PDF/HTML Page 3741 of 4199
single page version
samyagdraṣhṭine ātmā upar draṣhṭi hoy chhe. vartamān paryāyamān alpatā chhe tenun te gnān kare chhe ane pūrṇatānī prāpti māṭe haju ghaṇun karavānun bākī chhe em te māne chhe, jyāre agnānī bāhya tyāgathī santuṣhṭa thaī men ghaṇun karyun em māne chhe. tene svasvarūpanī khabar nathī, tethī svasvarūpano tyāgī te mithyātvano ja sevanāro chhe.
‘nishchayanayano viṣhay abhedarūp shuddhadravya chhe, tethī te ja paramārtha chhe.’ joyun? vyavahāranayano viṣhay bhedarūp ashuddha dravya chhe, tethī te paramārtha nathī, jyāre nishchayanayano viṣhay abhedarūp shuddha dravya chhe, tethī te ja paramārtha chhe. ām be līṭīmān be nayanā be viṣhay samāvī paramārtha kahyo ke nishchayanayano viṣhay abhed ekarūp trikāḷī shuddha dravya chhe māṭe teno anubhav paramārtha chhe. ahāhā......! jene gāthā 11 mān bhūtārtha kahyo te ek ja satyārtha prabhu chhe ane te samyagdarshanano viṣhay chhe, māṭe te ja paramārtha chhe. nishchayanayano viṣhay kaho ke samyagdarshanano viṣhay kaho -te ek ja chhe ane te ja paramārtha chhe.
nimitta, vyavahār ane paryāy te vyavahāranayano viṣhay chhe, te paramārtha nathī. pūrṇānandano nāth bhagavān ātmā shāshvat dhruv... dhruv... dhruv shuddha chidānandaghanaprabhu andar chhe te abhedarūp shuddha dravya chhe, te ja paramārtha chhe; kemake tenā āshraye dharma pragaṭ thāy chhe. are bhāī! ā vyavahāranā kriyākāṇḍ chhe e to badhī karmadhārā chhe, e dharmadhārā nathī. bhūtārtha abhed ek je shuddhadravya tenā āshraye pragaṭ je nirmaḷ ratnatray te ja dharma chhe ane tethī te ja paramārtha chhe. tethī kahe chhe-
‘māṭe, jeo vyavahārane ja nishchay mānīne pravarte chhe teo samayasārane anubhavatā nathī; jeo paramārthane paramārtha mānīne pravarte chhe teo ja samayasārane anubhave chhe. (tethī teo ja mokṣhane pāme chhe).’
ahāhā....! trikāḷī dhruv ek gnāyakasvabhāvanī draṣhṭi kar-em bhagavānanī āgnā chhe. ahā! bhagavān sarvagnadevanī āgnā chhe ke-amārī paṇ draṣhṭi chhoḍ, amārī draṣhṭi kar mā. andar tāro pūrṇa bhagavān chhe tene draṣhṭimān le. amārā prati lakṣha karīsh to tane rāg thashe. jeo vyavahārane ja nishchay mānīne pravarte chhe teo nij bhagavān samayasārane anubhavatā nathī. mokṣhapāhuḍanī gāthā 16 mān kahyun chhe ke- ‘परदव्वादो दुग्गइ सद्व्वादो हु सग्गइ होई’ par taraphanī draṣhṭi kare te durgati chhe, ane svadravyanī draṣhṭithī sugati nām mokṣhagati chhe. ahā! digambar santone koīnī shun paḍī chhe? samājane game ke na game, e to mārga jem chhe tem kahe chhe. ahāhā....! kahe chhe-jeo paramārthane paramārtha mānīne pravarte chhe teo ja samayasārane anubhave chhe; arthāt teo ja mokṣhane pāme chhe āvī vāt chhe.
PDF/HTML Page 3742 of 4199
single page version
‘bahu kathanathī bas thāo, ek paramārthano ja anubhav karo’ -evā arthanun kāvya have kahe chheḥ-
‘अतिजल्पैः अनल्पैः दुर्विकल्पैः अलम् अलम्’ bahu kahevāthī ane bahu durvikalpothī bas thāo, bas thāo; ‘इह’ ahīn eṭalun ja kahevānun chhe ke- ‘अयम् परमार्थः एकः नित्यम् चेत्यताम्’ ā paramārthane ekane ja nirantar anubhavo;.......
ahāhā...! kahe chhe- ‘अलम् अलम्’ bas thāo, bas thāo; ghaṇun kahevāthī ne ghaṇā badhā vikalpothī bas thāo. em ke bār aṅgano sār to ā ja chhe ke -paramārthane ekane ja nirantar anubhavo. lyo, chāre anuyogano ā sār chhe. ahāhā....! pūrṇānandano nāth abhed ekarūp andar dhruv trikāḷ chhe te ekane ja ālambo. bhedanī vāt to ghaṇī sāmbhaḷī, have enāthī shun kām chhe? paramārtha ek abhedane ja grahaṇ karo. ahīn āṭalun ja kahevānun chhe ke-vyavahāranā durvikalpothī bas karī -thambhī jaī abhed ek shuddhadravyane ja nirantar anubhavo.
vachche bhedanā vikalpa āve kharā, paṇ e to abhedane jāṇavā māṭe chhe. māṭe kahe chhe-bhedanā vikalpa maṭāḍī abhed ek nishchay shuddha vastunī draṣhṭi kar, tene pakaḍ ane teno ja nirantar anubhav kar. juo, ā kevaḷī paramātmāne anantī shaktinī vyakti paryāyamān pragaṭ thaī chhe te andar je chhe te pragaṭ thaī chhe. tem badhī anantī shakti bhagavān! tārāmān trikāḷ paḍī chhe. tenī draṣhṭi kar ane tenā ālambane teno ja nirantar anubhav kar. tenā ja phaḷamān sādi-anant samādhisukh pragaṭe chhe. ahāhā....! bhagavān! tun andar anādi-anant shuddha chidānandaghan prabhu chho; te ekano ja anubhav kar. tenun phaḷ sādi- anantakāḷ ānand chhe. tethī kahe chhe-sarva vikalpa maṭāḍīne akhaṇḍānand prabhu ekano ja nirantar anubhav karo. have tenun kāraṇ samajāve chhe-
‘स्व–रस–विसर–पूर्ण–ज्ञान–विस्फुर्ति–मात्रात समयसारात खलु किञ्चत् न अस्ति’ kāraṇ ke nijarasanā phelāvathī pūrṇa je gnān tenā sphurāyamān thavāmātra je samayasār (-paramātmā) tenāthī ūñchun kharekhar bījun kāī paṇ nathī (-samayasār sivāy bījun kānīpaṇ sārabhūt nathī).
aho! chaitanya chamatkārathī bharelī param adbhut vastu andar ātmā chhe. andar vastu ajab-gajab chhe hon. jeno kyāy ant nathī evun anant anant vistarelun ākāsh chhe. tenā anantā kṣhetranun jemān gnān thaī jāy evo achintya ātmāno gnānasvabhāv chhe. ahīn kahe chhe- āvā bhagavān ātmāne ekane ja anubhavo.
PDF/HTML Page 3743 of 4199
single page version
hā, paṇ tenun sādhan to kāī hashe ne? tenun sādhan to bījun kāī nathī. tenā (-ātmānā) anubhav māṭe vyavahār ratnatrayanī paṇ apekṣhā nathī. are! anubhavakāḷamān anantaguṇanī paryāy pragaṭ thaī tyān ek guṇanī paryāyane bījā guṇanī paryāyanī jyān apekṣhā nathī to vyavahār ratnatray to bahāranī chīj chhe, tenī apekṣhā kem hoy? ātmānā dravya-guṇ-paryāy-te sharīr ke karma ke rāganā ādhāre nathī. vyavahāraratnatray chhe te nishchayanun sādhan chhe em nathī.
ātmāmān karaṇ nāmano guṇ chhe te sādhan chhe, ane ādhār nāmano guṇ chhe te ādhār chhe. bījun sādhan ne bījo ādhār chhe em chhe ja nahi. anantaguṇano piṇḍ prabhu ātmā chhe; tyān ek guṇane bījā guṇano ādhār nathī to svānubhavanī dashāne bījo ādhār chhe e kem sambhave? e paryāyane paṇ paryāyano ja ādhār chhe, ne paryāy ja pote paryāyanun sādhan chhe. paryāy āvī svatantra chhe. are! jainamān janmelāne paṇ jainatattva shun chhe enī khabar nathī! ā lākaḍī chhe ne? teno ek rajakaṇ bījā rajakaṇanā ādhāre rahyo nathī. āvun pratyek rajakaṇanun svatantra adhikaraṇ chhe. adhikaraṇ guṇ chhe ke nahi andar? aho! pratyek dravya svatantra potapotānā ādhāre chhe evun alaukik vastusvarūp chhe.
karmano uday chhe te jaḍ chhe, te rāgane aḍato nathī, rāgabhāv chhe te karmane aḍato nathī. vaḷī rāgabhāv chhe te shuddha svānubhavanī paryāyane aḍato nathī. āvī ja vastu chhe. bhāī! vastunun hovāpaṇun ja ā rīte chamatkārik chhe. loko bahār chamatkār māne chhe paṇ temane andar chaitanyanā chamatkāranī khabar nathī. vastunān dravya-guṇ-paryāy-badhān svatantra chhe evī vastunī chamatkārik shaktino jāṇanār bhagavān ātmā chaitanyachamatkārī vastu chhe. bhāī! jemān sarva pratyakṣha jaṇāy evo gnānanī pūrṇatāno koī adbhut alaukik mahimā chhe, ane āvun jenun sāmarthya chhe te bhagavān ātmā param adbhut chaitanyachamatkāramay vastu chhe. ahīn kahe chhe-e paramārthavastune ekane ja anubhavo.
ahāhā.... nijarasanā phelāvathī pūrṇa je gnān tenā sphurāyamān thavāmātra je samayasār tenāthī ūñchun bījun kāī nathī. ahāhā....! je nirmaḷ paryāy pragaṭ thavāmān koī anya dravya-kṣhetra-kāḷ-bhāvano āshray-sahāy nathī evī je nijarasathī bharapur chhe evī adbhut.... adbhut paryāy shaktinī visphuraṇāmātra samayasār vishvamān param sārabhūt chhe. ā paryāyanī vāt chhe hon. savāre āvyun hatun ne! ke e (-ātmā) sukhadev sannyāsī chhe; matalab ke sukhano dev ane rāgano tyāgī chhe. āvī vāt!
ā sivāy sansāramān to raḷavun-kamāvun ne khāvun-pīvun ne pañchendriyanā viṣhay
PDF/HTML Page 3744 of 4199
single page version
bhogavavā-em badhī rāganī hoḷī chhe. paranī kriyāno to te kartā nathī, paṇ saṅkalpa- vikalpano kartā agnānī thāy chhe. ene svabhāvanī apār anant nij vaibhavanī khabar nathī tethī te puṇya-pāpanā saṅkalpa-vikalpa kare chhe; bākī paranān kām te karī shake chhe em traṇakāḷamān nathī.
aho! nijarasanā vaibhavathī bharelo bhagavān ātmā param adbhut vastu chhe. kaḷash 273 mān āve chhe ke- ātmāno te ā sahaj adbhut vaibhav chhe. bahār kroḍonā mahel hoy ne mānhi lākhonān pharnīchar hoy te ā vaibhav nahi. e to badhī dhūḷ chhe bāpu! enī to dhūḷ ne rākh ja thashe. e to bhagavān ātmāne aḍatuny nathī ā to ātmāno evo sahaj adbhut vaibhav chhe ke antarmukh jue to muktasvarūp bhāse chhe, ne bahāramān najar kare to rāg bhāse chhe; andar jue to abhed ekarūp bhāse chhe, ne bhedathī jue to anekarūp bhāse chhe; antarmukh jue kaṣhāyarahit shāntino piṇḍ bhāse chhe, ne bahāramān jue to kaṣhāyano kalesh bhāse chhe. ahā! āvo ātmāno adbhutathī adbhut mahimāvant svabhāv varte chhe.
ek jādugar ekavār āvīne kahe-mahārāj! ā mārī jādunī vidyā to mātra chālākī chhe, dhatīṅg chhe. tyāre tene kahyun’ tun ke -are! āmane ām jīvan purun thaī jashe bhāī! pachhī kyān utārā karasho? ā jādu tyān kām nahi āve bāpu! āvā jādumān shun sār chhe bhāī! ahā! ātmānā jādu-chamatkāranī lokone khabar nathī. enī ek samayanī gnānanī dashā traṇakāḷ-traṇalokane, tene aḍayā vinā ja jāṇe evo ātmāno chamatkārī svabhāv chhe. ātmānā svarūpano anubhav thāy te bahāramān rāgane paṇ aḍayā vinā thāy chhe evo adbhut eno svabhāv chhe. aho! ātmānun dravya chamatkārī, tenā guṇ chamatkārī ne tenī paryāy chamatkārī chhe. svānubhavanī paryāyane paṇ koīno ādhār nathī. vartamān paryāy pūrva paryāyanā kāraṇe thaī nathī, paranā kāraṇe te thaī nathī. kharekhar to paryāyanun kāraṇ potānā dravya-guṇ paṇ nathī.
vyavahārathī nishchay nathī-e vāt uparathī ā spaṣhṭīkaraṇ āvyun chhe. nagnadashā ane 28 mūlaguṇanun pālan -te vaḍe samyagdarshan, samyaggnān thāy em kadī chhe nahi. bāhya vyavahārane to nirmaḷ paryāy sparshatī nathī, ne vyavahārano je rāg chhe te nirmaḷ paryāyane sparshato nathī. āvo chitchamatkār prabhu ātmāno mahimā jayavant varte chhe. aho! samayasāramān dariyānā dariyā bharyān chhe! ekek kaḷash ne ekek shabde gajabanān rahasya bharyān chhe.
are! potānī chījane jāṇavānī eṇe koīdi’ darakār karī nahi! badhān mārān- sharīr mārun, chhokarān mārān, baṅgalo māro-em ‘mārān -mārān’ nī māthākūṭ karīne marī
PDF/HTML Page 3745 of 4199
single page version
āvī bahu jhīṇī vāt bāpu! have badhā bahāranā ukaraḍā uthāme paṇ potānun amal avināshī svarūp shun chhe te jāṇavānī darakār na kare! svānubhavanī nirmaḷ paryāy rāgathī thāy e vāt to dūr raho, nirmaḷ paryāyanun kartā svadravya chhe em paṇ upachārathī kahīe chhīe. āvī vāt! samajāṇun kāī....?
are bhāī! sādhupaṇun kone kahīe? e to pāñchamī gāthāmān shrī kundakundāchārye kahyun ke-“nirmaḷ vignānaghan je ātmā temān antarnimagna paramaguru-sarvagnadev ane aparaguru- gaṇadharādikathī māṇḍīne amārā guru paryant, temanāthī prasādarūpe apāyel je shuddhātmatattvano anugrahapūrvak upadesh tenāthī jeno janma chhe” lyo, vignānaghan je ātmā temān amārā guru nimagna hatā em kahyun, paṇ mātra nagna hatā ne vyavahāramān magna hatā em na kahyun. bhāī! antarnimagna dashā e ja vāstavik sādhupaṇun chhe. vyavahār ho bhale, paṇ te mokṣhamārga nathī.
ahāhā...! nijarasathī bharapur je gnān tenā sphurāyamān thavāmātra je samayasār te ja ek sārabhūt chhe, enā sivāy bījun kāī sārabhūt nathī. ahāhā.....! anant anant shaktinā vistārathī pūrṇa prabhu ātmā chhe, temān najar karī antarnimagna thatān andar paryāyamān ānandanān nidhān pragaṭ thāy chhe. jem pātāḷamānthī jharā phūṭe tem svasvarūpamān nimagna thatān andar chaitanyanā pātāḷamānthī atīndriy ānandanā jharā phūṭe chhe; ānun nām svānubhav dashā ne ā mokṣhamārga ne pūrṇa thaye ā ja mokṣha chhe. āve chhe ne nāṭakamān (samayasār nāṭakamān) ke-
anubhav mārag mokhakau, anubhav mokhasarūp.
ahāhā...! paryāyamān svasvarūpanun bhān thayun tyāre samayasār thayo. ā e samayasār -je vignānaghan dashāmān vignānaghan prabhu jaṇāyo -enāthī ūñchu kāī nathī, arthāt enāthī bījun kāī hitakārī nathī.
are bhāī! āvo manuṣhya avatār maḷyo ne raḷavun-kamāvun ne khāvun-pīvun-bas emān ja ḍhoranī jem avatār hālyo jāy! āve chhe ne ke- ‘मनुष्यरूपेण मृगाश्चरन्ति’ - are! manuṣhyanā lebāsamān jāṇe rakhaḍatān ḍhor! ahīn to visheṣh ā kahe chhe ke- ā vyavahārathī dharma thāy em vāt rahevā de bhāī! ane shuddha ek chaitanyasvarūpano ja anubhav kar. vyavahār chhe e to bāhya nimittane ādhīn rāganī sphuraṇā chhe, e kāī gnānanī-chaitanyanī sphuraṇā nathī. ākarī vāt! lokomān
PDF/HTML Page 3746 of 4199
single page version
khaḷabhaḷāṭ thaī jāy; em ke ame vrat pāḷīe, upavāsādi tap karīe, brahmacharya pāḷīe-ītyādi badhun kāī nahi. e badhun kāī nahi bāpu! āvun to badhun anant vār karī chūkyo chhe. are! navamī graiveyakanā svargamān jāy evā shukla leshyānā pariṇām paṇ anant vār karī chūkyo chhe bāpu! paṇ antaramān gnānanī sphuraṇāmātra svānubhav vinā badhun ja phogaṭ. juone kahe to chhe ke- न खलु समयसारात् उत्तरं किञ्चत् अस्ति’ - gnānanī prasphuraṇā thavāmātra je samayasār tenāthī ūñchun lokamān kāī nathī. samajāṇun kāī....?
‘pūrṇagnānasvarūp ātmāno anubhav karavo; ā uparānt kharekhar bījun kāī paṇ sārabhūt nathī.’
‘pūrṇagnānasvarūp’ -em kahīne bhagavān ātmā anantaguṇanun vāstu pūrṇa-paripūrṇa chhe-em batāvavun chhe. ahā! āvī nij chaitanyasattāno, kahe chhe, nij paryāyamān anubhav karavo pūrṇa chidānandaghan prabhu pote chhe teno anubhav karavo te sār chhe, ā sivāy bījun kāī sārabhūt nathī. ā bāg-baṅgalā ne jar-jhaverāt e to badhī dhūḷ ja chhe, paṇ ā vyavahār ratnatray, pañchamahāvratanā pariṇām ne dev-guru-shāstranī shraddhā ne shāstragnān ītyādi kāī sārabhūt nathī-em kahe chhe. samajāṇun kāī...? lyo, ā ek līṭīmān ākhun samayasār āvī gayun.
have chhellī gāthāmān ā samayasār granthanā abhyās vagerenun phaḷ kahīne āchārya bhagavān ā granth pūrṇa karashe; tenī sūchanāno shlok pratham kahe chheḥ-
‘आनन्दमयम् विज्ञानघनम् अध्यक्षतां नयत्’ ānandamay vignānaghanane (-shuddha paramātmāne, samayasārane) pratyakṣha karatun ‘इदम् एकम् अक्षयं जगत्–चक्षुः’ ā ek (- advitīy) akṣhay jagat-chakṣhu (-samay prābhr̥ut) ‘पूर्णताम् याति’ pūrṇatāne pāme chhe.
ā deh-devaḷamān sthit, dehathī bhinna bhagavān ātmā andar shuddha chaitanyasvarūpe virāje chhe. ahāhā...! jenī sattāmān svapar anantā padārtho jaṇāy chhe te kevaḍo ne kevo chhe? to kahe chhe-jāṇag... jāṇagasvabhāvī pragnābrahmasvarūp prabhu ānandamay chhe, sachchidānandamay chhe. ahāhā....! sat nām shāshvat chit arthāt atīndriy gnān ne ānandamay chhe. vartamān dashāmān je viparīt vikāranā bhāv chhe e to kr̥utrim ubhā thayelā chhe, jyāre bhagavān ātmā to andar akr̥utrim trikāḷ gnān ne ānandanī mūrti sadāy virājamān chhe.
PDF/HTML Page 3747 of 4199
single page version
ahāhā....! ‘आनन्दमयम्’ ānandavāḷo em paṇ nahi; kemake e to bhed thaī jāy. puṇya-pāpanā bhāvanī vāsanā uṭhe e to svabhāvathī viparīt bhāv chhe ne duḥkharūp chhe. ā to jem sakkarakand, uparanī lāl chhāl na juo to, ekalo mīṭhāshano piṇḍ chhe, tem bhagavān ātmā, puṇya-pāpathī rahit, shuddha atīndriy gnān ane ānandano piṇḍ chhe. oho! vikārathī bhinna andar ānandano nāth chaitanyamahāprabhu shāshvatapaṇe virājamān chhe.
bhāī! ā puṇya-pāpanā bhāv te tun-ātmā nahi. ā nānān bāḷako sheraṇun nathī karatā? bāḷakanī mā hoy te khūb dharāīne dūdh pīvaḍāve, eṭale bāḷakane sheraṇun thaī jāy. bichāro shere ne sharīr ughāḍun hoy eṭale ṭhaṇḍun lāge ne pachhī emān hāth nākhīne hāth chāṭe. svād āve ne mīṭho! em bhāī! puṇya-pāpanā bhāv tane ṭhīk paḍe chhe paṇ e to sheraṇā jevā chhe. are! bāḷ-agnānī jīvo tene bhalā jāṇe chhe! ākarī vāt bāpā! ahīn kahe chhe-bhagavān ātmā puṇya-pāpanī vr̥uttithī bhinna atīndriy anākuḷ ānandano piṇḍ chhe.
ā deh chhe e to jaḍ māṭī-dhūḷ chhe, strīno deh chhe te paṇ jaḍ māṭī-dhūḷ ja chhe. tene hun bhogavun chhun em tun māne paṇ tene tun bhogavī shakato ja nathī, kemake te rūpī ane tun arūpī chho. jhīṇī vāt bhāī! e to ā strīno deh sundar chhe em temān ṭhīkapaṇun mānī tun te prati rāg kare chhe e rāgane bhogave chhe, sharīrane nahi. paṇ bāpu! e rāgano anubhav to duḥkhano anubhav chhe. viṣhayabhoganā bhāv e duḥkhano anubhav chhe ne shubhabhāv-puṇyabhāv paṇ duḥkharūp ja chhe. andar ātmā ekalun atīndriy ānandanun daḷ chhe. bākī ā paisā-baisāmān sukh chhe em tun mān, paṇ dhūḷey sukh nathī tyān. ā paisāvāḷā badhā māne ke ame dhanapati-abajapati, paṇ e to dhūḷey dhanapati nathī sāmbhaḷane. e to jem bhensano pati pāḍo hoy tem jaḍanā pati jaḍapati chhe. are! pote andar koṇ chhe enī ene khabar nathī.
ahāhā.....! bhagavān! tun to chaitanyalakṣhmīno bhaṇḍār chho ne prabhu! atīndriy ānandarasano kand prabhu tun chho. ānand māṭe bahār jovun paḍe evun tārun svarūp nathī. andar svarūp ānandamay chhe temān draṣhṭi-ramaṇatā karatān ja atīndriy ānand pragaṭe chhe. ahā! ām ānandanun vedan karavun enun nām dharma chhe. bākī badhun to thothān chhe; koīnī dayā pāḷe, ne garībonī sevā kare ne dharma thaī jāy evun dharmanun svarūp nathī.
ahīn ‘ānandamay’ ane ‘vignānaghan’ - em be shabda kahyā chhe. ahāhā....! gnān ne ānandanun dhokaḷun prabhu ātmā chhe. vignānaghan kahyo ne? chaitanyaprakāshano-gnān- prakāshano puñj prabhu ātmā chhe. te samayasār chhe. sam + अय + sār = samayasār. sam
PDF/HTML Page 3748 of 4199
single page version
eṭale samyak prakāre, ay nām jāṇavāpaṇe pariṇame te ane sār nām sharīr, karma ne vikārathī bhinna evo ātmā te samayasār chhe. samajāṇun kāī....?
