Pravachansar-Hindi (iso15919 transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 79 of 513
PDF/HTML Page 112 of 546

 

kahānajainaśāstramālā ]
jñānatattva -prajñāpan
79

tatkālakalitavr̥ttikamatītodarkakālakalitavr̥ttikaṁ cāpyekapad ev samantato‘pi sakalamapyarthajātaṁ, pr̥thaktvavr̥ttasvalakṣaṇalakṣmīkaṭākṣitānekaprakāravyaṁjitavaicitryamitaretaravirodh- dhāpitāsamānajātīyatvoddāmitavaiṣamyaṁ kṣāyikaṁ jñānaṁ kil jānīyāt; tasya hi kram- pravr̥ttihetubhūtānāṁ kṣayopaśamāvasthāvasthitajñānāvaraṇīyakarmapudgalānāmatyantābhāvāttātkāli- kamatātkālikaṁ vāpyarthajātaṁ tulyakālamev prakāśet; sarvato viśuddhasya pratiniyat- deśaviśuddherantaḥplavanāt samantato‘pi prakāśet; sarvāvaraṇakṣayāddeśāvaraṇakṣayopaśamasyān- vasthānātsarvamapi prakāśet; sarvaprakārajñānāvaraṇīyakṣayādasarvaprakārajñānāvaraṇīyakṣayopaśamasya vilayanādvicitramapi prakāśet; asamānajātīyajñānāvaraṇakṣayātsamānajātīyajñānāvaraṇīy- tadanantaraṁ sarvaparijñāne sati ekaparijñānaṁ, ekaparijñāne sati sarvaparijñānamityādikathanarūpeṇ gāthāpañcakaparyantaṁ vyākhyānaṁ karoti . tadyathā --atra jñānaprapañcavyākhyānaṁ prakr̥taṁ tāvattatprastutamanusr̥tya punarapi kevalajñānaṁ sarvajñatven nirūpayati --jaṁ yajjñānaṁ kartr̥ jāṇadi jānāti . kam . atthaṁ arthaṁ vicitra (-anek prakārake) aur viṣam (mūrta, amūrta ādi asamān jātike) [sarvaṁ arthaṁ ] samasta padārthoṁko [jānāti ] jānatā hai [tat jñānaṁ ] us jñānako [kṣāyikaṁ bhaṇitam ] kṣāyik kahā hai ..47..

ṭīkā :kṣāyik jñān vāstavameṁ ek samayameṁ hī sarvataḥ (sarva ātmapradeśoṁse), vatarmānameṁ vartate tathā bhūt -bhaviṣyat kālameṁ vartate un samasta padārthoṁko jānatā hai jinameṁ huā hai aur jinameṁ paraspar virodhase utpanna honevālī asamānajātīyatāke kāraṇ vaiṣamya pragaṭ huā hai . (isī bātako yuktipūrvak samajhāte haiṁ :) kram -pravr̥ttike hetubhūt, kṣayopaśam- avasthāmeṁ rahanevāle jñānāvaraṇīy karmapudgaloṁkā usake (kṣāyik jñānake) atyanta abhāv honese vah tātkālik yā atātkālik padārtha -mātrako samakālameṁ hī prakāśit karatā hai; (kṣāyik jñān) sarvataḥ viśuddha honeke kāraṇ pratiniyat pradeśoṁkī viśuddhi (sarvataḥ viśuddhi) ke bhītar ḍūb jānese vah sarvataḥ (sarva ātmapradeśoṁse) bhī prakāśit karatā hai; sarva āvaraṇoṁkā kṣay honese, deś -āvaraṇakā kṣayopaśam na rahanese vah sabako bhī prakāśit karatā hai, sarvaprakār jñānāvaraṇake kṣayake kāraṇ (-sarva prakārake padārthoṁko jānanevāle jñānake āvaraṇameṁ nimittabhūt karmake kṣay honese) asarvaprakārake jñānāvaraṇakā kṣayopaśam (-amuk hī prakārake padārthoṁko jānanevāle jñānake āvaraṇameṁ nimittabhūt karmoṁkā kṣayopaśam) vilayako prāpta honese vah vicitra ko bhī (-anek prakārake padārthoṁ ko bhī) prakāśit karatā hai; asamānajātīy -jñānāvaraṇake

1pr̥thakarūpase vartate svalakṣaṇarūp lakṣmīse ālokit anek prakāroṁke kāraṇ vaicitrya pragaṭ

1. dravyoṁke bhinna -bhinna vartanevāle nij -nij lakṣaṇ un dravyoṁkī lakṣmī -sampatti -śobhā haiṁ .