Pravachansar-Hindi (iso15919 transliteration). Gatha: 11.

< Previous Page   Next Page >


Page 17 of 513
PDF/HTML Page 50 of 546

 

kahānajainaśāstramālā ]
jñānatattva -prajñāpan
17

ath cāritrapariṇāmasaṁparkasaṁbhavavatoḥ śuddhaśubhapariṇāmayorupādānahānāy phal- mālocayati

dhammeṇ pariṇadappā appā jadi suddhasaṁpaogajudo .
pāvadi ṇivvāṇasuhaṁ suhovajutto ya saggasuhaṁ ..11..
dharmeṇ pariṇatātmā ātmā yadi śuddhasaṁprayogayutaḥ .
prāpnoti nirvāṇasukhaṁ śubhopayukto vā svargasukham ..11..

śuddhaśubhopayogapariṇāmayoḥ saṁkṣepeṇ phalaṁ darśayati ---dhammeṇ pariṇadappā appā dharmmeṇ pariṇatātmā pariṇatasvarūpaḥ sannayamātmā jadi suddhasaṁpaogajudo yadi cecchuddhopayogābhidhānaśuddhasaṁprayog- pariṇāmayutaḥ pariṇato bhavati pāvadi ṇivvāṇasuhaṁ tadā nirvāṇasukhaṁ prāpnoti . suhovajutto va saggasuhaṁ śubhopayogayutaḥ pariṇataḥ san svargasukhaṁ prāpnoti . ito vistaram ---ih dharmaśabdenāhiṁsālakṣaṇaḥ sāgārānagārarūpastathottamakṣamādilakṣaṇo ratnatrayātmako vā, tathā mohakṣobharahit ātmapariṇāmaḥ śuddha- vastusvabhāvaśceti gr̥hyate . sa ev dharmaḥ paryāyāntareṇ cāritraṁ bhaṇyate . ‘cārittaṁ khalu dhammo’ iti vacanāt . tacca cāritramapahr̥tasaṁyamopekṣāsaṁyamabheden sarāgavītarāgabheden vā śubhopayogaśuddhopayogabheden

aur phi ra vastu to dravya -guṇ -paryāyamay hai . usameṁ traikālik ū rdhva pravāhasāmānya dravya hai aur sāth hī sāth rahanevāle bhed ve guṇ haiṁ, tathā kramaśaḥ honevāle bhed ve paryāyeṁ haiṁ . aise dravya, guṇ aur paryāyakī ekatāse rahit koī vastu nahīṁ hotī . dūsarī rītise kahā jāy to, vastu utpād -vyay -dhrauvyamay hai arthāt vah utpanna hotī hai, naṣṭa hotī hai aur sthir rahatī hai . isaprakār vah dravya -guṇ -paryāyamay aur utpād -vyay -dhrauvyamay honese usameṁ kriyā (pariṇaman) hotī hī rahatī hai . isaliye pariṇām vastukā svabhāv hī hai ..10..

ab jinakā cāritra pariṇāmake sāth samparka (sambandha) hai aise jo śuddha aur śubh (do prakārake) pariṇām haiṁ unake grahaṇ tathā tyāgake liye (śuddha pariṇāmake grahaṇ aur śubh pariṇāmake tyāgake liye) unakā phal vicārate haiṁ :

anvayārtha :[dharmeṇ pariṇatātmā ] dharmase pariṇamit svarūpavālā [ātmā ] ātmā [yadi ] yadi [śuddhasaṁprayogayuktaḥ ] śuddha upayogameṁ yukta ho to [nirvāṇasukhaṁ ] mokṣa sukhako [prāpnoti ] prāpta karatā hai [śubhopayuktaḥ ca ] aur yadi śubhopayogavālā ho to (svargasukham ) svargake sukhako (bandhako) prāpta karatā hai ..11..

jo dharma pariṇat svarūp jiv śuddhopayogī hoy to
te pāmato nirvāṇasukh, ne svargasukh śubhayukta jo
.11.
pra. 3