ವಿಶಿಷ್ಟಕಾಲಕ್ಷೇತ್ರವಶಾತ್ಕಶ್ಚಿದಪ್ರತಿಷಿದ್ಧ ಇತ್ಯಪವಾದಃ . ಯದಾ ಹಿ ಶ್ರಮಣಃ ಸರ್ವೋಪಧಿಪ್ರತಿಷೇಧಮಾಸ್ಥಾಯ ಪರಮಮುಪೇಕ್ಷಾಸಂಯಮಂ ಪ್ರತಿಪತ್ತುಕಾಮೋಽಪಿ ವಿಶಿಷ್ಟಕಾಲಕ್ಷೇತ್ರವಶಾವಸನ್ನಶಕ್ತಿರ್ನ ಪ್ರತಿಪತ್ತುಂ ಕ್ಷಮತೇ, ತದಾಪಕೃಷ್ಯ ಸಂಯಮಂ ಪ್ರತಿಪದ್ಯಮಾನಸ್ತದ್ಬಹಿರಂಗಸಾಧನಮಾತ್ರಮುಪಧಿಮಾತಿಷ್ಠತೇ . ಸ ತು ತಥಾಸ್ಥೀಯಮಾನೋ ನ ಖಲೂಪಧಿತ್ವಾಚ್ಛೇದಃ, ಪ್ರತ್ಯುತ ಛೇದಪ್ರತಿಷೇಧ ಏವ . ಯಃ ಕಿಲಾಶುದ್ಧೋಪಯೋಗಾವಿನಾಭಾವೀ ಸ ಛೇದಃ . ಅಯಂ ತು ಶ್ರಾಮಣ್ಯಪರ್ಯಾಯಸಹಕಾರಿಕಾರಣಶರೀರವೃತ್ತಿಹೇತುಭೂತಾಹಾರನಿಹಾರಾದಿಗ್ರಹಣವಿಸರ್ಜನವಿಷಯಚ್ಛೇದಪ್ರತಿಷೇಧಾರ್ಥ- ಮುಪಾದೀಯಮಾನಃ ಸರ್ವಥಾ ಶುದ್ಧೋಪಯೋಗಾವಿನಾಭೂತತ್ವಾಚ್ಛೇದಪ್ರತಿಷೇಧ ಏವ ಸ್ಯಾತ್ ..೨೨೨..
ನಿಶ್ಚಯವ್ಯವಹಾರಮೋಕ್ಷಮಾರ್ಗಸಹಕಾರಿಕಾರಣತ್ವೇನಾಪ್ರತಿಷಿದ್ಧಮುಪಧಿಮುಪಕರಣರೂಪೋಪಧಿಂ, ಅಪತ್ಥಣಿಜ್ಜಂ ಅಸಂಜದಜಣೇಹಿಂ ಅಪ್ರಾರ್ಥನೀಯಂ ನಿರ್ವಿಕಾರಾತ್ಮೋಪಲಬ್ಧಿಲಕ್ಷಣಭಾವಸಂಯಮರಹಿತಸ್ಯಾಸಂಯತಜನಸ್ಯಾನಭಿಲಷಣೀಯಮ್, ಮುಚ್ಛಾದಿಜಣಣರಹಿದಂ ಹೈ — ಐಸಾ ಉತ್ಸರ್ಗ (-ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮ) ಹೈ; ಔರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾಲಕ್ಷೇತ್ರಕೇ ವಶ ಕೋಈ ಉಪಧಿ ಅನಿಷಿದ್ಧ
ಪ್ರಾಪ್ತ ಕರನೇಕಾ ಇಚ್ಛುಕ ಹೋನೇ ಪರ ಭೀ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾಲಕ್ಷೇತ್ರಕೇ ವಶ ಹೀನ ಶಕ್ತಿವಾಲಾ ಹೋನೇಸೇ ಉಸೇ ಪ್ರಾಪ್ತ ಕರನೇಮೇಂ ಅಸಮರ್ಥ ಹೋತಾ ಹೈ, ತಬ ಉಸಮೇಂ ೨ಅಪಕರ್ಷಣ ಕರಕೇ (ಅನುತ್ಕೃಷ್ಟ) ಸಂಯಮ ಪ್ರಾಪ್ತ ಕರತಾ ಹುಆ ಉಸಕೀ ಬಹಿರಂಗ ಸಾಧನಮಾತ್ರ ಉಪಧಿಕಾ ಆಶ್ರಯ ಕರತಾ ಹೈ . ಇಸಪ್ರಕಾರ ಜಿಸಕಾ ಆಶ್ರಯ ಕಿಯಾ ಜಾತಾ ಹೈ ಐಸೀ ವಹ ಉಪಧಿ ಉಪಧಿಪನೇಕೇ ಕಾರಣ ವಾಸ್ತವಮೇಂ ಛೇದರೂಪ ನಹೀಂ ಹೈ, ಪ್ರತ್ಯುತ ಛೇದಕೀ ನಿಷೇಧರೂಪ (-ತ್ಯಾಗರೂಪ) ಹೀ ಹೈ . ಜೋ ಉಪಧಿ ಅಶುದ್ಧೋಪಯೋಗಕೇ ಬಿನಾ ನಹೀಂ ಹೋತೀ ವಹ ಛೇದ ಹೈ . ಕಿನ್ತು ಯಹ (ಸಂಯಮಕೀ ಬಾಹ್ಯಸಾಧನಮಾತ್ರಭೂತ ಉಪಧಿ) ತೋ ಶ್ರಾಮಣ್ಯಪರ್ಯಾಯಕೀ ಸಹಕಾರೀ ಕಾರಣಭೂತ ಶರೀರಕೀ ವೃತ್ತಿಕೇ ಹೇತುಭೂತ ಆಹಾರ -ನೀಹಾರಾದಿಕೇ ಗ್ರಹಣ – ವಿಸರ್ಜನ (ಗ್ರಹಣ – ತ್ಯಾಗ) ಸಂಬಂಧೀ ಛೇದಕೇ ನಿಷೇಧಾರ್ಥ ಗ್ರಹಣ ಕೀ ಜಾನೇಸೇ ಸರ್ವಥಾ ಶುದ್ಧೋಪಯೋಗ ಸಹಿತ ಹೈ, ಇಸಲಿಯೇ ಛೇದಕೇ ನಿಷೇಧರೂಪ ಹೀ ಹೈ ..೨೨೨..
ಅಬ, ಅನಿಷಿದ್ಧ ಉಪಧಿಕಾ ಸ್ವರೂಪ ಕಹತೇ ಹೈಂ : —
ಮೂರ್ಛಾದಿಜನನ ರಹಿತನೇ ಜ ಗ್ರಹೋ ಶ್ರಮಣ, ಥೋಡೋ ಭಲೇ. ೨೨೩.
೪೦೮ಪ್ರವಚನಸಾರ[ ಭಗವಾನಶ್ರೀಕುಂದಕುಂದ-
೧. ಪರಮೋಪೇಕ್ಷಾಸಂಯಮ = ಪರಮ – ಉಪೇಕ್ಷಾಸಂಯಮ [ಉತ್ಸರ್ಗ, ನಿಶ್ಚಯನಯ, ಸರ್ವಪರಿತ್ಯಾಗ ಪರಮೋಪೇಕ್ಷಾಸಂಯಮ, ವೀತರಾಗ ಚಾರಿತ್ರ, ಔರ ಶುದ್ಧೋಪಯೋಗ; — ಯೇ ಸಬ ಏಕಾರ್ಥವಾಚೀ ಹೈಂ .]]
೨. ಅಪಕರ್ಷಣ = ಹೀನತಾ [ಅಪವಾದ, ವ್ಯವಹಾರನಯ, ಏಕದೇಶಪರಿತ್ಯಾಗ, ಅಪಹೃತಸಂಯಮ (ಅಲ್ಪತಾ – ಹೀನತಾವಾಲಾ ಸಂಯಮ) ಸರಾಗಚಾರಿತ್ರ ಔರ ಶುಭೋಪಯೋಗ — ಯೇ ಸಬ ಏಕಾರ್ಥವಾಚೀ ಹೈಂ .]]