शुद्धात्माकी प्राप्तिरूप वीतराग निर्विकल्प समाधिमें ठहरकर
परवस्तुसे अपनेको भिन्न जानता है, वो ही परिग्रहके ऊ पर राग-द्वेष नहीं करता है । यहाँ
पर ऐसा व्याख्यान निर्ग्रंथ मुनिको ही शोभा देता है, परिग्रहधारीको नहीं शोभा देता है,
ऐसा तात्पर्य जानना ।।४९।।
आगे विषयोंके ऊ पर वीतरागता दिखलाते हैं —