Pravachansar-Hindi (iso15919 transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 91 of 513
PDF/HTML Page 124 of 546

 

kahānajainaśāstramālā ]
jñānatattva -prajñāpan
91
astyamūrtaṁ mūrtamatīndriyamaindriyaṁ cārtheṣu .
jñānaṁ ca tathā saukhyaṁ yatteṣu paraṁ ca tat jñeyam ..53..

atra jñānaṁ saukhyaṁ ca mūrtamindriyajaṁ caikamasti . itaradamūrtamatīndriyaṁ cāsti . tatra yadamūrtamatīndriyaṁ ca tatpradhānatvādupādeyatven jñātavyam . tatrādyaṁ mūrtābhiḥ kṣāyopaśamikībhirup- yogaśaktibhistathāvidhebhya indriyebhyaḥ samutpadyamānaṁ parāyattatvāt kādācitkaṁ kramakr̥tapravr̥tti

ath jñānaprapañcavyākhyānānantaraṁ jñānādhārasarvajñaṁ namaskaroti ---

tassa ṇamāiṁ logo devāsuramaṇuarāyasaṁbaṁdho .
bhatto karedi ṇiccaṁ uvajutto taṁ tahā vi ahaṁ ..“2..

karedi karoti . sa kaḥ . logo lokaḥ . kathaṁbhūtaḥ . devāsuramaṇuarāyasaṁbaṁdho devāsuramanuṣya- rājasaṁbandhaḥ . punarapi kathaṁbhūtaḥ . bhatto bhaktaḥ . ṇiccaṁ nityaṁ sarvakālam . punarapi kiṁviśiṣṭaḥ . uvajutto upayukta udyataḥ . itthaṁbhūto lokaḥ kāṁ karoti . ṇamāiṁ namasyāṁ namaskriyām . kasya . tassa tasya pūrvoktasarvajñasya . taṁ tahā vi ahaṁ taṁ sarvajñaṁ tathā tenaiv prakāreṇāhamapi granthakartā namaskaromīti . ayamatrārthaḥ ---yathā devendracakravartyādayo‘nantākṣayasukhādiguṇāspadaṁ sarvajñasvarūpaṁ namaskurvanti, tathaivāh- mapi tatpadābhilāṣī paramabhaktyā praṇamāmi ..2.. evamaṣṭābhiḥ sthalairdvātriṁśadgāthāstadanantaraṁ namaskār- gāthā ceti samudāyen trayastriṁśatsūtrairjñānaprapañcanāmā tr̥tīyo‘ntarādhikāraḥ samāptaḥ . ath sukh- prapañcābhidhānāntarādhikāre‘ṣṭādaś gāthā bhavanti . atra pañcasthalāni, teṣu prathamasthale ‘atthi amuttaṁ’

anvayārtha :[artheṣu jñānaṁ ] padārtha sambandhī jñān [amūrtaṁ mūrtaṁ ] amūrta yā mūrta, [atīndriyaṁ aindriyaṁ ca asti ] atīndriy yā aindriy hotā hai; [ca tathā saukhyaṁ ] aur isīprakār (amūrta yā mūrta, atīndriy yā aindriy) sukh hotā hai . [teṣu ca yat paraṁ ] usameṁ jo pradhān utkr̥ṣṭa hai [tat jñeyaṁ ] vah upādeyarūp jānanā ..53..

ṭīkā :yahān̐, (jñān tathā sukh do prakārakā hai) ek jñān tathā sukh mūrta aur atīndriy hai vah pradhān honese upādeyarūp jānanā .

vahān̐, pahalā jñān tathā sukh mūrtarūp aisī kṣāyopaśamik upayogaśaktiyoṁse us- us prakārakī indriyoṁke dvārā utpanna hotā huā parādhīn honese 2kādācitka, kramaśaḥ

1indriyaj hai; aur dūsarā (jñān tathā sukh) amūrta aur atīndriy hai . usameṁ jo amūrta aur

1. indriyaj = indriyoṁ dvārā utpanna honevālā; aindriy .

2. kādācitka = kadācitkabhī kabhī honevālā; anitya ..