Pravachansar-Hindi (simplified iso15919 transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 466 of 513
PDF/HTML Page 499 of 546

 

eṣhā prashastabhūtā shramaṇānān vā punargr̥uhasthānām .
charyā pareti bhaṇitā tayaiv paran labhate saukhyam ..254..

evameṣh shuddhātmānurāgayogiprashastacharyārūp upavarṇitaḥ shubhopayogaḥ tadayan, shuddhātma- prakāshikān samastaviratimupeyuṣhān kaṣhāyakaṇasadbhāvātpravartamānaḥ, shuddhātmavr̥uttiviruddharāgasaṅgat- tvādgauṇaḥ shramaṇānān; gr̥uhiṇān tu, samastaviraterabhāven shuddhātmaprakāshanasyābhāvātkaṣhāyasadbhāvā- tpravartamāno‘pi, spha ṭikasamparkeṇārkatejas ivaidhasān, rāgasanyogen shuddhātmano‘nubhavāt kramataḥ paramanirvāṇasaukhyakāraṇatvāchcha, mukhyaḥ ..254.. gr̥uhasthānān vā punariyamev charyā paretti parā sarvotkr̥uṣhṭeti . tāev paran lahadi sokkhan tayaiv shubhopayogacharyayā paramparayā mokṣhasukhan labhate gr̥uhastha iti . tathāhitapodhanāḥ sheṣhatapodhanānān vaiyāvr̥uttyan kurvāṇāḥ santaḥ kāyen kimapi niravadyavaiyāvr̥uttyan kurvanti; vachanen dharmopadeshan cha . sheṣhamauṣhadhānnapānādikan gr̥uhasthānāmadhīnan, ten kāraṇen vaiyāvr̥uttyarūpo dharmo gr̥uhasthānān mukhyaḥ, tapodhanānān gauṇaḥ . dvitīyan cha kāraṇannirvikārachichchamatkārabhāvanāpratipakṣhabhūten viṣhayakaṣhāyanimittotpannenārtaraudradurdhyānadvayen pariṇatānān gr̥uhasthānāmātmāshritanishchayadharmasyāvakāsho nāsti, vaiyāvr̥uttyādidharmeṇ durdhyānavañchanā bhavati, tapodhanasansargeṇ nishchayavyavahāramokṣhamārgopadeshalābho bhavati . tatashcha paramparayā nirvāṇan labhante ityabhiprāyaḥ ..254.. evan shubhopayogitapodhanānān shubhānuṣhṭhānakathanamukhyatayā gāthāṣhṭaken dvitīyasthalan

anvayārtha :[eṣhā ] yah [prashastabhūtā ] prashastabhūt [charyā ] charyā [shramaṇānān ] shramaṇoṅke (gauṇ) hotī hai [vā gr̥uhasthānān punaḥ ] aur gr̥uhasthoṅke to [parā ] mukhya hotī hai, [iti bhaṇitā ] aisā (shāstrommen) kahā hai; [tayā ev ] usīse [paran saukhyan labhate ] (paramparāse) gr̥uhastha param saukhyako prāpta hotā hai ..254..

ṭīkā :isaprakār shuddhātmānurāgayukta prashastacharyārūp jo yah shubhopayog varṇit kiyā gayā hai vah yah shubhopayog, shuddhātmākī prakāshak sarvaviratiko prāpta shramaṇoṅke kaṣhāyakaṇake sadbhāvake kāraṇ pravartit hotā huā, gauṇ hotā hai, kyoṅki vah shubhopayog shuddhātmapariṇatise viruddha aise rāgake sāth sambandhavān hai; aur vah shubhopayog gr̥uhasthoṅke to, sarvaviratike abhāvase kyoṅkijaise īndhanako spha ṭikake samparkase sūryake tejakā anubhav hotā hai (aur isaliye vah kramashaḥ jal uṭhatā hai ) usīprakārgr̥uhasthako rāgake sanyogase shuddhātmākā anubhav hotā hai, aur (isaliye vah shubhopayog) kramashaḥ param nirvāṇasaukhyakā kāraṇ hotā hai .

bhāvārtha :darshanāpekṣhāse to shramaṇako tathā samyagdaṣhṭi gr̥uhasthako shuddhātmākā hī āshray hai, parantu chāritrāpekṣhāse shramaṇake muniyogya shuddhātmapariṇati mukhya honese shubhopayog gauṇ

466pravachanasār[ bhagavānashrīkundakund-

1shuddhātmaprakāshanakā abhāv honese kaṣhāyake sadbhāvake kāraṇ pravartamān hotā huā bhī, mukhya hai,

1. chāritradashāmen pravartamān ugra shuddhātmaprakāshanako hī yahān̐ shuddhātmaprakāshan ginā hai; samyagdr̥uṣhṭi gr̥uhasthake usakā abhāv hai . sheṣh, darshanāpekṣhāse to samyagdr̥uṣhṭi gr̥uhasthake bhī shuddhātmākā prakāshan hai hī .