ਅਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯਪਰ੍ਯਾਯਸਹਕਾਰਿਕਾਰਣਤ੍ਵੇਨਾਪ੍ਰਤਿਸ਼ਿਧ੍ਯਮਾਨੇਤ੍ਯਨ੍ਤਮੁਪਾਤ੍ਤੇਦੇਹੇਪਿ ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯਤ੍ਵਾਤ੍ ਪਰਿਗ੍ਰਹੋਯਂ ਨ ਨਾਮਾਨੁਗ੍ਰਹਾਰ੍ਹਃ ਕਿਨ੍ਤੂਪੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਏਵੇਤ੍ਯਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਤ੍ਵਮੁਪਦਿਸ਼੍ਟਵਨ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤੋਰ੍ਹਦ੍ਦੇਵਾਃ . ਅਥ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵੋਪਲਮ੍ਭਸਮ੍ਭਾਵਨਰਸਿਕਸ੍ਯ ਪੁਂਸਃ ਸ਼ੇਸ਼ੋਨ੍ਯੋਨੁਪਾਤ੍ਤਃ ਪਰਿਗ੍ਰਹੋ ਵਰਾਕਃ ਕਿਂ ਨਾਮ ਸ੍ਯਾਦਿਤਿ ਵ੍ਯਕ੍ਤ ਏਵ ਹਿ ਤੇਸ਼ਾਮਾਕੂਤਃ . ਅਤੋਵਧਾਰ੍ਯਤੇ ਉਤ੍ਸਰ੍ਗ ਏਵ ਵਸ੍ਤੁਧਰ੍ਮੋ, ਨ ਪੁਨਰਪਵਾਦਃ . ਇਦਮਤ੍ਰ ਤਾਤ੍ਪਰ੍ਯਂ, ਵਸ੍ਤੁਧਰ੍ਮਤ੍ਵਾਤ੍ਪਰਮਨੈਰ੍ਗ੍ਰਨ੍ਥ੍ਯਮੇਵਾਵਲਮ੍ਬ੍ਯਮ੍ ..੨੨੪.. ਣਿਪ੍ਪਡਿਕਮ੍ਮਤ੍ਤਮੁਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ ਨਿਃਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਤ੍ਵਮੁਪਦਿਸ਼੍ਟਵਨ੍ਤਃ . ਸ਼ੁਦ੍ਧੋਪਯੋਗਲਕ੍ਸ਼ਣਪਰਮੋਪੇਕ੍ਸ਼ਾਸਂਯਮਬਲੇਨ ਦੇਹੇਪਿ ਨਿਃਪ੍ਰਤਿਕਾਰਿਤ੍ਵਂ ਕਥਿਤਵਨ੍ਤ ਇਤਿ. ਤਤੋ ਜ੍ਞਾਯਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸੁਖਾਭਿਲਾਸ਼ਿਣਾਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯੇਨ ਦੇਹਾਦਿਸਰ੍ਵਸਙ੍ਗਪਰਿਤ੍ਯਾਗ ਏਵੋਚਿਤੋਨ੍ਯਸ੍ਤੂਪਚਾਰ ਏਵੇਤਿ ..੨੨੪.. ਏਵਮਪਵਾਦਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਰੂਪੇਣ ਦ੍ਵਿਤੀਯਸ੍ਥਲੇ ਗਾਥਾਤ੍ਰਯਂ ਗਤਮ੍ . ਅਥੈਕਾਦਸ਼ਗਾਥਾਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਨਿਰ੍ਵਾਣਨਿਰਾਕਰਣਮੁਖ੍ਯਤ੍ਵੇਨ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਂ ਕਰੋਤਿ . ਤਦ੍ਯਥਾ — ਸ਼੍ਵੇਤਾਮ੍ਬਰਮਤਾਨੁਸਾਰੀ ਸ਼ਿਸ਼੍ਯਃ ਪੂਰ੍ਵਪਕ੍ਸ਼ਂ ਕਰੋਤਿ —
ਅਨ੍ਵਯਾਰ੍ਥ : — [ਅਥ ] ਜਬ ਕਿ [ਜਿਨਵਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਃ ] ਜਿਨਵਰੇਨ੍ਦ੍ਰੋਂਨੇ [ਅਪੁਨਰ੍ਭਵਕਾਮਿਨਃ ] ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਭਿਲਾਸ਼ੀਕੇ, [ਸਂਗਃ ਇਤਿ ] ‘ਦੇਹ ਪਰਿਗ੍ਰਹ ਹੈ’ ਐਸਾ ਕਹਕਰ [ਦੇਹੇ ਅਪਿ ] ਦੇਹਮੇਂ ਭੀ [ਅਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਤ੍ਵਮ੍ ] ਅਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਪਨਾ (ਸਂਸ੍ਕਾਰਰਹਿਤਪਨਾ) [ਉਦ੍ਦਿਸ਼੍ਟਵਨ੍ਤਃ ] ਕਹਾ (ਉਪਦੇਸ਼ਾ) ਹੈ, ਤਬ [ਕਿਂ ਕਿਂਚਨਮ੍ ਇਤਿ ਤਰ੍ਕਃ ] ਉਨਕਾ ਯਹ (ਸ੍ਪਸ਼੍ਟ) ਆਸ਼ਯ ਹੈ ਕਿ ਉਸਕੇ ਅਨ੍ਯ ਪਰਿਗ੍ਰਹ ਤੋ ਕੈਸੇ ਹੋ ਸਕਤਾ ਹੈ ?..੨੨੪..
