અતીન્દ્રિયં હિ જ્ઞાનં યદમૂર્તં યન્મૂર્તેષ્વપ્યતીન્દ્રિયં યત્પ્રચ્છન્નં ચ તત્સકલં વિવ્રિયતે — અમૂર્તાભિઃ ક્ષાયિકીભિરતીન્દ્રિયાભિશ્ચિદાનન્દૈકલક્ષણાભિઃ શુદ્ધાત્મશક્તિભિરુત્પન્નત્વા- દતીન્દ્રિયજ્ઞાનં સુખં ચાત્માધીનત્વેનાવિનશ્વરત્વાદુપાદેયમિતિ; પૂર્વોક્તામૂર્તશુદ્ધાત્મશક્તિભ્યો વિલક્ષણાભિઃ ક્ષાયોપશમિકેન્દ્રિયશક્તિભિરુત્પન્નત્વાદિન્દ્રિયજં જ્ઞાનં સુખં ચ પરાયત્તત્વેન વિનશ્વરત્વાદ્ધેયમિતિ તાત્પર્યમ્ ..૫૩.. એવમધિકારગાથયા પ્રથમસ્થલં ગતમ્ . અથ પૂર્વોક્તમુપાદેયભૂતમતીન્દ્રિયજ્ઞાનં વિશેષેણ વ્યક્તીકરોતિ — જં યદતીન્દ્રિયં જ્ઞાનં કર્તૃ . પેચ્છદો પ્રેક્ષમાણપુરુષસ્ય જાનાતિ . કિમ્ . અમુત્તં અમૂર્ત- મતીન્દ્રિયનિરુપરાગસદાનન્દૈકસુખસ્વભાવં યત્પરમાત્મદ્રવ્યં તત્પ્રભૃતિ સમસ્તામૂર્તદ્રવ્યસમૂહં મુત્તેસુ અદિંદિયં ચ મૂર્તેષુ પુદ્ગલદ્રવ્યેષુ યદતીન્દ્રિયં પરમાણ્વાદિ . પચ્છણ્ણં કાલાણુપ્રભૃતિદ્રવ્યરૂપેણ પ્રચ્છન્નં વ્યવહિત- મન્તરિતં, અલોકાકાશપ્રદેશપ્રભૃતિ ક્ષેત્રપ્રચ્છન્નં, નિર્વિકારપરમાનન્દૈકસુખાસ્વાદપરિણતિરૂપપરમાત્મનો વર્તમાનસમયગતપરિણામાસ્તત્પ્રભૃતયો યે સમસ્તદ્રવ્યાણાં વર્તમાનસમયગતપરિણામાસ્તે કાલપ્રચ્છન્નાઃ, તસ્યૈવ પરમાત્મનઃ સિદ્ધરૂપશુદ્ધવ્યઞ્જનપર્યાયઃ શેષદ્રવ્યાણાં ચ યે યથાસંભવં વ્યઞ્જનપર્યાયાસ્તેષ્વન્ત-
અબ, અતીન્દ્રિય સુખકા સાધનભૂત (-કારણરૂપ) અતીન્દ્રિય જ્ઞાન ઉપાદેય હૈ — ઇસપ્રકાર ઉસકી પ્રશંસા કરતે હૈં : —
અન્વયાર્થ : — [પ્રેક્ષમાણસ્ય યત્ ] દેખનેવાલેકા જો જ્ઞાન [અમૂર્તં ] અમૂર્તકો, [મૂર્તેષુ ] મૂર્ત પદાર્થોંમેં ભી [અતીન્દ્રિયં ] અતીન્દ્રિયકો, [ચ પ્રચ્છન્નં ] ઔર પ્રચ્છન્નકો, [સકલં ] ઇન સબકો — [સ્વકં ચ ઇતરત ] સ્વ તથા પરકો — દેખતા હૈ, [તદ્ જ્ઞાનં ] વહ જ્ઞાન [પ્રત્યક્ષં ભવતિ ] પ્રત્યક્ષ હૈ ..૫૪..
ટીકા : — જો અમૂર્ત હૈ, જો મૂર્ત પદાર્થોંમેં ભી અતીન્દ્રિય હૈ, ઔર જો ૧પ્રચ્છન્ન હૈ, ઉસ સબકો — જો કિ સ્વ ઔર પર ઇન દો ભેદોંમેં સમા જાતા હૈ ઉસે — અતીન્દ્રિય જ્ઞાન અવશ્ય દેખતા
દેખે અમૂર્તિક, મૂર્તમાંય અતીન્દ્રિ ને, પ્રચ્છન્નને, તે સર્વને — પર કે સ્વકીયને, જ્ઞાન તે પ્રત્યક્ષ છે. ૫૪.
૧. પ્રચ્છન્ન = ગુપ્ત; અન્તરિત; ઢકા હુઆ .