PDF/HTML Page 3721 of 4199
single page version

jemanī draṣhṭi (-buddhi) mohit chhe evā puruṣho paramārthane jāṇatā nathī, [इह तुष–बोध– विमुग्ध–बुद्धयः तुषं कलयन्ति, न तण्डुलम्] jem jagatamān 1tuṣhanā gnānamān ja jemanī buddhi mohit chhe (-moh pāmī chhe) evā puruṣho tuṣhane ja jāṇe chhe, 2taṇḍulane jāṇatā nathī.

bhāvārthaḥ– jeo photarāmmān mugdha thaī rahyā chhe, photarānne ja kūṭayā kare chhe, temaṇe taṇḍulane jāṇyā ja nathī; tevī rīte jeo dravyaliṅg ādi vyavahāramān mugdha thaī rahyā chhe (arthāt sharīrādinī kriyāmān mamatva karyā kare chhe), temaṇe shuddhātmaanubhavanarūp paramārthane jāṇyo ja nathī; arthāt evā jīvo sharīrādi paradravyane ja ātmā jāṇe chhe, paramārtha ātmānun svarūp teo jāṇatā ja nathī. 242.

have āgaḷanī gāthānī sūchanārūpe kāvya kahe chheḥ- shlokārthaḥ–

dravyaliṅgamān mamakār vaḍe andh-vivekarahit chhe, teo samayasārane ja dekhatā nathī; [यत् इह द्रव्यलिङ्गम् किल अन्यतः] kāraṇ ke ā jagatamān dravyaliṅg to kharekhar anyadravyathī thāy chhe, [इदम् ज्ञानम् एव हि एकम् स्वतः] ā gnān ja ek potāthī (ātmadravyathī) thāy chhe.

bhāvārthaḥ– jeo dravyaliṅgamān mamatva vaḍe andh chhe temane shuddhātmadravyano anubhav ja nathī, kāraṇ ke teo vyavahārane ja paramārtha mānatā hovāthī paradravyane ja ātmadravya māne chhe. 243.

________________________________________ 1. tuṣh = ḍāṅgaranān photarān; anājanān photarān. 2. taṇḍul = photarān vinānā chokhā; photarān vinānun anāj.

PDF/HTML Page 3722 of 4199
single page version

have ā arthanī gāthā kahe chheḥ-

‘jeo kharekhar “hun shramaṇ chhun, hun shramaṇopāsak (-shrāvak) chhun” em dravyaliṅgamān mamakār vaḍe mithyā ahaṅkār kare chhe, teo anādirūḍh (anādikāḷathī chālyā āvelā) vyavahāramān mūḍh (mohī) vartatā thakā......’

ahā! koī nagna digambar muniliṅg dhāre, pañchamahāvratādi kriyāo pāḷe ane te vaḍe dravyaliṅgamān mamatva karī mithyā ahaṅkār kare ke-hun shramaṇ chhun, muni chhun to ahīn kahe chhe ke te mūḍh mithyādraṣhṭi chhe, bahu ākarī vāt bāpā! paṇ ā hitanī vāt chhe prabhu! tane khabar nathī paṇ vītarāgano mārga to chaitanyanā vītarāgī pariṇāmathī utpanna thāy chhe, rāgathī utpanna thato nathī. pañchamahāvrat ādi jevān bhagavāne kahyān chhe tevān chokakhān pāḷe toy e rāg ja chhe, dharma nahi. e rāg vaḍe tun māne ke hun sādhu-muni thaī gayo chhun paṇ e tāro durabhinivesh chhe, mithyā mānyatā chhe.

te ja pramāṇe koī shrāvakanun nām dhāraṇ karī bār vrat pāḷe ne dayā, dān, bhakti-pūjā ītyādimān pravarte ane te vaḍe mithyā ahaṅkār kare ke hun shrāvak chhun to tene paṇ ātmānī khabar nathī. te paṇ mūḍh agnānī ja chhe. āj kāratakī pūnam chhe ne! hajāro māṇaso shatruñjayanī jātrāe jashe. tyān jo rāganī mandatā thāy to puṇyabandh thashe, paṇ dharma nahi. temān dharma māne e to narī mūḍhatā chhe bhāī! are! shrāvak kone kahīe? jene svaparano antar-vivek jāgyo hoy ane je rāgathī chhūṭo paḍī svarūpamān rame tene shrāvak kahīe. ane munidashā to ethīy adhik ūñchī prachur ānandanī dashā chhe.

ahāhā.....! bhagavān ātmā anākuḷ ānandarasano-chaitanyarasano kand prabhu chhe. antarmukh thaī tene jāṇato-anubhavato nathī ane vyavahār kriyākāṇḍamān potānun hit māne chhe, temān dharma ane munipaṇun -shrāvakapaṇun māne chhe te anādirūḍh vyavahāramān mūḍh chhe. shubhabhāvano āvo vyavahār to anādithī chālyo āve chhe, anantavār karyo chhe. ahā! navamī graiveyakanā svargamān jāy evā shubhabhāv atyāre to chhe nahi, paṇ evā shubhabhāv paṇ eṇe anantavār karyā chhe. emān navun shun chhe? shubh-ashubh bhāv to nigodanā jīv paṇ nirantar kare chhe. ā lasaṇ-ḍuṅgaḷī nathī āvatān? tenī rāī jeṭalī ek kaṭakīmān asaṅkhya audārik sharīr chhe, ane ek sharīramān anantā nigodanā jīv chhe. sarvagna parameshvare gnānamān ā joyā chhe. ahā! te nigodanā jīvone paṇ kṣhaṇamān

PDF/HTML Page 3723 of 4199
single page version

niyamasāramān kaḷash (121) mān kahyun chhe ke- je mokṣhanun kathanamātra kāraṇ chhe evā vyavahāraratnatrayane bhavasāgaramān ḍūbelā jīve pūrve bhavabhavamān sāmbhaḷ‌yun chhe ane ācharyun chhe; parantu arere! khed chhe ke je sarvadā ek gnān chhe tene jīve sāmbhaḷ‌yun-ācharyun nathī. bhāī! svabhāvanā bhān vinā vyavahāranā kriyākāṇḍ to eṇe anantavār karyā chhe. paṇ ethī shun? e badhā phogaṭ ja chhe. (enāthī svarūpaprāpti thatī nathī).

e ja visheṣh kahe chhe- ‘...... teo anādirūḍh vyavahāramān mūḍh vartatā thakā, prauḍh vivekavāḷā nishchay (- nishchayanay) par anārūḍh vartatā thakā, paramārthasatya (-je paramārthe satyārtha chhe evā) bhagavān samayasārane dekhatā-anubhavatā nathī.’

pāpanā pariṇām to durgatinun kāraṇ chhe, ne puṇyanā pariṇāmathī svargādi maḷe chhe tey durgati chhe, kemake enāthī-ātmāno dharma -maḷato nathī. vaḷī shubhabhāvane hitarūp māne e to mithyātva chhe, te anant sansāranun mūḷ chhe. bhāī! mithyātvano ansh paṇ buro chhe. agnānī jīvo anādirūḍh vyavahāramān mūḍh rahīne prauḍh vivekayukta nishchay par anārūḍh varte chhe, oho! rāganī kriyāthī shuddha chaitanya tattva andar bhinna chhe evā prauḍh vivekavāḷā nishchay par agnānī ārūḍh thato nathī. ahā! rāganā-vyavahāranā ghoḍe chaḍhīne agnānī chaturgatimān bhame chhe, rakhaḍe chhe, tene prauḍh vivekayukta nishchay pragaṭato nathī. bhāī! ā badhun atyāre samajavun paḍashe hon. bākī ahīn moṭā karoḍapati sheṭhiyā hoy toy marīne kyāy pashugatimān chālyā jashe.