ਟੀਕਾ : — ਯਹਾਁ, ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯਪਰ੍ਯਾਯਕਾ ਸਹਕਾਰੀ ਕਾਰਣ ਹੋਨੇਸੇ ਜਿਸਕਾ ਨਿਸ਼ੇਧ ਨਹੀਂ ਕਿਯਾ ਗਯਾ ਹੈ ਐਸੇ ਅਤ੍ਯਨ੍ਤ ੧ਉਪਾਤ੍ਤ ਸ਼ਰੀਰਮੇਂ ਭੀ, ‘ਯਹ (ਸ਼ਰੀਰ) ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯ ਹੋਨੇਸੇ ਪਰਿਗ੍ਰਹ ਹੈ, ਵਾਸ੍ਤਵਮੇਂ ਯਹ ਅਨੁਗ੍ਰਹਯੋਗ੍ਯ ਨਹੀਂ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਉਪੇਕ੍ਸ਼ਾ ਯੋਗ੍ਯ ਹੀ ਹੈ’ ਐਸਾ ਕਹਕਰ, ਭਗਵਨ੍ਤ ਅਰ੍ਹਂਨ੍ਤਦੇਵੋਂਨੇ ਅਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਪਨੇਕਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿਯਾ ਹੈ, ਤਬ ਫਿ ਰ ਵਹਾਁ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵੋਪਲਬ੍ਧਿਕੀ ਸਂਭਾਵਨਾਕੇ ਰਸਿਕ ਪੁਰੁਸ਼ੋਂਕੇ ਸ਼ੇਸ਼ ਅਨ੍ਯ ਆਸ਼ਯ ਵ੍ਯਕ੍ਤ ਹੀ ਹੈ . ਇਸਸੇ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ — ਉਤ੍ਸਰ੍ਗ ਹੀ ਵਸ੍ਤੁਧਰ੍ਮ ਹੈ, ਅਪਵਾਦ ਨਹੀਂ .
ਯਹਾਁ ਐਸਾ ਤਾਤ੍ਪਰ੍ਯ ਹੈ ਕਿ ਵਸ੍ਤੁਧਰ੍ਮ ਹੋਨੇਸੇ ਪਰਮ ਨਿਰ੍ਗ੍ਰਂਥਪਨਾ ਹੀ ਅਵਲਮ੍ਬਨ ਯੋਗ੍ਯ
੪੧੦ਪ੍ਰਵਚਨਸਾਰ[ ਭਗਵਾਨਸ਼੍ਰੀਕੁਂਦਕੁਂਦ-
੨ਅਨੁਪਾਤ੍ਤ ਪਰਿਗ੍ਰਹ ਬੇਚਾਰਾ ਕੈਸੇ (ਅਨੁਗ੍ਰਹ ਯੋਗ੍ਯ) ਹੋ ਸਕਤਾ ਹੈ ? — ਐਸਾ ਉਨਕਾ (-ਅਰ੍ਹਨ੍ਤ ਦੇਵੋਂਕਾ)
੧. ਉਪਾਤ੍ਤ = ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ, ਮਿਲਾ ਹੁਆ . ੨. ਅਨੁਪਾਤ੍ਤ = ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਤ .