bhāvaprasiddheḥ, tathā tadvinābhāvinā prayatāchāreṇ prasiddhayadashuddhopayogāsadbhāvaparasya paraprāṇ- vyaparopasadbhāve‘pi bandhāprasiddhayā sunishchitahinsā‘bhāvaprasiddheshchāntaraṅg ev chhedo balīyān, na punarbahiraṅgaḥ . evamapyantaraṅgachchhedāyatanamātratvādbahiraṅgachchhedo‘bhyupagamyetaiv ..217.. bhāvanārūpanishchayaprāṇaghāte sati nishchayahinsā niyamen bhavatīti . tataḥ kāraṇātsaiv mukhyeti ..217.. ath tamevārthan dr̥uṣhṭāntadārṣhṭāntābhyān dr̥uḍhayati —
paraprāṇoṅke vyaparopakā sadbhāv ho yā asadbhāv, jo ashuddhopayogake binā nahīn hotā aise pāyā jātā hai usake hinsāke sadbhāvakī prasiddhi sunishchit hai; aur isaprakār jo ashuddhopayogake binā hotā hai aise 2prayat āchārase prasiddha honevālā ashuddhopayogakā asadbhāv jisake pāyā jātā hai usake, paraprāṇoṅke vyaparopake sadbhāvamen bhī bandhakī aprasiddhi honese, hinsāke abhāvakī prasiddhi sunishchit hai . aisā hone par bhī (arthāt antaraṅg chhed hī visheṣh balavān hai bahiraṅg chhed nahīn, — aisā hon par bhī) bahiraṅg chhed antaraṅg chhedakā āyatanamātra hai, isaliye use (bahiraṅg chhedako) svīkār to karanā hī chāhiye arthāt use mānanā hī chāhiye .
bhāvārtha : — shuddhopayogakā hanan honā vah antaraṅg hinsā — antaraṅg chhed hai, aur dūsareke prāṇoṅkā vichchhed honā bahiraṅg hinsā – bahiraṅg chhed hai .
jīv mare yā na mare, jisake aprayat ācharaṇ hai usake shuddhopayogakā hanan honese antaraṅg hinsā hotī hī hai aur isaliye antaraṅg chhed hotā hī hai . jisake prayat ācharaṇ hai usake, paraprāṇoṅke vyaparoparūp bahiraṅg hinsāke — bahiraṅg chhedake — sadbhāvamen bhī, shuddhopayogakā hanan nahīn honese antaraṅg hinsā nahīn hotī aur isaliye antaraṅg chhed nahīn hotā ..217..
1aprayat āchārase prasiddha honevālā (-jānanemen ānevālā) ashuddhopayogakā sadbhāv jisake
1. ashuddhopayogake binā aprayat āchār kabhī nahīn hotā, isaliye jisake aprayat āchār vartatā hai usake ashuddha upayog avashyamev hotā hai . isaprakār aprayat āchārake dvārā ashuddha upayog prasiddha hotā hai — jānā jātā hai .
2. jahān̐ ashuddha upayog nahīn hotā vahīn prayat āchār pāyā jātā hai, isaliye prayat āchārake dvārā ashuddha upayogakā asadbhāv siddha hotā hai — jānā jātā hai .