shun thāy? māns-dārū ītyādino khorāk nathī eṭale narake na jāy, vaḷī svādhyāy, dān, bhakti ādi shubhabhāvanāny ṭhekāṇān nathī eṭale svarga ke manuṣhyagatimān paṇ na jāy, eṭale tīvra lolupatāvāḷā jīvo anek prakāranā māyāchār vaḍe marīne tiryañchamā-pashugatimān ja jāy. aharnish raḷavā-kamāvāmān ne īndriyanā viṣhayamān vakhat vītāve te jīvo mithyābhāvane sevatā thakā kyāy chālyā jāy chhe. ahīn kahe chhe-anādirūḍh vyavahāramān mūḍh evā jīvo nijasvabhāvamān anārūḍh vartatā thakā paramārtha satya bhagavān samayasārane dekhatā-anubhavatā nathī, arthāt chār gatimān ja rakhaḍe ja chhe. samajāṇun kāī...?

are bhāī! shuklaleshyā paryantanā shubhabhāv to abhavine paṇ thāy chhe. paṇ

PDF/HTML Page 3724 of 4199
single page version

enāthī sahit te duḥkhī ja chhe. shun thāy? anādithī agnānī jīvone ā haṭh chhe ke ā dayā, dān, vrat, bhakti ādi vyavahāranā bhāvothī mukti thashe. te vyavahāranā-rāganā ghoḍe ārūḍh thayo chhe, rāgamān ārūḍh thayelo te nijachaitanyapad par anārūḍh chhe. ahā! āvā vyavahār-vimūḍh jīvo, ahīn kahe chhe, paramārtha satya bhagavān samayasārane dekhatā nathī. anubhavatā nathī.

prashnaḥ– to dharmī ne -shrāvak ane munine-vratādino shubharāg to hoy chhe? samādhānaḥ– hā, hoy chhe; dharmīne te pūrṇapaṇe svabhāv par ārūḍh na thāy tyān sudhī yathāsambhav vratādino shubharāg hoy chhe, paṇ tene te satyārtha mokṣhamārga jāṇatā nathī. te ādaraṇīy chhe em te mānatā nathī. bhāī! je shubharāg āve chhe tene tun vyavahār tarīke bas jāṇ, paṇ tenāthī potānun kalyāṇ thāy em mānavun chhoḍī de.

vyavahār mokṣhamārga chhe em vyavahārathī sthāpan karavāmān āvyun chhe, parantu te sācho mokṣhamārga kyān chhe? vāstavamān to te rāg ja hovāthī bandhananā kāraṇarūp chhe. te shubhabhāv sādhakadashāmān āve chhe tene jāṇavo joīe, parantu enāthī jīvanun kalyāṇ thāy em mānavānun chhoḍī devun joīe. agnānī to dayā, dān, vrat ādino shubhabhāv ja mārun sarvasva chhe em temān mūḍh thaī gayo chhe. ahā! prauḍh vivekathī prāpta thavā-yogya shuddha nishchay nij chaitanyapad par te anārūḍh vartato thako nij samayasārane prāpta thato nathī- anubhavato nathī. āvī vāt! samajāṇun kāī......?

vyavahār samakitīne hoy chhe, avashya hoy chhe, parantu temān te ārūḍh nathī, te to shuddha ek nij chaitanyapad par ārūḍh chhe. vyavahār chhe-em bas dharmī teno jāṇanār ane dekhanār chhe, enāthī mārun bhalun thashe em te vyavahāramān mohit-mūḍh nathī. bhāī! dharmīne shubhabhāv āve chhe eṭalī maryādā chhe, parantu e kāī enā kalyāṇanun kāraṇ nathī.

aho! vītarāgī santo-kevaḷīnā keḍāyatīo bhagavānanā āḍatiyā thaīne ā māl jagatane jāher kare chhe. bhāī! tārun chaitanyapad gnān ane ānandanā svabhāvathī pūraṇ bharelun chhe. tenā par ārūḍh thā to tane nirākuḷ ānandanī prāpti thashe. jeo nij chaitanyapad par anārūḍh vartatā thakā vyavahāramān mūḍh thaī pravarte chhe teo chār gatinā paribhramaṇanā kāraṇamān-mārgamān paḍelā chhe. pravachanasāramān kahyun chhe ke-shubh ke ashubhamān- bannemān kāī taphāvat nathī em jeo mānatā nathī teo mohathī mūrchhit thayā thakā apār ghor sansārasāgaramān ḍūbelā chhe. bhāī! shubh-ashubh banney jagapanth chhe.

hā, paṇ ame nivr̥utti laī brahmacharyathī rahīe chhīe ne?

PDF/HTML Page 3725 of 4199
single page version

brahmacharya kone kahīe bāpu? brahma nām ātmā shuddha chidānand chaitanyachintāmaṇi prabhune charya nām charavun; shuddha chaitanyamān charavun tenun nām brahmacharya chhe. sharīrathī brahmacharya pāḷavāno vikalpa e to shubhabhāv chhe, enāthī puṇya bandhāy, dharma na thāy. enāthī dharma thavānun māne e to mithyātvanun mahāpāp chhe. are! āvā mithyātvane sevīne to bhagavān tun rajhaḷī maryo chhe.

are! kadīk e anek prakāranī sānsārik chintāothī, kuṭumb-parivār ādithī nivr̥utta thayo to shubhabhāv ne shubhabhāvanā nimittone choṇṭī paḍayo, enāthī ja mārun kalyāṇ thashe em mānavā lāgyo. paṇ bhāī re! mokṣhapāhuḍamān bhagavān kundakundāchārya pharamāve chhe ke- ‘पर दव्वादो दुग्गइ’ paramānandamay nij chaitanyaprabhu chhe tene chhoḍīne jeṭalun paradravya-kuṇṭumb-parivār ke dev-guru-shāstra prati lakṣha jāy te badhoy rāg durgati chhe, te ātmānī-chaitanyanī gati nathī. shubhabhāvathī svargagati maḷe, paṇ te durgati chhe. jenāthī gati maḷe te bhāv durgati chhe ne te gati durgati chhe. ahāhā....! bhagavān kahe chhe- ame tārā māṭe paradravya chhīe. amārā lakṣhe tane rāg thashe. svarūpamān ramavun chhoḍīne tun amārun lakṣha kare te durgati chhe.

ā nagnadashā, pañchamahāvratanun pālan, 28 mūḷaguṇanī kriyā-āvī kriyā badhī shubhabhāv chhe. emān koī māne ke -ā māro dharma ne ā mārun munipaṇun tene santo kahe chhe- prabhu! tun ekavār sāmbhaḷ. bāpu! tun bīje avaḷe pāṭe chaḍhī gayo chhe. mokṣhamārgano- ātmānā hitano -ā mārga nathī. ahīn traṇ bol kahyā chheḥ anādirūḍh, vyavahāramūḍh, ne nishchay svabhāvamān anārūḍh. aho! ā to gāthāmān ekalun mākhaṇ bharyun chhe. koī bhāgyavantane prāpta thashe. kahyun chhe ne ke-

ahā! antarīkṣhamān bhagavān birāje tyānthī omdhvaninā dhodh chhūṭayā. bhavyonā kān par vāṇī paḍī, te vāṇīmānthī chaitanyatattvarūp mākhaṇ nīkaḷ‌yun. te koī viral bhāgyavantane prāpta thayun ane jagat to vyavahāranī chhāshamān ja bharamāī gayā, rājī.... rājī....thaī gayā. bhāī! mahāvratādinā pariṇām e to chhāsh eṭale kāī nathī. bhāī! tane khabar nathī paṇ e rāgathī ātmaprāpti nahi thāy. āvo mārag prabhu! emān tun shatruñjay ne sammedashikharanī jātrā karīne mānī le ke mane dharma thayo, paṇ dhūḷey dharma nahi thāy sāmbhaḷane. dharma to koī judī antaranī alaukik chīj chhe bāpu!

PDF/HTML Page 3726 of 4199
single page version

to pūjāmān to em āve chhe ke-

bhāī! e to jātrāmān visheṣh bhaktinā shubhabhāv hoy to kadāchit svarge jāy, paṇ ātmadarshan vinā tyānthī nīkaḷīne kyān jāy? krame karīne narak-tiryañchamān jāy. ahīn to bhavanā abhāvanī vāt chhe, ne e shubhabhāvamān bhavano abhāv karavānun sāmarthya nathī. svasvarūpano anubhav karyā vinā shubhāshubh thayā ja karashe ane tene chorāshīnun paribhramaṇ phaḷ‌yā ja karashe. āvī vāt! samajāṇun kāī...?

aho! santone andaramān atīndriy ānandarasanā pyālā phāṭayā chhe. kahe chhe- atīndriy rasanā vedan-samvedan vinā mātra kriyākāṇḍ vaḍe ane bāhya vesh vaḍe koī māne hun shramaṇ-shrāvak chhun to te jūṭhā chhe; vyavahāravimūḍh ane nishchay-anārūḍh teo paramārtha padane-chaitanyapadane pāmatā nathī-anubhavatā nathī.

aho! ā samayasār shāstra san. 1978 mān hāthamān āvyun tyārathī lāgyun ke mārga bījo chhe, ā kriyākāṇḍ ane vesh te mārga nathī. rāgathī, bhinna nij chaitanyasvarūp ātmāno anubhav karavo te ja mokṣhano upāy ane te ja dharma chhe; shubhabhāv chhoḍī pāpamān pravartavun em ahīn vāt nathī, paṇ shubhabhāv mokṣhano upāy nathī em jāṇī tenun lakṣha chhoḍī antar-svabhāvamān draṣhṭi karavī ane tyān ja līn thaī pravartavun bas e ja upāy chhe.

‘anādi kāḷano paradravyanā sanyogathī thayelo je vyavahār temān ja je puruṣho mūḍh arthāt mohit chhe, teo em māne chhe ke- “ ā bāhya mahāvratādirūp bhekh chhe te ja amane mokṣha prāpta karāvashe,” parantu jenāthī bhedagnān thāy chhe evā nishchayane teo jāṇatā nathī. āvā puruṣho satyārtha, paramārtharūp, shuddhagnānamay samayasārane dekhatā nathī.’

bhagavān ātmā trikāḷ shuddha ek gnāyakasvarūp chhe. ā bāhya vratādikanā bhekh te enun svarūp nathī. e to badhā paradravyanā sanyogathī thayelā bhāv chhe. shun kīdhun? ā pañchamahāvrat, pāñch samiti, traṇ gupti, dayā, dān, bhakti, pūjā ītyādinā bhāv -e badhā paradravyanā sanyogathī thayelā sanyogī bhāv chhe. e paradravyanā sanyogathī thayelo je vyavahār temān ja je puruṣho mūḍh chhe, mohit chhe teo māne chhe ke-ā bāhya vratādik bhekh chhe te ja amane mokṣha prāpta karāvashe, paṇ te yathārtha nathī; kemake te bhāv abandh nathī, bandharūp chhe, duḥkharūp chhe, vaḷī teo chaitanyamay nathī, paṇ achetan chhe. vaḷī jenāthī bhedagnān thāy evā nishchayane teo jāṇatā nathī. tethī vyavahār vimūḍh āvā puruṣho shuddhagnānamay bhagavān samayasārane dekhatā nathī- anubhavatā nathī.

PDF/HTML Page 3727 of 4199
single page version

aho! andar vastu to pote trikāḷī ek gnāyak chaitanyanā ānandanun pūr prabhu chhe. ahā! āvī nij vastunī antardaṣhṭi vaḍe tenā āshraye je prachur ānandanī dashā pragaṭ thāy te mokṣhamārga chhe, ane pūrṇa ānandanī dashā pragaṭ thāy te mokṣha chhe. are! paṇ eṇe andar najar karī nathī, paradravyanā āshraye pariṇamyā kare chhe. tyān avratanā pariṇām thāy te pāp chhe, ne vratanā pariṇām thāy te puṇya chhe. tyān puṇyabhāvamān mohit-mūrchhit thaīne enāthī māro mokṣha thashe em te māne chhe. vaḷī bhedābhyās karīne jenāthī bhedagnān thāy evā nishchayane te jāṇato nathī. shubhabhāvanā mohapāshathī bandhāyelā tene nishchay vastune jāṇavānī darakār nathī. tethī bahirātmadraṣhṭi evo te satyārthasvarūp nij samayasārane pāmato nathī-anubhavato nathī.

ahā! rāganī-āsravanī kriyāo to anādikāḷathī jīv karato āvyo chhe, avratanā pāpabhāv paṇ anādithī karyā chhe, ne vratanā puṇyabhāv paṇ anādithī anantavār karyā chhe. temān navun shun chhe? te saghaḷā-puṇya ane pāpanā-vikārī sanyogībhāv bandhapaddhati chhe, mokṣhapaddhati nathī. tethī to shubhabhāv anantavār karyā chhatān chaturgati- paribhramaṇ ubhun chhe, tethī to anantakāḷathī tun chorāsīnā avatāramān rajhaḷī maryo chhe. bhāī! tun ā vyavahāranā shubhabhāv mane mokṣhanī prāpti karāvashe em tun māne chhe paṇ tārī mānyatā barābar nathī. tārī e mānyatāe ja tane rajhaḷāvī māryo chhe, pachhī te ṭhīk kem hoy? māṭe jo tane mokṣhanī īchchhā chhe to antarmukh draṣhṭi karī bhedagnān kar. antarmukh draṣhṭi vaḍe ja bhedagnān thāy chhe. bhedagnān vaḍe ja andar shuddha nishchay paramārtha vastu pote chhe teno anubhav thāy chhe. ānun ja nām dharma ne ānun ja nām mokṣhano upāy chhe. anādikāḷanun bhavabhramaṇ maṭāḍavāno ā ja ek upāy chhe.

ā sivāy shubharāganī kriyāomān dharma mānanārā vyavahāramān vimohit puruṣho, anek prakāranā kriyākāṇḍ ācharavā chhatān shuddhagnānamay nij samayasārane dekhatā nathī. anubhavatā nathī. āvī bahu chokkhī vāt chhe.

have ā ja arthanun kaḷasharūp kāvya kahe chheḥ-

‘व्यवहार–विमूढ–द्रष्टयः जनाः परमार्थ नो कलयन्ति’ vyavahāramān ja jemanī draṣhṭi (buddhi) mohit chhe evā puruṣho paramārthane jāṇatā nathī, ‘इह तुष–बोध–विमुग्ध–बुद्धयः तुषं कलयन्ति, न तण्डुलम्’ jem jagatamān tuṣhanā gnānamān ja jemanī buddhi mohit chhe (-moh pāmī chhe) evā puruṣho tuṣhane ja jāṇe chhe, taṇḍulane jāṇatā nathī.

juo, ā sansārīonā laukik vyavahāranī vāt nathī. e laukik vyavahār to

PDF/HTML Page 3728 of 4199
single page version

ekalun pāp chhe. ahīn to dharmī puruṣhone (sahakārī) bahāramān je mahāvratādino vyavahār- rāg hoy chhe enī vāt chhe. kahe chhe- dharmanā nāme mahāvratādino je vyavahār temān jenī buddhi mohit chhe te puruṣho paramārthane jāṇatā nathī arthāt chaitanyamūrti nij svarūpane teo oḷakhatā nathī. bichārā vyavahār kriyākāṇḍanā phandamān phasāī gayā chhe teone nij svarūpanā anubhavanā rasano rasāsvād prāpta thato nathī. tevā jīvo em ne em 2000 kanīk adhik sāgaranī trasanī sthiti pūrī karīne kyāy ekendriyamān chālyā jāy chhe. trasamān-ā kāgaḍā, kutarā, kīḍī, makoḍā ītyādi dashāmān-rahevāno utkr̥uṣhṭa kāḷ 2000 sāgaropam kāīk adhik chhe. āvo shāstramān lekh chhe. samajāṇun kāī....? dākhalo āpe chhe. -

jem jagatamān tuṣhanā gnānamān ja jemanī buddhi mohit chhe evā puruṣho tuṣhane ja jāṇe chhe, taṇḍulane jāṇatā nathī. āve chhe ne emān -dohā pāhuḍamān-

he pāṇḍe! he pāṇḍe! he pāṇḍe! tun kaṇane chhoḍī mātra tuṣh ja khāṇḍe chhe. tun paramārtha jāṇato nathī māṭe mūḍh ja chhe. ahā! jeo paramārthane jāṇatā nathī teo chāval (chokhā) chhoḍīne ekalān photarān-bhūnsun khāṇḍe chhe. ek bāī gher ḍāṅgar khāṇḍatī hatī. chāval (-kaṇ) nīche ane upar photarān rahe. te dekhīne bījī ek bāī photarān bhegān karīne khāṇḍavā maṇḍī. tene shun khabar ke ekalān photarān khāṇḍavāthī kāī na maḷe? tethī kāī chāval maḷe? na maḷe.

tem dharmī puruṣho-gaṇadharādi mahā munivaro antardaṣhṭinā anubhavamān paḍayā hoy temane mahāvratādinā vikalpo sāthe hoy chhe, te photarān samān chhe. tene dekhīne agnānī mahāvratādi dhāraṇ karī tene dharma mānī tenun ja ācharaṇ karyā kare chhe. paṇ tethī shun lābh? kharekhar te taṇḍul chhoḍīne tuṣhamān ja rājī thaī gayo chhe. pañchamahāvratādinā pariṇām to photarān chhe bhāī! chaitanyarasanā kasathī bharelī chīj to andar chhe. ne te svānubhavamān pragaṭ thāy chhe. agnānī photarān samān mahāvratādimān mohit -mugdha chhe. te game teṭalun bahāranun ācharaṇ karavā chhatān svasvarūpane dekhato-pāmato nathī.

are! eṇe anant vār dīkṣhā grahaṇ karī ne anantavār pañchamahāvrat pāḷ‌yān. paṇ ethī shun? e kyān mokṣhamārga chhe? vyavahāramān mohitabuddhivāḷā jīv andar chaitanyaprakāshano puñj prabhu chhe tene dekhatā-anubhavatā nathī.

‘jeo photarāmmān mugdha thaī rahyā chhe, photarānne ja kūṭayā kare chhe, temaṇe taṇḍulane jāṇyā ja nathī; tevī rīte jeo dravyaliṅg ādi vyavahāramān mugdha thaī rahyā chhe

PDF/HTML Page 3729 of 4199
single page version

mahāvratanā pariṇāmane tattvārtha sūtramān āsrav kahyā chhe. te bhāv duḥkh chhe. mokṣha adhikāramān tene viṣhakumbh kahelo chhe. hinsā, jūṭh, chorī ityādi pāpanā bhāv to mahāduḥkharūp chhe, e ati ākarā jherano ghaḍo chhe, parantu mahāvratādi shubhapariṇām paṇ jherano ghaḍo chhe tenāthī bhinna andar chaitanyaghanasvarūp ātmā chhe te amr̥utakumbh chhe. atīndriy ānandarasanā rasiyā rasik puruṣho tene svānubhavanī dhārāe pīve chhe, anubhave chhe.

benashrīmān (-vachanāmr̥utamān) āve chhe ke -“munirāj kahe chhe- amāro ātmā anant guṇarasathī, anant amr̥utarasathī bharelo akṣhay ghaḍo chhe. te ghaḍāmānthī pātaḷī dhāre alpa amr̥utapīvāy evā svasamvedanathī amane santoṣh nathī. amāre to pratyek samaye pūrun amr̥ut pīvāy evī pūrṇa dashā joīe chhe.” aho! kevun alaukik chaitanya dravya ane kevī alaukik enī pūraṇ vyakta dashā! ! e pūraṇ dashāmān sādi-anantakāḷ pratisamay pūrun amr̥ut pīvāy chhe ane ghaḍoy sadā pūrṇa bharelo ja rahe chhe. ahā! juo ā munirājanī bhāvanā! andar prachur ānandane anubhave chhe, paṇ dhārāvāhī atīndriy pūrṇa ānand joīe chhe. ahā! āvī alaukik munidashā chhe. paṇ vyavahāramān mugdha jīvone antar- dashānī khabar nathī, bahāramān sharīranī kriyāne dekhī sharīranī kriyāmān ja mamatva dhāraṇ kare chhe. are! teone paramārthasvarūp nij shuddha tattvano anubhav thato nathī. jem photarānne ja kūṭayā kare tene taṇḍulanī prāpti thatī nathī tem paradravyane ja ātmā jāṇī ācharaṇ kare chhe temane paramārthasvarūp bhagavān ātmānī prāpti thatī nathī. samajāṇun kāī...?

have āgaḷanī gāthānī sūchanārūpe kāvya kahe chheḥ-

‘द्रव्यलिंग–ममकार–मीलितैः समयसारः एव न द्रश्यते’ jeo dravyaliṅgamān mamakār vaḍe andh-vivekarahit chhe, teo samayasārane ja dekhatā nathī; ‘यत् इह द्रव्यलिंगम् किल अन्यतः’ kāraṇ ke ā jagatamān dravyaliṅg to kharekhar anya dravyathī thāy chhe, ‘इदम् ज्ञानम् एव हि एकम् स्वतः’ ā gnān ja ek potāthī (ātmadravyathī) thāy chhe.

ahā! ek samayamān traṇakāḷ-traṇalokane jāṇyā e bhagavānanī omdhvanimān sinhanād thayo ke-bhagavān! tun nishchaye paramātmasvarūp chho, mārī jāt e ja tārī

PDF/HTML Page 3730 of 4199
single page version

jāt chhe. hun jem sarvagnarūpe thayo chhun tem svabhāve tārun andar evun ja sarvagnane sarvadarshī svarūp chhe. ā dayā, dān, vrat, bhakti ītyādi pariṇām to rāg chhe, anyadravya chhe, tārun svarūp nathī. ām chhatān dayā, dān, vrat ādi pariṇāmathī dharma thavānun māne te olā bakarānnā ṭoḷāmān bhaḷī gayelun sinhanun bachchun potāne bakarun māne enā jevā chhe. ahā! dravyaliṅganā mamakār vaḍe teo vivekarahit-andh banī gayā chhe. teo nij samayasārane ja dekhatā nathī, bakarānnā ṭoḷāmān rahelun sinhanun bachchun māne ke hun bakarun chhun enī jem dravyaliṅgamān mamakār kare te mūḍh chhe.

are bhāī! tun koṇ chho? bhagavānanī omdhvanimān garjanā thaī chhe ke-prabhu tun anant anant behad gnān ane ānandanā svabhāvano samudra chho, ne svasamvedya arthāt svasamvedanamān jaṇāy evo chho. bhāī! tun anyadravyamay kriyākāṇḍathī ātmalābh thavānun māne e tārun andhapaṇun chhe, vivekarahitapaṇun chhe. bāhyaliṅgamān mamakār karanār nij ātmasvarūpane ja dekhato nathī. rāg bhagavān ātmāne sparshato ja nathī, chhatān rāganī kriyāthī lābh thashe em mānanār andh-vivekarahit ja chhe. andh kem kahyo? ke te potāne ja bhāḷato nathī.

have ghaṇā badhā loko to ashubhamān-dukān-dhandhā, raḷavun-kamāvun ne īndriyanā viṣhayanī pravr̥uttimān paḍayā chhe. emān to bhāre nukashān chhe bhāī! āvī pravr̥uttithī jhaṭ virakta thaī jā bāpu! juo, ā boṭādanā ek mumukṣhubhāī! mumbaīmān moṭī dukān-dhandho chāle. bhāīone kahyun- bhāī! mane mukta karo; māre nivr̥utti laī svahit thāy em karavun chhe. moṭo dhandho hon, lākhonī pedāsh, nānī ummar betālīsanī, paṇ kahe-māre gurucharaṇamān rahī mārun hit karavun chhe, have mane dhandhāmān ras nathī; mārā bhāge āvatī rakamamānthī mane chār ānī āpo, paṇ māre nivr̥utti levī chhe. juo, ā satsamāgam ane svahitanī jāgr̥uti! ā paisāvāḷāoe dākhalo levā jevo chhe. bhāī! bahāranī jañjāḷamān shun chhe? ahīn visheṣh em kahe chhe ke-andar gnān ane ānandanun dhām prabhu ātmā chhe eno vishvās na maḷe ane dayā, dān, vrat ādi kriyāthī dharma thashe em mānanār vivekarahit andh chhe. shāstramān temane ‘वराकाः’ rāṅk-bichārā kahyā chhe. ahā! dravyaliṅg chhe te anyadravyathī nipajelā vikārī bhāv chhe, temān māne ke ‘ā hun’ ne ‘enāthī mane lābh’ te andh chhe. āvī vāt! bhāī tane ākarī lāge paṇ ā omdhvanimān āvelo satya pokār chhe.

are bhāī! ā deh to chhūṭī jashe ne tun kyān jaīsh? shun tārī tane kāī paḍī nathī? ā vaṇṭoḷiye chaḍhelun taraṇun uñche chaḍīne kyān jaī paḍashe-nakkī nahi tem rāganī kriyā mārī chhe evī mānyatārūp mithyātvanā vaṇṭoḷiye chaḍhelo jīv kyāy jaīne chār

PDF/HTML Page 3731 of 4199
single page version

एव न द्रश्यते’ teo samayasārane ja dekhatā nathī.

samayasār eṭale shun? ahāhā.....! sharīrathī, karmathī, rāgathī rahit ekalun chaitanyanun dhruv daḷ -enun nām samayasār chhe. have rāgane ja dekhanār rāganā rasiyā rāg vinānā bhagavānane kem dekhe? -dekhato nathī. thoḍā shabde keṭalun bharyun chhe?

are! ā sheṭhiyā badhā bahāranī dhūmadhāmamān rokāī gayā chhe. bichārāone ā badhun vichāravāno vakhat nathī. emāny pāñch-das karoḍanī puñjī thaī jāy eṭale joī lyo, jāṇe hun pahoḷo ne sherī sāṅkaḍī. are, pāgal thayo chho ke shun? andar anantī chaitanyalakṣhmīno bhaṇḍār bhagavān samayasār chhe tene dekhato nathī ane viṣhayanā-rāganā rasamān chaḍhī gayo chhe? jāṇe bakarānnā ṭoḷāmān sinh garī gayo ne sinhane thayun ke hun bakarūn chhun! are, tun bakarun nathī bhāī! tun sinh chho, anantā vīryano svāmī bhagavān chaitanyasinh chho. antardraṣhṭirūp garjanā kar ne tane khātrī thashe. chaitanyasvabhāvanī samīp jaī vishvās kar, tane bhagavānanā bheṭā thashe arthāt tun paryāyamān pūraṇ vīryano svāmī thaīsh.

hinsādi pāpanā pariṇām to dūr rahyā, ahīn kahe chhe-ahinsā, satya, achaurya, aparigrah ne brahmacharya ā pāñch vrat chaitanyasvabhāvathī viparīt bhāv chhe. ā pāñchamān mamakār karī potānun astitva māne te nij-samayasārane jāṇato nathī, mānato nathī. bhagavān sarvagnadevano ā pokār chhe. jemān ānandano anubhav thāy te ‘mam’ (-mārun, bhojan) chhe. chhokarān mā ne kahe- ‘mam’ āp. ahīn santo kahe chhe- tārā nityānandasvabhāvano antarmukh thaī anubhav kar, te tārun ‘mam’ (sva vā bhojan) chhe. bhāī! e nirākul ānandanī adhurī (-ekadesh) dashā te sādhan ane tenī pūrṇa dashā te sādhya chhe. badhī ramat andar chhe bāpu! bahār tāre kāī ja sambandh nathī, rāganā kaṇathīy nahi ne sharīranā rajakaṇathīy nahi; e badhī rāganī ne sharīranī kriyā to bahār ja chhe. bhāī! tun rāganī kriyāmān añjāyo chhe paṇ e tārā chaitanyane sparshatī ja nathī pachhī enāthī chaitanyanī prāpti kem thashe? rāganī kriyāmān añjāī jāy tene ‘samayasār’ jotān āvaḍatun nathī, te bhagavān samayasārane dekhato ja nathī.

PDF/HTML Page 3732 of 4199
single page version

bhagavān! tun rāg nahi hon! tun gnān ane ānand svarūp chho. andar tārun dhruv paramātmasvarūp chhe tenā astitvane mānato nathī ne tun rāganā chhande (-kuchhande) chaḍhī gayo chho? are prabhu! tun shun kare chhe? ā vrat ne tap ne pūjā ne bhakti ītyādi karī karīne tun dharma māne chhe paṇ bāpu! e dharma nahi, e svadravya nahi, e to anyadravya chhe. tārun svadravya to behad vītarāgasvabhāvathī bharelo ānandakand anākuḷ shāntaras-chaitanyarasano piṇḍ chhe. tene ja antarmukh thaī jāṇavo, mānavo-shraddhavo ne temān ja līn thavun te dharma chhe, mokṣhamārga chhe. are, tun karavānun karato nathī, ane na karavānun karavāmān rokāī gayo! tun ekavār sāmbhaḷ to kharo, ahīn āchāryadev shun kahe chhe? ke jagatamān dravyaliṅg kharekhar anyadravyathī thāy chhe, ā gnān ja ek potāthī-ātmadravyathī thāy chhe. bhāī! tāre ātmānī shānti khovī hoy, chāragatimān rakhaḍavun hoy to rāganā vāḍe (-kṣhetramān) jā. kahevat chhe ne ke- gho maravānī thāy to vāgharīvāḍe jāy, tem jene janma-maraṇ ja karavān chhe te rāganā vāḍe jāy. āvī vāt!

ahāhā....! bhagavān ātmā gnānasvarūp chhe. ahā! e gnānanun gnānasvabhāve thavun e gnān ja ek ātmadravyathī thāy chhe. gnānanun gnān thavun, gnānanun shraddhānabhāve thavun ne gnānanī ramaṇatā thavī-e gnān ja ek potānun svarūp chhe. ahā! gnānanī gnān-shraddhān- ācharaṇarūpe pariṇati thavī te ek ja sādhan chhe, tenī pūrṇatā te tenun phaḷ chhe. vachche vyavahār-dravyaliṅg chhe kharun, paṇ te sādhan nathī. vyavahār chhe em enun sthāpan chhe, paṇ vyavahār tarīke. vyavahār je vachche (-sādhakadashāmān) hoy chhe tene jāṇe-māne nahi to gnān mithyā chhe, ne vyavahārane vāstavik sādhan jāṇe ne māne to tenun shraddhān mithyā chhe. vyavahār vachche chhe kharo, paṇ te hey chhe, bandhananun kāraṇ chhe. munirāj tene heyapaṇe ja jāṇe chhe, ane puruṣhārthanī dhārā ugra karatā thakā tene hey (-abhāvarūp) karatā jāy chhe. have jeno abhāv karavo chhe te sādhan kem hoy? te ādaraṇīy kem hoy? bhāī! vyavahār chhe-bas eṭalun rākh. te hitakar chhe e vāt chhoḍī de, enāthī dharma thāy e vāt javā de.

ahāhā...! ātmā jāṇag.... jāṇag.... jāṇag svabhāvano piṇḍ chhe. tenān gnān- darshan-ramaṇatā te ātmānī gnānakriyā chhe. te gnān ja ek potāthī thāy chhe. ā to bhāṣhā sādī chhe bhāī! bhāv to je chhe te ati gambhīr chhe. samyagdarshan-gnān-chāritra em nirmaḷ ratnatrayarūp pariṇati thavī-bas e ek ja svadravyathī thāy chhe. rāg- kriyākāṇḍ chhe e to paradravyathī thāy chhe; e paradravya ja chhe. e (-rāg) svadravyane to aḍatā suddhān nathī. samajāṇun kāī...?

ek bhāī āvīne kahe -mahārāj! ā samayasār to ākhun hun pandar di’ mān vāñchī gayo. are bhāī! tane khabar chhe ā shun chīj chhe? ā samayasār to param adabhut chīj chhe- emān to traṇalokanā nāthanī vāṇīnān rahasyo bharyān chhe. tenā shabdeshabda

PDF/HTML Page 3733 of 4199
single page version

apār agādh rahasyothī bharyā chhe. bhāī! ā to kevaḷīnī vāṇī bāpā! kahe chhe-gnān- darshan-ānandanun ja thavun ātmāthī thāy chhe. rāganun thavun te ātmā nahi. gnānanun thavun te ja gnānasvarūp chhe, ātmā chhe; te ja mokṣhamārga chhe ne te ja (pūrṇatā thaye) mokṣha chhe. khūb gambhīr vāt bhāī!

ahāhā....! bhagavān! tun andar pūraṇ shuddha gnānamātra-chinmātra vastu paramātmā chho. alpagnatā ne viparītatā tārun svarūp nathī. paryāyamān te agnānavash ubhun thayun chhe te tun bhūlī jā (gauṇ karī de); ane nakkī kar ke-gnān ja ek svadravyathī thāy chhe. jhīṇī vāt prabhu! chhe ne andar- ‘इदम् ज्ञानम् एव हि एकम स्वतः’ ahāhā.....! gnānasvarūpe thavun, nirmaḷ ratnatrayapaṇe thavun-bas ek ja ātmasvarūp chhe. lyo, ā dharma ne ā mokṣhamārga, ahāhā....! vastu andar kāraṇaparamātmapaṇe chhe, ane tenā āshraye tenā pariṇamananun kārya thayun te kāryaparamātmā chhe. lyo, ānun nām ‘ek gnān ja ātmāthī chhe’ ā to thoḍāmān ghaṇun bharyun chhe. aho! digambar munivaroe jagatane nyāl karī dīdhun chhe!

ahāhā.....! ānandano nāth andar pūrṇasvarūpe paḍayo chhe ne prabhu! paryāy jeṭalun ja enun astitva nathī. mokṣhanī paryāy jeṭalo paṇ e nathī, e to pūrṇa chidānandaghan paramātmā chhe. tārā shraddhānane eno raṅg chaḍhāvī de prabhu! te shraddhān ane gnānanun thavun te ja gnānasvarūp ātmānun thavun chhe. rāg to anyadravyanun pariṇaman chhe, ene gnānanā thavā sāthe kāī ja sambandh nathī. māṭe jo mokṣhanī īchchhā chhe to vyavahāranā kriyākāṇḍathī dharma thashe e vāt javā de. ā hitanī vāt chhe bhāī!

‘jeo dravyaliṅgamān mamatva vaḍe andh chhe temane shuddhātmadravyano anubhav ja nathī; kāraṇ ke teo vyavahārane ja paramārtha mānatā hovāthī paradravyane ja ātmadravya māne chhe.’

juo, shun kahe chhe? ke dravyaliṅgamān jene mamatva chhe te andh chhe, arthāt svaparano vivek karanārān netra tene bīḍāī gayā chhe, temane shuddha ātmadravyano anubhav ja thato nathī. dravyaliṅgathī-kriyākāṇḍathī mārun kalyāṇ thashe evī mānyatā āḍe tene potānā paramātmasvarūpano anubhav ja thato nathī.

sādhakane svaparano vivek chhe, tene nij svarūpanun andar bhān varte chhe. sāthe je dayā, dān, vrat, bhakti ādino rāg āve chhe tene te jāṇe chhe, vyavahār chhe bas

PDF/HTML Page 3734 of 4199
single page version

eṭalun; enāthī mokṣhamārga chhe em te jāṇato-mānato nathī. bhāī! vyavahār chhe ene na jāṇe-māne to ekānta thaī jāy. vyavahār jāṇavā māṭe prayojan-vān chhe, paṇ te ādaravālāyak nathī.

agnānī kriyākāṇḍanā mamatva vaḍe andh chhe. te vyavahārane ja paramārtha mānato hovāthī paradravyane ja ātmadravya māne chhe. have ām chhe to pachhī tene shuddha ātmadravyanī prāpti kevī rīte thāy?

PDF/HTML Page 3735 of 4199
single page version

‘vyavahāranay ja muniliṅgane ane shrāvakaliṅgane-e banne liṅgone mokṣhamārga kahe chhe, nishchayanay koī liṅgane mokṣhamārga kaheto nathī’ -em have gāthāmān kahe chheḥ-

gāthārthaḥ– [व्यावहारिकः नयः पुनः] vyavahāranay [द्वे लिङ्गे अपि] banne liṅgone [मोक्षपथे भणति] mokṣhamārgamān kahe chhe (arthāt vyavahāranay muniliṅg tem ja gr̥uhīliṅgane mokṣhamārga kahe chhe); [निश्चयनयः] nishchayanay [सर्वलिङ्गानि] sarva liṅgone (arthāt koī paṇ liṅgane) [मोक्षपथे न इच्छति] mokṣhamārgamān gaṇato nathī.

ṭīkāḥ– shramaṇ ane shramaṇopāsakanā bhede be prakāranān dravyaliṅgo mokṣhamārga chhe-evo je prarūpaṇ prakār (arthāt evā prakāranī je prarūpaṇā) te kevaḷ vyavahār ja chhe, paramārtha nathī, kāraṇ ke te (prarūpaṇā) pote ashuddha dravyanā anubhavanasvarūp hovāthī tene paramārthapaṇāno abhāv chhe; shramaṇ ane shramaṇopāsakanā bhedothī atikrānt, darshanagnānamān pravr̥utta pariṇatimātra (-mātra darshan-gnānamān pravartelī pariṇatirūp) shuddha gnān ja ek chhe- evun je nistuṣh (-nirmaḷ) anubhavan te paramārtha chhe, kāraṇ ke te (anubhavan) pote shuddha dravyanā anubhavanasvarūp hovāthī tene ja paramārthapaṇun chhe. māṭe jeo vyavahārane ja paramārthabuddhithī (-paramārtha mānīne) anubhave chhe, teo samayasārane ja nathī anubhavatā; jeo paramārthane paramārthabuddhithī anubhave chhe, teo ja samayasārane anubhave chhe.

bhāvārthaḥ– vyavahāranayano viṣhay to bhedarūp ashuddhadravya chhe, tethī te paramārtha nathī; nishchayanayano viṣhay abhedarūp shuddhadravya chhe, tethī te ja paramārtha chhe. māṭe, jeo vyavahārane ja nishchay mānīne pravarte chhe teo samayasārane anubhavatā nathī; jeo

PDF/HTML Page 3736 of 4199
single page version

paramārthane paramārtha mānīne pravarte chhe teo ja samayasārane anubhave chhe (tethī teo ja mokṣhane pāme chhe).

‘bahu kathanathī bas thāo, ek paramārthano ja anubhav karo’ -evā arthanun kāvya kahe chheḥ-

shlokārthaḥ– [अतिजल्पैः अनल्पैः दुर्विकल्पैः अलम् अलम्] bahu kahevāthī ane bahu durvikalpothī bas thāo; bas thāo; [इह] ahīn eṭalun ja kahevānun chhe ke [अयम् परमार्थः एकः नित्यम् चेत्यताम्] ā paramārthane ekane ja nirantar anubhavo; [स्व–रस– विसर–पूर्ण–ज्ञान–विस्फूर्ति–मात्रात् समयसारात् उत्तरं खलु किञ्चित् न अस्ति] kāraṇ ke nij rasanā phelāvathī pūrṇa je gnān tenā sphurāyamān thavāmātra je samayasār (- paramātmā) tenāthī ūñchun kharekhar bījun kāī paṇ nathī (-samayasār sivāy bīju kāī paṇ sārabhūt nathī).

bhāvārthaḥ– pūrṇagnānasvarūp ātmāno anubhav karavo; ā uparānt kharekhar bījun kāī paṇ sārabhūt nathī. 244.

have chhellī gāthāmān ā samayasār granthanā abhyās vagerenun phaḷ kahīne āchāryabhagavān ā granth pūrṇa karashe; tenī sūchanāno shlok pratham kahe chheḥ-

shlokārthaḥ– [आनन्दमयम् विज्ञानघनम् अध्यक्षतां नयत्] ānandamay vignānaghanane (- shuddha paramātmāne, samayasārane) pratyakṣha karatun [इदम् एकम् अक्षयं जगत्–चक्षः] ā ek (-advitīy) akṣhay jagat-chakṣhu (-samayaprābhr̥ut) [पूर्णताम् याति] pūrṇatāne pāme chhe.

bhāvārthaḥ– ā samayaprābhr̥ut granth vachanarūpe tem ja gnānarūpe-banne prakāre jagatane akṣhay (arthāt jeno vināsh na thāy evun) advitīy netra samān chhe, kāraṇ

PDF/HTML Page 3737 of 4199
single page version

‘vyavahāranay ja muniliṅgane ane shrāvakaliṅgane-e banne liṅgone mokṣhamārga kahe chhe, nishchayanay koīliṅgane mokṣhamārga kaheto nathī’ -em have gāthāmān kahe chheḥ-

‘shramaṇ ane shramaṇopāsakanā bhede be prakāranān dravyaliṅgo mokṣhamārga chhe- evo je prarūpaṇ -prakār (arthāt evā prakāranī je prarūpaṇā) te kevaḷ vyavahār ja chhe, paramārtha nathī, kāraṇ ke te (prarūpaṇā) pote ashuddha dravyanā anubhavanasvarūp hovāthī tene paramārthapaṇāno abhāv chhe;........’

juo, shun kahe chhe ā? ke shramaṇ ane shramaṇopāsakanā bhede be prakāranān dravyaliṅgo mokṣhamārga chhe evī je prarūpaṇā te kevaḷ vyavahār ja chhe, paramārtha nathī. munidashāmān je vrat-tap ādi vikalpa ne nagnadashā chhe te sahachārīpaṇe kāraṇ chhe, tene vyavahār kahevāmān āve chhe. vyavahārapaṇe te vyavahār chhe, paṇ nishchaye te āshray karavālāyak nathī. mokṣhamārga prakāshakamān pt.. shrī ṭoḍaramalajīe spaṣhṭatāthī khulāso karyo chhe ke-“ have mokṣhamārga to be nathī, paṇ mokṣhamārganun nirūpaṇ be prakārathī chhe. jyān sāchā mokṣhamārgane mokṣhamārga nirūpaṇ karyo chhe te nishchay-mokṣhamārga chhe tathā jyān mokṣhamārga to nathī parantu mokṣhamārganun nimitta chhe vā sahachārī chhe tene upachārathī mokṣhamārga kahīe te vyavahār mokṣhamārga chhe. kāraṇ ke nishchay-vyavahāranun sarvatra evun ja lakṣhaṇ chhe. arthāt sāchun nirūpaṇ te nishchay tathā upachār nirūpaṇ te vyavahār. māṭe nirūpaṇanī apekṣhāe be prakāre mokṣhamārga jāṇavo, paṇ ek nishchay mokṣhamārga chhe tathā ek vyavahār mokṣhamārga chhe em be mokṣhamārga jāṇavā mithyā chhe.” bhāī! dravyaliṅgane upachārathī mokṣhamārga kahevāy paṇ tene mokṣhamārga jāṇavo mithyā chhe. dravyaliṅgane mokṣhamārga kahīe e to āropit kathan chhe.

bhāvaliṅgī sant-munivarane pañchamahāvratādi pariṇām hoy chhe, niyamathī hoy chhe, te bhāvo sahachārīpaṇe chhe, paṇ te kāī satyārtha mokṣhamārga nathī. tene mokṣhamārga kahīe te āropit kathan chhe, yathārtha nathī. bhāī! tun vyavahārane vyavahārapaṇe jāṇe te barābar chhe, parantu te dharma vā dharmanun kāraṇ chhe em nathī. be nay chhe em jāṇavun te barābar chhe, paṇ banne nay āshray karavālāyak chhe em nathī. āshray-yogya to ek shuddha nishchayanay ja chhe. samajāṇun kāī....!

PDF/HTML Page 3738 of 4199
single page version

ahāhā....! andar pūrṇānandano nāth sachchidānand prabhu trikāḷ virāje chhe. tenān draṣhṭi, gnān ne ramaṇatā karatān je nirākuḷ nirvikalpa ānandanī dhārā antaramān umaṭe te ek ja mokṣhamārga chhe ane te ja dharma chhe. sahacharapaṇe rahelā vratādinā rāgane dharma kahīe te kevaḷ vyavahārathī ja chhe, āropit chhe, yathārtha-paramārtha nathī, kāraṇ ke te (vyavahār) pote ashuddha dravyanā anubhavanasvarūp hovāthī tene paramārthapaṇāno abhāv chhe, shun kīdhun? ā vrat-tap-bhaktinā bhāv ashuddha dravyanā anubhavanarūp chhe; te shuddha dravyanā anubhavarūp nathī. ashuddha dravyano anubhav kaho ke duḥkhano anubhav kaho -ek ja vāt chhe, temān nirākul ānandano anubhav nathī.

ātmā atīndriy ānandano mahān ḍuṅgar chhe. kṣhetra bhale nānun hoy, teno bhāv behad aparimit chhe, anant amāp chhe-ahā! tenā āshraye jeṭalī shuddha pariṇati-nirmaḷ ratnatrayapariṇati pragaṭ thāy te paramārtha mokṣhano mārga chhe. tenī sāthe je vrat, tap, bhakti, pūjā ādino rāg hoy chhe te, kahe chhe, ashuddha dravyanun -duḥkhanun vedan chhe. have e duḥkhanun vedan mokṣha arthāt param sukhanī dashānun kāraṇ kem thāy? ātmānā pūrṇa shuddha pariṇām mokṣha chhe, to tenun kāraṇ paṇ ātmānā shuddha pariṇām hovā joīe. vratādi rāganā pariṇām chhe te ātma-pariṇām nathī, te vibhāv chhe, aupādhik bhāv chhe, tene pahelā adhikāramān ajīv-anātmā kahyā chhe. have te mokṣhanun kāraṇ kem bane? na bane. tethī temān (dravyaliṅgamān) paramārthapaṇāno abhāv chhe. have kahe chhe-

‘shramaṇ ane shramaṇopāsakanā bhedothī atikrānta, darshanagnānamān pravr̥utta pariṇatimātra (-mātra darshanagnānamān pravartelī pariṇatirūp) shuddha gnān ja ek chhe-evun je nistuṣh (-nirmaḷ) anubhavan te paramārtha chhe, kāraṇake te (-anubhavan) pote shuddha dravyanā anubhavanasvarūp hovāthī tene ja paramārthapaṇun chhe.’

ahāhā...! ātmā anant guṇaratanathī bharelo chaitanyaratnākar chhe. tenun ekek guṇaratan anant anant prabhutāthī bharyun chhe. teno mahimā lāvī antaramān teno anubhav karavo te mokṣhamārga chhe. te shuddha dravyanā nistuṣh anubhavanarūp chhe. tethī tene ja paramārthapaṇun chhe. nistuṣh eṭale rāgarahit shuddha vītarāgī anubhavan te paramārtha chhe. ek svadravyanun vedan chhe tene ja paramārthapaṇun chhe.

ā deh to nāshavān chīj chhe, ane ā bairān-chhokarān e badhī bahāranī bhūtāvaḷ chhe, niyamasāramān e badhāne dhūtārāonī ṭoḷī kahī chhe. vaḷī shubharāg je thāy tey puṇya chhe, dharma nathī. trikāḷī shuddha je svadravya chhe teno āshray karatān je nirmaḷ ratnatrayanā pariṇām pragaṭ thāy te ek ja dharma chhe. te shuddha dravyanā anubhavanarūp hovāthī paramārtha chhe. bhāī! janma-maraṇ rahit thavāno ā mārga chhe. vastu tārī

PDF/HTML Page 3739 of 4199
single page version

ahāhā.....! potānī chīj andar shuddha gnānānandamay amar chhe tenān shraddhān-gnān- ācharaṇ pragaṭatān amarapaṇun pragaṭe chhe. ā ek ja paramārtha mārga chhe. sāthe vyavahār bhale ho, paṇ tene paramārthapaṇun nathī. āvī vāt. samajāṇun kāī....?

ahāhā....! muni ane shrāvakanā vikalpathī pār trikāḷī shuddha dravyanā anubhavanarūp je nirmaḷ darshan-gnān-chāritramay pariṇati chhe te ek ja, kahe chhe, paramārtha mokṣhamārga chhe. ā ekānta-samyak ekānta chhe. ā sivāy koī pachīs-pachās lākh dānamān kharche, moṭān mandir bandhāve ne bhagavānanī pratiṣhṭhā karāve to e puṇya chhe bas, e mokṣhamārga nathī, kemake e ashuddha dravyanā anubhavanarūp hovāthī aparamārtha chhe, asatyārtha chhe. bhāī! dayā, dān, vrat, tap, bhaktinā pariṇām badhā photarā samān niḥsār chhe, antaḥtattva - chaitanyatattvanā anubhavan vinā badhun thothethothān chhe arthāt kānīj nathī (vyavahārey nathī). samajāṇun kāī....? have kahe chhe-

‘māṭe jeo vyavahārane ja paramārthabuddhithī (-paramārtha mānīne) anubhave chhe, teo samayasārane ja nathī anubhavatā; jeo paramārthane paramārthabuddhithī anubhave chhe, teo ja samayasārane anubhave chhe.’

vītarāg parameshvarano kahelo satyārtha mārga ten sāmbhaḷ‌yo nathī bhāī! andar rāgarahit potānun svadravya chhe tenān shraddhān-gnān ane ramaṇatā-līnatā thāy te paramārtha mokṣhamārga chhe. have tene to jāṇe nahi, ane vyavahārane ja paramārtha mānīne koī anubhave chhe to, kahe chhe, teo samayasārane ja anubhavatā nathī. ā ahinsā, satya, achaurya, brahmacharya, aparigrah -em vratanā vikalpa, shāstrabhaṇatarano bhāv ane dev-guru-shāstranī shraddhā-tene ja paramārtha jāṇīne anubhave chhe teo shuddha dravyane-nij samayasārane ja anubhavatā nathī.

are bhāī! paramārtha mānīne shubharāganī kriyāo to anantavār karī chhe. vrat ne tap ne upavās ne paḍikamaṇ ne posā ītyādi kriyāo ten dharma samajīne anant vār karī chhe. paṇ ethī shun? enāthī dharma thāy em tun māne paṇ dhūḷey dharma

PDF/HTML Page 3740 of 4199
single page version

nathī sāmbhaḷane. e to badhī rāganī kriyā bāpā! tārā chaitanyatattvane sparsha suddhān karatī nathī to enāthī tane dharma kem thāy? bhāī! ekavār nirṇay karī shraddhāmān to le ke vyavahār kriyākāṇḍanī kriyā ātmarūp nathī. ā sivāy koī lākh kriyāo kare to paṇ teo nij gnānānand-sahajānandasvarūpane anubhavatā nathī; teo rāgane-duḥkhane ja vede chhe. ek samayanī paryāyamān jemanun lakṣha chhe temanī ramat rāgamān chhe, andaramān chaitanyachintāmaṇi pote chhe tene teo anubhavatā nathī.

paramārtha vastu andar potānun shuddha chaitanyatattva chhe. tene jeo paramārthabuddhithī anubhave chhe, tenān ja shraddhān-gnān-chāritrapaṇe pariṇame chhe teo ja samayasārane anubhave chhe; arthāt teo ja mokṣhamārga ane tenun phaḷ je mokṣha tene prāpta thāy chhe. āvī vāt chhe.

‘vyavahāranayano viṣhay to bhedarūp ashuddha dravya chhe, tethī te paramārtha nathī; nishchayanayano viṣhay abhedarūp shuddha dravya chhe, tethī te ja paramārtha chhe.’

shun kahe chhe? ke ā vrat, tap, bhakti ādinā bhāv e vyavahāranayano viṣhay bhedarūp ashuddha dravya chhe. ahā! koī kroḍo rūpiyā dānamān kharche, lākh mandiro banāve, jīvan paryant brahmacharya pāḷe, shāstro bhaṇe ne pañch mahāvratādi pāḷe, ekendriyane paṇ dubhave nahi -ītyādi badho je prashasta rāg chhe te bhedarūp ashuddhadravya chhe. ahīn ashuddha dravya kem kahyun? svabhāvathī to andar dravya trikāḷ shuddha ja chhe, paṇ paryāy ashuddha chhe e apekṣhāe ashuddha dravya chhe em kahyun. trikāḷī dhruv dravya kāī ashuddha thaī jatun nathī, paṇ vartamānamān ashuddha pariṇamyun chhe ne! to ashuddha pariṇamyun chhe te ashuddha dravya chhe em vāt chhe. samajāṇun kāī.....!

ā samajyā vinā moṭā abajopati sheṭh ho ke rājā ho- e badhā duḥkhī ja chhe. andar ātmā amr̥utano sāgar chhe tenāthī ulaṭī dashā-chāhe te ati mand rāganī ho to paṇ -te badhun ja duḥkh ja chhe. bhāī! bhedarūp ashuddha dravyano anubhav te paramārtha nathī, mokṣhamārga nathī. ahā! ratnajaḍit rājamahel, rājapāṭ ane rāṇīo -sarva chhoḍīne, nagna digambaradashā dhāraṇ karī koī jaṅgalamān chālyo jāy ane tyān dharmabuddhithī anek mandarāganī kriyāo kare, paṇ antardraṣhṭi kare nahi to evo ashuddhadravyano anubhav paramārtha nathī. bahāranā tyāg vaḍe māne ke men ghaṇun chhoḍayun, paṇ andarathī mithyātva chhoḍayā vinā teṇe shun chhoḍayun? kāī ja nahi. (ek ātmā chhoḍayo chhe). ahā! āvī āvī vyavahāranī kriyāo to jīve anantavār karī chhe. e badho vyavahāranayano