ಆತ್ಮಾನಮೇವಾತ್ಮನೋಽನಾದಿಬನ್ಧುಮುಪಸರ್ಪತಿ . ಅಹೋ ಇದಂಜನಶರೀರಜನಕಸ್ಯಾತ್ಮನ್, ಅಹೋ ಇದಂಜನಶರೀರ- ಜನನ್ಯಾ ಆತ್ಮನ್, ಅಸ್ಯ ಜನಸ್ಯಾತ್ಮಾ ನ ಯುವಾಭ್ಯಾಂ ಜನಿತೋ ಭವತೀತಿ ನಿಶ್ಚಯೇನ ಯುವಾಂ ಜಾನೀತಂ; ತತ ಇಮಮಾತ್ಮಾನಂ ಯುವಾಂ ವಿಮುಂಚತಮ್; ಅಯಮಾತ್ಮಾ ಅದ್ಯೋದ್ಭಿನ್ನಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿಃ ಆತ್ಮಾನಮೇವಾತ್ಮನೋ- ಽನಾದಿಜನಕಮುಪಸರ್ಪತಿ . ಅಹೋ ಇದಂಜನಶರೀರರಮಣ್ಯಾ ಆತ್ಮನ್, ಅಸ್ಯ ಜನಸ್ಯಾತ್ಮಾನಂ ನ ತ್ವಂ ರಮಯ- ಸೀತಿ ನಿಶ್ಚಯೇನ ತ್ವಂ ಜಾನೀಹಿ; ತತ ಇಮಮಾತ್ಮಾನಂ ವಿಮುಂಚ; ಅಯಮಾತ್ಮಾ ಅದ್ಯೋದ್ಭಿನ್ನಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿಃ ಸ್ವಾನುಭೂತಿಮೇವಾತ್ಮನೋಽನಾದಿರಮಣೀಮುಪಸರ್ಪತಿ . ಅಹೋ ಇದಂಜನಶರೀರಪುತ್ರಸ್ಯಾತ್ಮನ್, ಅಸ್ಯ ಜನಸ್ಯಾತ್ಮನೋ ನ ತ್ವಂ ಜನ್ಯೋ ಭವಸೀತಿ ನಿಶ್ಚಯೇನ ತ್ವಂ ಜಾನೀಹಿ; ತತ ಇಮಮಾತ್ಮಾನಂ ವಿಮುಂಚ; ಅಯಮಾತ್ಮಾ ಅದ್ಯೋದ್ಭಿನ್ನಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿಃ ಆತ್ಮಾನಮೇವಾತ್ಮನೋಽನಾದಿಜನ್ಯಮುಪಸರ್ಪತಿ . ಏವಂ ಗುರುಕಲತ್ರಪುತ್ರೇಭ್ಯ ಆತ್ಮಾನಂ ಬಂಧುವಗ್ಗಂ ಬನ್ಧುವರ್ಗಂ ಗೋತ್ರಮ್ . ತತಃ ಕಥಂಭೂತೋ ಭವತಿ . ವಿಮೋಚಿದೋ ವಿಮೋಚಿತಸ್ತ್ಯಕ್ತೋ ಭವತಿ . ಕೈಃ ಕರ್ತೃಭೂತೈಃ . ಗುರುಕಲತ್ತಪುತ್ತೇಹಿಂ ಪಿತೃಮಾತೃಕಲತ್ರಪುತ್ರೈಃ . ಪುನರಪಿ ಕಿಂ ಕೃತ್ವಾ ಶ್ರಮಣೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ . ಆಸಿಜ್ಜ ಆಸಾದ್ಯ ಆಶ್ರಿತ್ಯ . ಕಮ್ . ಣಾಣದಂಸಣಚರಿತ್ತತವವೀರಿಯಾಯಾರಂ ಜ್ಞಾನದರ್ಶನಚಾರಿತ್ರತಪೋವೀರ್ಯಾಚಾರಮಿತಿ . ಅಥ ವಿಸ್ತರಃ — ಅಹೋ ಬನ್ಧುವರ್ಗ- ಪಿತೃಮಾತೃಕಲತ್ರಪುತ್ರಾಃ, ಅಯಂ ಮದೀಯಾತ್ಮಾ ಸಾಂಪ್ರತಮುದ್ಭಿನ್ನಪರಮವಿವೇಕಜ್ಯೋತಿಸ್ಸನ್ ಸ್ವಕೀಯಚಿದಾನನ್ದೈಕಸ್ವಭಾವಂ ಪರಮಾತ್ಮಾನಮೇವ ನಿಶ್ಚಯನಯೇನಾನಾದಿಬನ್ಧುವರ್ಗಂ ಪಿತರಂ ಮಾತರಂ ಕಲತ್ರಂ ಪುತ್ರಂ ಚಾಶ್ರಯತಿ, ತೇನ ಕಾರಣೇನ ಮಾಂ ಮುಞ್ಚತ ಯೂಯಮಿತಿ ಕ್ಷಮಿತವ್ಯಂ ಕರೋತಿ . ತತಶ್ಚ ಕಿಂ ಕರೋತಿ . ಪರಮಚೈತನ್ಯಮಾತ್ರನಿಜಾತ್ಮತತ್ತ್ವಸರ್ವಪ್ರಕಾರೋಪಾದೇಯ- ರುಚಿಪರಿಚ್ಛಿತ್ತಿನಿಶ್ಚಲಾನುಭೂತಿಸಮಸ್ತಪರದ್ರವ್ಯೇಚ್ಛಾನಿವೃತ್ತಿಲಕ್ಷಣತಪಶ್ಚರಣಸ್ವಶಕ್ತ್ಯನವಗೂಹನವೀರ್ಯಾಚಾರರೂಪಂ ಜಾನೋ . ಇಸಲಿಯೇ ಮೈಂ ತುಮಸೇ ವಿದಾ ಲೇತಾ ಹೂಂ . ಜಿಸೇ ಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಗಟ ಹುಈ ಹೈ ಐಸಾ ಯಹ ಆತ್ಮಾ ಆಜ ಅಪನೇ ಆತ್ಮಾರೂಪೀ ಅಪನೇ ಅನಾದಿಬಂಧುಕೇ ಪಾಸ ಜಾ ರಹಾ ಹೈ .
ಅಹೋ ! ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಶರೀರಕೇ ಜನಕ (ಪಿತಾ)ಕೇ ಆತ್ಮಾ ! ಅಹೋ ! ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಶರೀರಕೀ ಜನನೀ (ಮಾತಾ) ಕೇ ಆತ್ಮಾ ! ಇಸ ಪುರುಷಕಾ ಆತ್ಮಾ ತುಮ್ಹಾರೇ ದ್ವಾರಾ ಜನಿತ (ಉತ್ಪನ್ನ) ನಹೀಂ ಹೈ, ಐಸಾ ತುಮ ನಿಶ್ಚಯಸೇ ಜಾನೋ . ಇಸಲಿಯೇ ತುಮ ಇಸ ಆತ್ಮಾಕೋ ಛೋಡೋ . ಜಿಸೇ ಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಗಟ ಹುಈ ಹೈ ಐಸಾ ಯಹ ಆತ್ಮಾ ಆಜ ಆತ್ಮಾರೂಪೀ ಅಪನೇ ಅನಾದಿಜನಕಕೇ ಪಾಸ ಜಾ ರಹಾ ಹೈ . ಅಹೋ ! ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಶರೀರಕೀ ರಮಣೀ (ಸ್ತ್ರೀ)ಕೇ ಆತ್ಮಾ ! ತೂ ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಆತ್ಮಾಕೋ ರಮಣ ನಹೀಂ ಕರಾತಾ, ಐಸಾ ತೂ ನಿಶ್ಚಯಸೇ ಜಾನ . ಇಸಲಿಯೇ ತೂ ಇಸ ಆತ್ಮಾಕೋ ಛೋಡ . ಜಿಸೇ ಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಗಟ ಹುಈ ಹೈ ಐಸಾ ಯಹ ಆತ್ಮಾ ಆಜ ಅಪನೀ ಸ್ವಾನುಭೂತಿರೂಪೀ ಅನಾದಿ – ರಮಣೀಕೇ ಪಾಸ ಜಾ ರಹಾ ಹೈ . ಅಹೋ ! ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಶರೀರಕೇ ಪುತ್ರ ಆತ್ಮಾ ! ತೂ ಇಸ ಪುರುಷಕೇ ಆತ್ಮಾಕಾ ಜನ್ಯ (ಉತ್ಪನ್ನ ಕಿಯಾ ಗಯಾ – ಪುತ್ರ) ನಹೀಂ ಹೈ, ಐಸಾ ತೂ ನಿಶ್ಚಯಸೇ ಜಾನ . ಇಸಲಿಯೇ ತೂ ಇಸ ಆತ್ಮಾಕೋ ಛೋಡ . ಜಿಸೇ ಜ್ಞಾನಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಗಟ ಹುಈ ಹೈ ಐಸಾ ಯಹ ಆತ್ಮಾ ಆಜ ಆತ್ಮಾರೂಪೀ ಅಪನೇ ಅನಾದಿ ಜನ್ಯಕೇ ಪಾಸ ಜಾ ರಹಾ ಹೈ . — ಇಸಪ್ರಕಾರ ಬಡೋಂಸೇ, ಸ್ತ್ರೀಸೇ ಔರ ಪುತ್ರಸೇ ಅಪನೇಕೋ ಛುಡಾತಾ ಹೈ .
(ಯಹಾಂ ಐಸಾ ಸಮಝನಾ ಚಾಹಿಯೇ ಕಿ ಜೋ ಜೀವ ಮುನಿ ಹೋನಾ ಚಾಹತಾ ಹೈ ವಹ ಕುಟುಮ್ಬಸೇ ಸರ್ವಪ್ರಕಾರಸೇ ವಿರಕ್ತ ಹೀ ಹೋತಾ ಹೈ . ಇಸಲಿಯೇ ಕುಟುಮ್ಬಕೀ ಸಮ್ಮತಿಸೇ ಹೀ ಮುನಿ ಹೋನೇಕಾ ನಿಯಮ ನಹೀಂ ಹೈ . ಇಸಪ್ರಕಾರ ಕುಟುಮ್ಬಕೇ ಭರೋಸೇ ರಹನೇ ಪರ ತೋ, ಯದಿ ಕುಟುಮ್ಬ ಕಿಸೀಪ್ರಕಾರಸೇ ಸಮ್ಮತಿ ಹೀ ನಹೀಂ ದೇ ತೋ ಮುನಿ ಹೀ ನಹೀಂ
೩೭೬ಪ್ರವಚನಸಾರ[ ಭಗವಾನಶ್ರೀಕುಂದಕುಂದ-