ā to bhagavān samayasāranī bhāgavat kathā bāpā! kahe chhe-samayasārane pratyakṣha karatun ā ek advitīy akṣhay jagat-chakṣhu pūrṇatāne pāme chhe. ā shāstra to shabdo chhe. e shabdo kone pratyakṣha kare chhe-batāve chhe? to kahe chhe-bhagavān samayasārane shuddha chaitanyamay ātmāne batāve chhe. jem sākar shabda chhe te sākar padārthane batāve chhe tem shāstra chhe te vignānaghan ānandamay prabhu ātmāne batāve chhe.
amāre to sattar varṣhanī ummarathī ja shāstrano abhyās chhe. pālejamān peḍhī upar besīne paṇ shāstrābhyās ja karatā. pūrvanā sanskār hatā, ne ā samayasār maḷyun. pachhī shun kahevun? samayasār vāñchyun ne lāgyun ke ā koī judī alaukik chīj chhe. ānandanā nāthane batāvanārun ā alaukik shāstra chhe. āmān (batāvelā) māragaḍā koī judā chhe prabhu!
ahāhā....! ānandaghan vignānaghan prabhu ātmā chhe. tenun gnānamān pratyakṣha vedan- svasamvedan karavun enun nām dharma chhe. ahā! āvo alaukik mārga ā shāstra batāve chhe. ahā! agnānīne ātmā māpatān (-jāṇatān) āvaḍatun nathī. jem kāpaḍano tāko bāḷakanā hāthathī na mapāy tem bāḷ-agnānīnā māpathī ātmā na mapāy (-jaṇāy). bhāī! rāgathī (-vyavahāranā rāgathī) gnānasvarūpī prabhu ātmānun māp na thaī shake; ek gnānanī nirmaḷ svasamvedananī dashāmān ja tenun māp thaī shake. ahā! āvo alaukik mārga ā shāstra batāve chhe. aho! vītarāg jain parameshvare kahelān shāstro adbhut advitīy chhe, teo ek param shuddha chaitanyatattvane dekhāḍe chhe.
kevun chhe ā samay prābhr̥ut? to kahe chhe- advitīy akṣhay jagat-chakṣhu chhe. ‘इदम् एकम् अक्षयं जगत–चक्षुः’ ahāhā....! ā samayasār param atishayayukta ek-advitīy akṣhay jagat-chakṣhu chhe. jagatanā-vishvanā svarūpane yathāsthit dekhāḍe chhe ne. ahā! jem ātmā lokālokane jāṇanār-dekhanār advitīy jagatachakṣhu chhe, tem lokālokane dekhāḍanār ā shāstra advitīy jagatachakṣhu chhe. ahā! bhagavān trikāḷī dhruvane jāṇanārun gnān jagatachakṣhu chhe, tem bhagavān trikāḷī dhruvane batāvanārun ā shāstra jagatachakṣhu chhe. ātmā jagatachakṣhu chhe, tene ā shāstra batāve chhe māṭe ā shāstra jagatachakṣhu chhe; advitīy jagatachakṣhu chhe, matalab ke bījān kalpit shāstra bhagavān ātmāne batāvatān nathī tethī ā ajoḍ chhe. ā to sakalashāstra bāpā! satshāstromān paṇ mahā atishayavān! vaḷī jem bhagavān ātmā akṣhay chhe tem tene batāvanārun ā paramāgam akṣhay chhe. bhagavān jain parameshvaranī vāṇī (pravāharūpathī) akṣhay chhe. āvī vāt!
PDF/HTML Page 3749 of 4199
single page version
āvun ā samayaprābhr̥ut pūrṇatāne pāme chhe. eṭale shun? ke āmān 41p gāthā chhe. 414 gāthā pachhī have ā shāstranun phaḷ darshāvīne shāstra pūrun thāy chhe. ahāhā....! gnānānandasvarūp andar ātmā shuddha chaitanyavastu chhe tenun bhān pragaṭ karīne temān ja sthir thāy tene pūrṇa paramātmapadanī-paramapadanī prāpti thāy chhe. lyo, shāstra pūrun thaī gayun, ane andar svānubhav pragaṭ karyo tene paṇ pūrṇanī prāpti thaī gaī! ā to asādhāraṇ atishayavān shāstra bhāī! teno shrotā mumukṣhu paṇ andar pūrṇānandano nāth chhe temān dhyey karīne magna thayo, ane tene pūrṇasvarūpanī upalabdhi thaī gaī. shāstra kahe chhe- tāro nāth andar badhī vāte pūro chhe, koī vāte adhuro nathī. jignāsu svarūpamān gayo ne te paryāyamān paṇ pūrṇa thaī gayo. lyo, ā vāt ahīn kahevā māge chhe. samajāy chhe kāī....?
‘ā samayaprābhr̥ut granth vachanarūpe tem ja gnānarūpe-banne prakāre jagatane akṣhay (arthāt jeno vināsh na thāy evun) advitīy netra samān chhe. kāraṇ ke jem netra ghaṭapaṭādikane pratyakṣha dekhāḍe chhe tem samayaprābhr̥ut ātmānā shuddha svarūpane pratyakṣha anubhavagochar dekhāḍe chhe.’
andar pūrṇānandano nāth prabhu pote chhe teno svānubhav ne pratīti thayān tene pūraṇ sarvagnapadanī prāpti thāy ja chhe. ahā! āvun pūrṇa ātmapad jem jagatanun akṣhay advitīy netra chhe tem evā ātmāne batāvanārun ā samayaprābhr̥ut shāstra paṇ jagatanun akṣhay advitīy netra chhe.
ā netra ghaṭ-paṭ padārthone pratyakṣha dekhāḍe chhe ne? netra dekhāḍe chhe e to em kahevāy; bākī ā be netra chhe e to jaḍ māṭī-dhūḷ chhe, andar dekhanār jāṇanār to bhinna chaitanya prabhu chhe. jenī sattāmān ghaṭ-paṭādi jaṇāy chhe e to chaitanya prabhu chhe, ne netra to nimittamātra chhe. nimittathī kahevāy ke netra ghaṭapaṭādine dekhāḍe chhe. ahīn kahe chhe- tem ā samayaprābhr̥ut shāstra paṇ ātmānā shuddha svarūpane pratyakṣha anubhavagochar dekhāḍe chhe. joyun? ātmā svānubhavapratyakṣha jaṇāy chhe arthāt svasamvedya chhe, vikalpagamya nathī em shāstra batāve chhe. shāstra ātmānun svarūp dekhāḍe chhe, paṇ shāstranā shabdamān ātmā nathī, shabdagnānathī ātmā jaṇāshe em nahi, ātmā to svānubhav-gamya ja chhe. ā nyāy- lojīk chhe. bhāī! laukik bhaṇataramān varṣho kāḍhe chhe to āmān to thoḍo vakhat kāḍh, tārun hit thashe.
PDF/HTML Page 3750 of 4199
single page version
अत्थे ठाही चेदा सो होही उत्तमं सोक्खं।। ४१५।।
अर्थे स्थास्यति चेतयिता स भविष्यत्युत्तमं सौख्यम्।। ४१५।।
have bhagavān kundakundāchāryadev ā granthane pūrṇa kare chhe tethī tenā mahimārūpe tenā abhyās vagerenun phaḷ gāthāmān kahe chheḥ-
ṭharashe arathamān ātamā je, saukhya uttam te thashe. 41p.
gāthārthaḥ– [यः चेतयिता] je ātmā (-bhavya jīv) [इदं समयप्राभृतम् पठित्वा] ā samayaprābhr̥utane bhaṇīne, [अर्थतत्त्वतः ज्ञात्वा] artha ane tattvathī jāṇīne, [अर्थे स्थास्यति] tenā arthamān sthit thashe, [सः] te [उत्तमं सौख्यम् भविष्यति] uttam saukhyasvarūp thashe.
ṭīkāḥ– samayasārabhūt bhagavān paramātmānun-ke je vishvano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe tenun-pratipādan karatun hovāthī je pote shabdabrahma samān chhe evā ā shāstrane je ātmā kharekhar bhaṇīne, vishvane prakāshavāmān samartha evā paramārthabhūt, chaitanya-prakāsharūp ātmāno nishchay karato thako (ā shāstrane) arthathī ane tattvathī jāṇīne, tenā ja arthabhūt bhagavān ek pūrṇavignānaghan paramabrahmamān sarva udyamathī sthit thashe, te ātmā, sākṣhāt tatkṣhaṇ pragaṭ thatā ek chaitanyarasathī bharelā svabhāvamān susthit ane nirākuḷ (-ākuḷatā vinānun) hovāne līdhe je (saukhya) ‘paramānandas’ shabdathī vāchya chhe, uttam chhe ane anākuḷatā-lakṣhaṇavāḷun chhe evā saukhyasvarūp pote ja thaī jashe.
bhāvārthaḥ– ā shāstranun nām samayaprābhr̥ut chhe. samay eṭale padārtha, athavā samay eṭale ātmā. tenun kahenārun ā shāstra chhe. vaḷī ātmā to samasta padārthono prakāshak chhe. āvā vishvaprakāshak ātmāne kahetun hovāthī ā samayaprābhr̥ut shabdabrahma samān chhe; kāraṇ ke je samasta padārthonun kahenār hoy tene shabdabrahma kahevāmān āve
PDF/HTML Page 3751 of 4199
single page version
अखण्डमेकमचलं स्वसंवेद्यमबाधितम्।। २४६।।
chhe. dvādashāṅgashāstra shabdabrahma chhe ane ā samayaprābhr̥utashāstrane paṇ shabdabrahmanī upamā chhe. ā shabdabrahma (arthāt samayaprābhr̥utashāstra) parabrahmane (arthāt shuddha paramātmāne) sākṣhāt dekhāḍe chhe. je ā shāstrane bhaṇīne tenā yathārtha arthamān ṭharashe, te parabrahmane pāmashe; ane tethī, jene ‘paramānand’ kahevāmān āve chhe evā uttam, svātmik, svādhīn, bādhārahit, avināshī sukhane pāmashe. māṭe he bhavya jīvo! tame potānā kalyāṇane arthe āno abhyās karo, ānun shravaṇ karo, nirantar ānun ja smaraṇ ane dhyān rākho, ke jethī avināshī sukhanī prāpti thāy. āvo shrī guruono upadesh chhe.
have ā sarvavishuddhagnānanā adhikāranī pūrṇatāno kaḷasharūp shlok kahe chheḥ-
shlokārthaḥ– [इति इदम् आत्मनः तत्त्वं ज्ञानमात्रम् अवस्थितम्] ā rīte ā ātmānun tattva (arthāt paramārthabhūt svarūp) gnānamātra nakkī thayun- [अखण्डम्] ke je (ātmānun) gnānamātra tattva akhaṇḍ chhe (arthāt anek gneyākārothī ane pratipakṣhī karmothī joke khaṇḍ khaṇḍ dekhāy chhe topaṇ gnānamātramān khaṇḍ nathī), [एकम्] ek chhe (arthāt akhaṇḍ hovāthī ekarūp chhe), [अचलं] achaḷ chhe (arthāt gnānarūpathī chaḷatun nathī-gneyarūp thatun nathī), [स्वसंवेद्यम्] svasamvedya chhe (arthāt potāthī ja pote jaṇāy chhe), [अबाधितम्] ane abādhit chhe (arthāt koī khoṭī yuktithī bādhā pāmatun nathī).
bhāvārthaḥ– ahīn ātmānun nij svarūp gnān ja kahyun chhe tenun kāraṇ ā pramāṇe chheḥ- ātmāmān anant dharmo chhe; parantu temān keṭalāk to sādhāraṇ chhe, tethī teo ativyāptivāḷā chhe, temanāthī ātmāne oḷakhī shakāy nahi; vaḷī keṭalāk (dharmo) paryāyāshrit chhe-koī avasthāmān hoy chhe ane koī avasthāmān nathī hotā, tethī teo avyāptivāḷā chhe, temanāthī paṇ ātmā oḷakhī shakāy nahi. chetanatā joke ātmānun (ativyāpti ane avyāptithī rahit) lakṣhaṇ chhe, topaṇ te shaktimātra chhe, adraṣhṭa chhe; tenī vyakti darshan ane gnān chhe. te darshan ane gnānamān paṇ gnān sākār chhe, pragaṭ anubhavagochar chhe; tethī tenā dvārā ja ātmā oḷakhī shakāy chhe. māṭe ahīn ā gnānane ja pradhān karīne ātmānun tattva kahyun chhe.
ahīn em na samajavun ke ‘ātmāne gnānamātra tattvavāḷo kahyo chhe tethī eṭalo
PDF/HTML Page 3752 of 4199
single page version
ja paramārtha chhe ane anya dharmo jūṭhā chhe, ātmāmān nathī’; āvo sarvathā ekānt karavāthī to mithyādraṣhṭipaṇun thāy chhe, vignānādvaitavādī bauddhano ane vedāntano mat āve chhe; māṭe āvo ekānt bādhāsahit chhe. āvā ekānt abhiprāyathī koī munivrat paṇ pāḷe ane ātmānun-gnānamātranun-dhyān paṇ kare, topaṇ mithyātva kapāy nahi; mand kaṣhāyone līdhe svarga pāme to pāmo, mokṣhanun sādhan to thatun nathī. māṭe syādvādathī yathārtha samajavun. 246.
mūrat amūrat je ānadravya lokamānhi te bhī gnānarūp nāhīn nyāre na abhāvako;
yahai jāni gnānī jīv āpakun bhajai sadīv gnānarūp sukhatūp ān na lagāvako,
karma-karmaphalarūp chetanākūn dūri ṭāri gnānachetanā abhyās kare shuddha bhāvako.
paramāgamanī) shrīmad amr̥utachandrāchāryadevavirachit ātmakhyāti nāmanī ṭīkāmān sarvavishuddhagnānano prarūpak navamo aṅk samāpta thayo.
have bhagavān kundakundāchārya ā granthane pūrṇa kare chhe tethī tenā mahimārūpe tenā abhyās vagerenun phaḷ gāthāmān kahe chheḥ-
‘samayasārabhūt bhagavān paramātmānun -ke je vishvano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe tenun -pratipādan karatun hovāthī je pote shabdabrahma samān chhe evā ā shāstrane je ātmā kharekhar bhaṇīne, vishvane prakāshavāmān samartha evā paramārthabhūt, chaitanyaprakāsharūp ātmāno nishchay karato thako (ā shāstrane) arthathī ane tattvathī jāṇīne,.........’
juo, ā chhellī gāthāmān mākhaṇ bharyun chhe. ahā! bhagavān shrī kundakundāchāryadev lagabhag be hajār varṣha upar san. 49 mān bharatakṣhetranā mahān munivar thaī gayā. ātmadhyānamān lavalīn ane nij ānandasvarūpamān nirantar ramanārā teo nagna digambar sant-mahāmunivar hatā. ahīnthī teo mahāvidehamān bhagavān sīmandhar svāmī pāse gayā hatā. bhagavān tyān hāl samosaraṇamān birājamān chhe tyān kundakundāchārya āṭh di’ rahyā hatā. sākṣhāt omdhvani sāmbhaḷīne bharatamān padhāryā hatā. tyār pachhī ā samayasār ādi shāstro temaṇe rachyān chhe. ā granth teo pūrṇa karavānī sāthe tenā mahimārūpe shāstranā abhyās vagerenun phaḷ ā gāthāmān batāve chhe.
PDF/HTML Page 3753 of 4199
single page version
shun kahe chhe - ke ‘samayasārabhūt’ arthāt chhatī sarvotkr̥uṣhṭa chīj andar bhagavān paramātmā chhe te paramasvarūp chhe. ahāhā....! jinasvarūp bhagavān andar trikāḷ mojudapaṇe virāje chhe. ahā! jem ghaḍāmān jaḷ bharyun hoy tem gnān ne ānandathī bharelo ātmā nirantar jinasvarūpe virājamān chhe. have potāne rāṅko thaī gayelo māne te viṣhayanā bhikhārīne ā kem bese? sarakhāīnī bīḍī pīve ke chāno kap pīve tyāre to bhāī sāhebane chain paḍe- have evā jīvone kahīe ke-bhāī! tun ātmā shāntino sāgar nitya chidānandasvarūpī bhagavān chho-e ene kem bese? paṇ bāpu! ātmā shuddha chaitanyamay sadā paramasvarūp prabhu chhe. tenī draṣhṭi kare te samyagdraṣhṭi jain chhe. bākī dayā, dān ādinā rāgathī-puṇyathī dharma māne te jain nathī, ajain chhe. jain koī sampradāy nathī bhāī! sharīr ane rāganā kriyākāṇḍ e jainapaṇun nathī bāpu! enī ekatā tūṭī jāy ane svasvarūpanī -paramasvarūpanī ekatā thaī jāy tyānthī jainapaṇun sharun thāy chhe.
ahīn kahe chhe- samayasārabhūt paramasvarūp -paramātmasvarūp evo ātmā vishvano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe. ahāhā....! chaitanyanā nūranun pūr evo bhagavān ātmā svaparasahit sampūrṇa trikāḷavartī lokālokano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe. ahāhā...! jāṇavun.... jāṇavun.... jāṇavun.... em jāṇavānā pravāhanun pūr prabhu ātmā chhe; te sampūrṇa vishvano prakāshak chhe. prakāshak eṭale jāṇanāro hon, jagatanī koī chījano karanāro-kartā nahi. bhāī! koī par padārthanī kriyā karī shake evo ātmāno svabhāv nathī, evun enun sāmarthya nathī. rāg āve eno paṇ e gnātā chhe. ā pramāṇe bhagavān ātmā vishvano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe.
ātmā vishvasamay chhe. vishvamān anantā padārtho chhe. te anant anantapaṇe potānā kāraṇe rahyā chhe; jo paranā kāraṇe hoy to anantapaṇun na rahe. vishva eṭale anantā dravyo- tenā pratyekanā anant-anant guṇ ane tenī anant-anant paryāyo -ā badhun potapotānā kāraṇe chhe. badhun sva-tantra chhe, ane bhagavān ātmā e badhāno prakāshak chhe, jāṇanāramātra chhe, karanāro -kartā nahi. āvo gnānānandarūp lakṣhmīno bhaṇḍār prabhu ātmā vishvano prakāshak hovāthī vishvasamay chhe. samajāṇun kāī...? ‘kāī’ eṭale kaī paddhatie kahevāy chhe tenī gandh āve chhe? pūrun samajāī jāy to nyāl thaī jāy evun chhe.
ātmā vishvane prakāshato hovāthī vishvasamay chhe, ane tenun pratipādan karatun hovāthī ā shāstra shabdabrahma samān chhe. parabrahmasvarūp paramātmānun pratipādan karanārā ā shabdo shabdabrahma samān chhe. bhagavānanī vāṇī pūrṇa shabdabrahma chhe. tem ā shāstra shabdabrahmano ansh hovāthī shabdabrahma samān chhe.
PDF/HTML Page 3754 of 4199
single page version
ātmā sarvagnasvabhāvī prabhu purā vishvano jāṇanār chhe, ane ā shāstra purā tattvanun pratipādan karanār chhe tethī shabdabrahma samān chhe. āvā ā shāstrane potānā hitanā lakṣhe bhaṇavun joīe em vāt chhe. are! e laukik bhaṇatar- ā ḍākaṭaranun ne ījaneranun, ne vakīlanun ne vepāranun bhaṇī bhaṇīne e marī gayo! bhāī! laukik bhaṇatar āḍe tun navaro na thāy paṇ emān tārun ahit chhe; enāthī tane anant janma-maraṇ thashe bhāī! eṭale kahe chhe -hitanā lakṣhe ā paramārtha shāstrane bhaṇavun joīe. bījāne dekhāḍavā ke paṇḍitāī pragaṭ karavā māṭe nahi hon; ek svahitanā lakṣhe ja bhaṇavun joīe. bhaṇīne shun karavun? to kahe chhe- ā shāstra bhaṇīne hun -ātmā chaitanyaprakāshamay chhun evo nirṇay karavo joīe. ahāhā....! lokālokane jāṇavānā sāmarthyarūp paramārthabhūt chaitanyaprakāshano puñj hun ātmā chhun em antaramān nirṇay karavo joīe. bhāī! ā to bhavano abhāv karavānī param hitanī vāt chhe. ā bhavanun mūḷ ek mithyātva chhe. shāstra bhaṇīne nij svarūpano nirṇay karavo te mithyātvane ṭāḷavāno upāy chhe. svasvarūpano nirṇay karavo e ja eno sār chhe.
‘artha ane tattvathī jāṇīne’ -em kahyun ne? eṭale shun? ke ātmā trikāḷī vastu te artha chhe, ane teno gnānasvabhāv te tattva chhe. jem sonun chhe te artha kahevāy, ane tenān pīḷāsh, chīkāsh, vajan ītyādi te tattva kahevāy. ātmā trikāḷī dhruv dravya te artha chhe, ane gnān, ānand, svachchhatā, prabhutā ītyādi guṇ-svabhāv te tattva chhe. arthanun tattva eṭale vastu-dravya teno bhāv. bhāvavān vastu te artha ane teno bhāv te arthanun tattva chhe. ahā! hit karavun hoy teṇe ā bhāv sahit je bhāvavān evun nij dravya teno nirṇay karavo paḍashe. bhāī! ā koī kathā nathī bāpu! ā to pūrṇānandanā nāthanā svarūpanī je vāt bhagavānanī divyadhvanimān āvī ne shrī gaṇadharadeve je dvādashāṅgamān kahī te ā vāt chhe. āve chhe ne banārasī vilāsamān-
rachī āgam upadesh, bhavik jan sansay nivārai;
lyo, ā to upadesh sūṇī bhavya jīvo sanshay nivāre chhe, mithyātvano nāsh kare chhe enī ā vāt chhe. gāthāmān kahe chhe ne ke- je bhavya jīv ā samayaprābhr̥ut bhaṇīne, artha ane tattvathī jāṇīne tenā arthamān sthit thashe te uttam saukhyarūp thashe. aho! āvun alaukik ā shāstra-paramāgam chhe.
ātmā vastu artha chhe, ne gnān tenun tattva chhe. ahīn kahe chhe- tene jāṇīne, tattva sahit arthane jāṇīne, arthamān ṭhar; tārī dashā uttam ānandamay thaī jashe. are! loko - agnānīo īndriyanā viṣhayamān sukh māne chhe paṇ te sukh nathī. īndriyanā
PDF/HTML Page 3755 of 4199
single page version
ahā! ‘bhāī to māro ḍāhyo, pāṭale besī nāhyo-bhāī! hāl’ -em kahīne bāḷakane enī mā mīṭhā hālaraḍān gāīne ghoḍiyāmān suvāḍe chhe, tem ahīn sant-munivaro ‘bhagavān ātmā’ kahīne ene jagāḍe chhe. ‘jāg re jāg nāth! have na sūvun pālave’ ahāhā....! jāgavāno ā avasar āvyo chhe bhagavān! hamaṇān nahīn jāge to kyāre jāgīsh? samayasārabhūt tun bhagavān ātmā chho, tārāmān pūrṇa paramātmashakti bharī paḍī chhe. oho! tun gnān, ne ānand ne vīrya ītyādi anant guṇamaṇiratnono andar ḍuṅgar bharelo chho. andar jue to khabar paḍe ne? teno nirṇay kar bhāī! hamaṇān ja nirṇay kar.
hā, paṇ temān navatattva to na āvyān? are! bhāī! ātmāno nirṇay kare chhe temān nave tattvano nirṇay āvī jāy chhe. puṇya-pāpanā ācharaṇ ane bandhanā bhāv te bhagavān ātmānā astitvamān nathī. ātmānā asti svarūpano nirṇay karatān temān je nathī teno nirṇay paṇ bhego āvī jāy chhe. ātmā dravya ane tenun tattva nām bhāv-ene jāṇīne nirṇay karatān anya nāstirūp padārthono temān nirṇay āvī jāy chhe.
‘तत्त्वार्थ श्रद्धानम् सम्यग्दर्शनम्’ em sūtra chhe ne! eno artha shun? eno artha e ke -tattva nām bhāvasahit artha nām bhāvavān padārthanun shraddhān karavun te samyagdarshan chhe. dravya-guṇ-paryāy te artha chhe. tattva nām teno svabhāv shun chhe te jāṇīne (padārthanun) shraddhān karavun tenun nām samyagdarshan chhe. dravya-guṇ-paryāyanun tattva jāṇī, tattva sahit arthanun shraddhān-gnān karavun te samyagdarshan-gnān chhe. paramātmasvarūp bhagavān ātmā svaparane jāṇavānā svabhāvavāḷun gnānamātrabhāvasvarūp tattva chhe. par ane rāg enā svarūpamān nathī. par ane rāgane potānā mānavā ey enun svarūp nathī. sūkṣhma vāt chhe bhāī! mithyābhāv e ātmapadārthamān nathī. e to paryāyamān navo ja ūbho thayelo vibhāv nām viparīt bhāv chhe. ām dravya-guṇ-paryāy traṇey tenā tattvasahit yathārtha jāṇavā. artha eṭale padārthane tenā tattva nām bhāv-svabhāv sahit jāṇavo te yathārtha gnān chhe. ām padārthane jāṇīne ṭharavun shemān! te have kahe chhe-
PDF/HTML Page 3756 of 4199
single page version
............ arthathī ane tattvathī jāṇīne, ‘tenā ja arthabhūt bhagavān ek pūrṇavignānaghan parabrahmamān sarva udyamathī sthit thashe, te ātmā, sākṣhāt tatkṣhaṇ pragaṭ thatā ek chaitanyarasathī bharelā svabhāvamān susthit ane nirākuḷ (-ākuḷatā vinānun) hovāne līdhe je (saukhya) “paramānand” shabdathī vāchya chhe, uttam chhe ane anākuḷatā- lakṣhaṇavāḷun chhe evā saukhyasvarūp pote ja thaī jashe.’
lyo, tenā ja arthabhūt bhagavān ek pūrṇavignānaghan parabrahma prabhu chhe temān sarva udyamathī sthit thavun em kahe chhe. ahāhā....! ātmā pūrṇa vignānaghan prabhu anant anant chaitanyaratnothī bharelo chhe. tene jāṇīne abhed ek dravyamān līn thavun te mokṣhano mārga chhe. jāṇavān traṇey-dravya-guṇ-paryāy, paṇ draṣhṭi kyān mūkavī? kyān ṭharavun? to kahe chhe- arthabhūt bhagavān ek pūrṇavignānaghan parabrahmamān. ā dravya ane ā teno bhāv-em jemān bhed nathī evā abhed ek pūrṇavignānaghan parabrahmamān sthit thavun. āvo mārag chhe bhāī! bākī bahāranān bhaṇatar ane bahāranī kriyā to badhun thothān chhe. ātmā vignānaghan parabrahma chhe temān ja sarva udyam nām puruṣhārtha karīne sthit thavun.
hā, paṇ je samaye je thavānun chhe te ja thāy chhe em niyat chhe ne? (em ke udyam-puruṣhārtha karavānun kem kaho chho?)
je samaye je thavānun chhe te ja thāy chhe e to satya chhe; paṇ te te kārya puruṣhārthathī thāy chhe, puruṣhārtha vinā nahi. bhāī! tane puruṣhārthanā svarūpanī khabar nathī. traṇakāḷ- traṇalokane ek samayamān jāṇe evā kevaḷagnānanī paryāyanā sāmarthyano svīkār karanāranī draṣhṭi trikāḷī dhruv parabrahmasvarūp nij dravya upar jāy chhe ane dravya upar draṣhṭi sthāpit thāy te ananto puruṣhārtha chhe. svasvarūpanān draṣhṭi ne ramaṇatā je vaḍe thāy tenun ja nām to puruṣhārtha chhe. puruṣhārtha bījī shun chīj chhe? ām karun ne tem karun em kriyānā vikalpo kare e to vāñjhiyo puruṣhārtha chhe, ene shāstramān napunsakatā kahe chhe. gnānanī paryāy trikāḷī dhruvano svasanmukhatānā puruṣhārtha vaḍe nirṇay kare chhe, ane tyāre (kramabaddha) paryāyano paṇ yathārtha nirṇay thāy chhe.
bhāī! tun kriyākāṇḍamān rokāīne temān puruṣhārtha hovānun māne chhe paṇ e to mithyā puruṣhārtha chhe bāpā! rāgane rache ne rāgane kare te ātmānun vīrya nahi, te anantavīryanun kārya nahi. ahīn kahe chhe-pūrṇavignānaghan paramabrahma-paramānandasvarūp nij ātmāmān sarva udyamathī je sthit thashe, te ātmā, sākṣhāt tatkṣhaṇ pragaṭ thatā chaitanyarasathī bharelā svabhāvamān susthit ane nirākuḷ evā paramaānandamay-param saukhyamay pote ja thaī jashe. aho! ā te kāī ṭīkā chhe? ahā! ‘paramānand’ to
PDF/HTML Page 3757 of 4199
single page version
‘ā shāstranun nām samayaprābhr̥ut chhe. samay eṭale padārtha, athavā samay eṭale ātmā. tenun kahenārun ā shāstra chhe. vaḷī ātmā to samasta padārthono prakāshak chhe. āvā vishvaprakāshak ātmāne kahetun hovāthī ā samayaprābhr̥ut shabdabrahma samān chhe; kāraṇ ke je samasta padārthonun kahenār hoy tene shabdabrahma kahevāmān āve chhe. dvādashāṅgashāstra shabdabrahma chhe ane ā samayaprābhr̥utashāstrane paṇ shabdabrahmanī upamā chhe. ā shabdabrahma (arthāt samayaprābhr̥utashāstra) parabrahmane (arthāt shuddha paramātmāne) sākṣhāt dekhāḍe chhe.....’
juo, ‘samay’ shabdanā be artha thāy chhe. samay eṭale padārtha athavā samay eṭale ātmā. shuddha chaitanyaghan chidānandakand prabhu ātmā samay chhe, ane tene kahenārun- batāvanārun ā samayaprābhr̥ut shāstra chhe. bhagavān ātmā sva ane par em samasta padārthono prakāshak chhe. eṭale shun? ke lokanā sva-par samasta padārthone jāṇavāno ātmāno svabhāv chhe. ahāhā.....! lokamān anant siddho, enāthī anant guṇā nigodarāshi sahit sansārīo, enāthī anantaguṇā pudgalo ītyādi- e badhāne prakāshavāno-jāṇavāno bhagavān ātmāno svabhāv chhe. parantu koī par padārthono kartā ātmā nathī. ā bhāṣhā-shabdo bolāy chhe ne? e bhāṣhā-shabdono kartā ātmā nathī. are bhāī! shabdomān ātmā nahi, ne ātmāmān shabdo nahi; ātmāne shabdonun kartr̥utva traṇakāḷamān nathī. shabdono jāṇanahār prabhu ātmā chhe, paṇ shabdono kartā nathī. bhāī! paranī kriyā karī shake evun ātmānun svarūp nathī. par māṭe e paṅgu-pāṅgaḷo ja chhe; arthāt jāṇavā sivāy paramān ātmā kāī ja karī shakato nathī. ānun nām ātmāno svaparaprakāshak svabhāv chhe. samajāṇun kāī.....?
are! paranī dayā pāḷun ne dān karun- em paranī kriyā karavānān mithyā abhimān karīne chāragatimān rakhaḍī-rakhaḍīne e marī gayo, paṇ anantakāḷathī pote -ātmā shun chīj chhe ne vītarāg parameshvar kone ātmā kahe chhe te jāṇavānī eṇe darakār karī nahi! bhagavāne ātmā joyo, jāṇyo ne kahyo te, ahīn kahe chhe, pūrā vishvano prakāshak chhe. ahāhā.....! chaitanyanā nūranun pūr evo ātmā sarvaprakāshak -sarvagnasvabhāvī chhe. sva-par- sarvane jāṇe evo teno trikāḷī svabhāv ja chhe. āvā vishvaprakāshak parabrahmasvarūp
PDF/HTML Page 3758 of 4199
single page version
prabhu ātmāne kahenārun hovāthī, kahe chhe, ā shāstra shabdabrahma samān chhe. sarvaprakāshak ātmā parabrahma, ne tene kahenārun ā shāstra shabdabrahma.
ahā! prabhu! tun koṇ chho? to kahe chhe- svaparaprakāshak evo vishvaprakāshak bhagavān ātmā chho. pūrā vishvane jāṇī shake, paṇ vishvanī koī chījane ātmā karī shake em nahi. bhāī! ā trilokīnāth bhagavān jinendrano ā hukam chhe ke khāy, pīve ne parane laī-daī shake ke paramān-paramāṇumān koī kriyā kare e ātmānun svarūp nathī, sāmarthya nathī. ene sarvagnasvabhāv kahyo emān to upādān ane nimitta sau svatantra siddha thaī gayā, pratyek dravya svādhīn siddha thaī gayun. paramāṇu-paramāṇu pariṇame tene ātmā prakāshe chhe bas.
paṇ paranī dayā to pāḷe ke nahi? koṇ dayā pāḷe? e to sharīramān ātmā rahyo chhe te potānī yogyatāthī rahyo chhe ne āyukarma temān nimitta chhe bas. bākī parane koṇ jivāḍe? bījo enā sharīrane rākhe to rahe em vastu ja nathī. dayāno vikalpa āve tenoy e to jāṇanāramātra chhe. ahā! ā chhellī gāthāmān sār sār vāt kahī dīdhī chhe.
ahā! sarvagna parameshvare sarvagnaparyāyamān traṇakāḷ-traṇalok jāṇyā ane divyadhvani dvārā kahyā. emān ā āvyun ke - ātmāno sarvagnasvabhāv chhe. sarvane jāṇavun te ātmānun svarūp chhe, paṇ koīne karavun te ātmānun svarūp nahi. rāg āve tene jāṇe, paṇ rāg karavo e ātmānun svarūp nahi. e to bāramī gāthāmān āvyun ne ke vyavahār jāṇelo prayojanavān chhe. chāre bājuthī jotān bhāī! ek ja vāt siddha thāy chhe ke ātmāno svaparaprakāshak svabhāv chhe, arthāt akartāsvabhāv chhe. ahā! āvā ātmāno anubhav thavo te nishchay ane tenī dashāmān je haju rāg chhe te vyavahār jāṇelo prayojanavān chhe. svaparane, shuddhatāne ne rāgane jāṇavān bas eṭalī vāt chhe.
vishvaprakāshak parabrahma prabhu ātmā chhe tene kahenārī vāṇīne shabdabrahma kahīe. dvādashāṅg vāṇī shabdabrahma chhe. bhagavānanī omdhvani chhūṭī, tene sāmbhaḷī bhagavān gaṇadharadev artha vichārai ne dvādashāṅganī rachanā kare. te dvādashāṅg vāṇī shabdabrahma chhe. tene anusarīne ātmagnānī-dhyānī munivaro āgamanī rachanā kare chhe. evun ā ek paramāgam chhe te, kahe chhe, shabdabrahma chhe.
bār aṅgamān ek (pratham) āchārāṅg chhe. tenā 18000 pad hoy chhe. ekek padamān pa1 kroḍathī jhājherā shlok hoy chhe. pachhī ṭhāṇāṅg ādi-emān bamaṇā-bamaṇā pado hoy chhe. em bār aṅganī rachanā hoy chhe. ohohoho.....! abajo shlok! bār
PDF/HTML Page 3759 of 4199
single page version
have kahe chhe- ‘je ā shāstrane bhaṇīne tenā yathārtha arthamān ṭharashe, te parabrahmane pāmashe; ane tethī, jene “paramānand” kahevāmān āve chhe evā uttam, svātmik, svādhīn, bādhārahit, avināshī sukhane pāmashe.’
ahā! pratyek padārthamān je kriyā thāy te tenī vyavasthā nām visheṣh avasthā chhe. paramāṇunī pratisamay je avasthā thāy te paramāṇunī vyavasthā chhe, ātmā tene kare nahi, karī shake nahi; kemake ātmā to gnānasvabhāvamātra vastu chhe. ā shāstra āvā shuddha ātmāne sākṣhāt dekhāḍe chhe. aho! ātmā vastu chhe ne svayam asti chhe. tene shāstrathī jāṇīne je temān ja ṭharashe te, kahe chhe, parabrahmane pāmashe. tene atishay, uttam, svādhīn, avināshī, avyābādh sukhanī prāpti thashe. svaparaprakāshak chaitanyabimb prabhu ātmā chhe, temān ja draṣhṭi karī, līn-sthir thavun em shāstrano upadesh ane ādesh chhe. āve chhe ne ke-
tori sakal jagadand-phand, nit ātam dhyāvo.’
ahā! svasvarūp-shuddha chaitanyasvarūpamān draṣhṭi karīne ṭharashe te uttam anākuḷ sukhane pāmashe; paramabrahma jevo pūrṇānand prabhu chhe tevo paryāyamān pote ja pragaṭ thashe. lyo, āvī vāt!
have olā mūḍh loko paisāmān ne bāyaḍīmān sukh māne, ne rūpāḷā baṅgalāmān sonānā hiṇḍoḷe hiñchavāthī sukh māne, paṇ e to badhī sukhanī mithyā kalpanā bāpu! jhāñjhavānā jaḷ jevī. e to badhī par chīj chhe, emān kyān tārun sukh chhe? emān tun chho ja kyān? ahīn to em kahe chhe ke- sarvagnasvabhāvī prabhu tun pote ja sukh-svarūp chho, temān draṣhṭi karīne ṭhare to tun uttam avināshī sukhane prāpta thaīsh. ā ja mārga chhe bhāī! have preraṇā kare chhe ke-
‘māṭe he bhavya jīvo! tame potānā kalyāṇanā arthe āno abhyās karo, ānun shravaṇ karo, nirantar ānun ja smaraṇ ane dhyān rākho, ke jethī avināshī sukhanī prāpti thāy. āvo shrī guruono upadesh chhe.’
have, ā dākatarī ne vakīlātanā abhyāsamān to kāī (hit) chhe nahi, e to pāpano abhyās chhe. māṭe he bhāī! nij kalyāṇanā arthe ā parabrahmane prakāshanārun - batāvanārun evun je shāstra teno abhyās karo, tenun ja shravaṇ-chintan-manan karo ne
PDF/HTML Page 3760 of 4199
single page version
tenun ja smaraṇ ane dhyān rākho. tethī avināshī sukhanī prāpti thashe. āvo shrī guruono upadesh chhe.
have ā sarvavishuddhagnānanā adhikāranī pūrṇatāno kaḷasharūp shlok kahe chheḥ-
‘इति इदम् आत्मनः तत्त्वम् ज्ञानमात्रम् अवस्थितम्’ ā rīte ā ātmānun tattva (arthāt paramārthabhūt svarūp) gnānamātra nakkī thayun- ‘अखण्डम्’ ke je (ātmānun) gnānamātra tattva akhaṇḍ chhe (arthāt anek gneyākārothī ane pratipakṣhī karmothī jo ke khaṇḍ khaṇḍ dekhāy chhe to paṇ gnānamātramān khaṇḍ nathī), ‘एकम्’ ek chhe (arthāt akhaṇḍ hovāthī ekarūp chhe), ‘अचलं’ achaḷ chhe (arthāt gnānarūpathī chaḷatun nathī-gneyarūp thatun nathī), ‘स्वसंवेद्यम्’ svasamvedya chhe (arthāt potāthī ja pote jaṇāy chhe), ‘अबाधितम्’ ane abādhit chhe (arthāt koī khoṭī yuktithī bādhā pāmatun nathī).
ā samayasārano chhello kaḷash chhe. shun kahe chhe? ke ā rīte ā ātmānun tattva eṭale ke paramārthabhūt svarūp gnānamātra nakkī thayun. ahāhā.....! pragnābrahmasvarūp prabhu ātmānun gnānamātra vāstavik svarūp chhe em nakkī thayun. ā je navatattva-jīv, ajīv, āsrav, bandh, samvar, nirjarā, mokṣha, puṇyane pāp chhe temān jīv tattva chhe te gnānamātra svarūp chhe em kahe chhe. ā ātmā jagatanun netra arthāt jagatno jāṇanār-dekhanār mātra chhe. potā sivāy paramān e kāī karato nathī evo te akartā prabhu chhe. parano to shun, nishchaye to e potānī paryāyanoy kartā nathī. jhīṇī vāt chhe prabhu! hun paryāyane karun em kyān chhe emān? pratyek samay paryāy to thāy ja chhe. tethī kharekhar to paryāy ja paryāyanī kartā chhe. (dravyane kartā kahīe te vyavahār chhe).
are! ā karun ne te karun-em mithyā bhāv vaḍe anantakāḷathī e chorāsīnā avatāramān rajhaḷe chhe. pañchamahāvratanī kriyā eṇe anantavār karī, ne bahāramān munipaṇun eṇe anantavār līdhun. paṇ bhāī! e koī enī chīj (svarūp, vastu) nathī, bhagavān ātmā to gnānamātra svarūp ja chhe. ahāhā...! gnānachakṣhu-jagatachakṣhu bhagavān ātmā jagatano jāṇanār-dekhanār mātra chhe, karanāro nahi. ā enān draṣhṭi, anubhav ne ramaṇatā karavān enun nām samyagdarshan ane dharma chhe.
have kahe chhe- ā gnānamātra nakkī thayun e ātmānun tattva akhaṇḍ chhe. anek gneyākārothī ane pratipakṣhī karmothī jo ke khaṇḍakhaṇḍ dekhāy chhe to paṇ gnānamātramān khaṇḍ nathī. jarī jhīṇī vāt chhe. prabhu! tun sāmbhaḷ. ā gnān gneyone jāṇe chhe to gnān anek gneyākārarūp thaī gayun chhe em nathī. ātmāne gnānamātra kahyo; to gnān gneyone jāṇe chhe, paṇ gneyone jāṇatān kāī gnān gneyākārarūp thaī jāy chhe em nathī.