ਅਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ਮਾਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਹੇਤੁਰੂਪਵਾਸਃ, ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧਤ੍ਵਾਧਿਸ਼੍ਠਾਨਂ ਸ਼ਰੀਰਮੁਪਧਿਃ, ਤਤੋ ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧ- ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਗ੍ਲਾਨਾ ਏਵ ਤ੍ਵਾਕ੍ਰੁਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ . ਅਥ ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞਸ੍ਯਾਪਿ ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਾਨੁਰੋਧੇਨਾਹਾਰ- ਵਿਹਾਰਯੋਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਮਾਨਸ੍ਯ ਮ੍ਰੁਦ੍ਵਾਚਰਣਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਤ੍ਵਾਦਲ੍ਪੋ ਲੇਪੋ ਭਵਤ੍ਯੇਵ, ਤਦ੍ਵਰਮੁਤ੍ਸਰ੍ਗਃ . ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞਸ੍ਯਾਪਿ ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਾਨੁਰੋਧੇਨਾਹਾਰਵਿਹਾਰਯੋਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਮਾਨਸ੍ਯ ਮ੍ਰੁਦ੍ਵਾਚਰਣਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਤ੍ਵਾਦਲ੍ਪ ਏਵ ਲੇਪੋ ਭਵਤਿ, ਤਦ੍ਵਰਮਪਵਾਦਃ . ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞਸ੍ਯਾਪਿ ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਾਨੁਰੋਧੇਨਾਹਾਰਵਿਹਾਰਯੋਰਲ੍ਪਲੇਪ- ਨਿਸ਼ੇਧਯਂਸ਼੍ਚਾਰਿਤ੍ਰਰਕ੍ਸ਼ਣਾਯ ਵ੍ਯਤਿਰੇਕਦ੍ਵਾਰੇਣ ਤਮੇਵਾਰ੍ਥਂ ਦ੍ਰਢਯਤਿ – ਵਟ੍ਟਦਿ ਵਰ੍ਤਤੇ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ . ਸ ਕਃ ਕਰ੍ਤਾ . ਸਮਣੋ ਸ਼ਤ੍ਰੁਮਿਤ੍ਰਾਦਿਸਮਚਿਤ੍ਤਃ ਸ਼੍ਰਮਣਃ . ਯਦਿ ਕਿਮ੍ . ਜਦਿ ਅਪ੍ਪਲੇਵੀ ਸੋ ਯਦਿ ਚੇਦਲ੍ਪਲੇਪੀ ਸ੍ਤੋਕਸਾਵਦ੍ਯੋ ਭਵਤਿ . ਕਯੋਰ੍ਵਿਸ਼ਯਯੋਰ੍ਵਰ੍ਤਤੇ . ਆਹਾਰੇ ਵ ਵਿਹਾਰੇ ਤਪੋਧਨਯੋਗ੍ਯਾਹਾਰਵਿਹਾਰਯੋਃ . ਕਿਂ ਕ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਂ . ਜਾਣਿਤ੍ਤਾ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ . ਕਾਨ੍ . ਤੇ ਤਾਨ੍ ਕਰ੍ਮਤਾਪਨ੍ਨਾਨ੍; ਦੇਸਂ ਕਾਲਂ ਸਮਂ ਖਮਂ ਉਵਧਿਂ ਦੇਸ਼ਂ, ਕਾਲਂ, ਮਾਰ੍ਗਾਦਿਸ਼੍ਰਮਂ, ਕ੍ਸ਼ਮਾਂ ਕ੍ਸ਼ਮਤਾਮੁਪਵਾਸਾਦਿਵਿਸ਼ਯੇ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ , ਉਪਧਿਂ ਬਾਲਵ੍ਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਗ੍ਲਾਨਸਂਬਨ੍ਧਿਨਂ ਸ਼ਰੀਰਮਾਤ੍ਰੋਪਧਿਂ ਪਰਿਗ੍ਰਹਮਿਤਿ ਪਞ੍ਚ ਦੇਸ਼ਾਦੀਨ੍ ਤਪੋਧਨਾਚਰਣਸਹਕਾਰਿਭੂਤਾਨਿਤਿ . ਤਥਾਹਿ — ਪੂਰ੍ਵਕਥਿਤਕ੍ਰਮੇਣ ਤਾਵਦ੍ਦੁਰ੍ਧਰਾਨੁਸ਼੍ਠਾਨਰੂਪੋਤ੍ਸਰ੍ਗੇ ਵਰ੍ਤਤੇ; ਤਤ੍ਰ ਚ ਪ੍ਰਾਸੁਕਾਹਾਰਾਦਿਗ੍ਰਹਣਨਿਮਿਤ੍ਤਮਲ੍ਪਲੇਪਂ ਦ੍ਰਸ਼੍ਟਵਾ ਯਦਿ ਨ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਤਦਾ ਆਰ੍ਤਧ੍ਯਾਨਸਂਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਸ਼ਰੀਰਤ੍ਯਾਗਂ
ਅਨ੍ਵਯਾਰ੍ਥ : — [ਯਦਿ ] ਯਦਿ [ਸ਼੍ਰਮਣਃ ] ਸ਼੍ਰਮਣ [ਆਹਾਰੇ ਵਾ ਵਿਹਾਰੇ ] ਆਹਾਰ ਅਥਵਾ ਵਿਹਾਰਮੇਂ [ਦੇਸ਼ਂ ] ਦੇਸ਼, [ਕਾਲਂ ] ਕਾਲ, [ਸ਼੍ਰਮਂ ] ਸ਼੍ਰਮ, [ਕ੍ਸ਼ਮਾਂ ] ੧ਕ੍ਸ਼ਮਤਾ ਤਥਾ [ਉਪਧਿਂ ] ਉਪਧਿ, [ਤਾਨ੍ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ] ਇਨਕੋ ਜਾਨਕਰ [ਵਰ੍ਤਤੇ ] ਪ੍ਰਵਰ੍ਤੇ [ਸਃ ਅਲ੍ਪਲੇਪੀ ] ਤੋ ਵਹ ਅਲ੍ਪਲੇਪੀ ਹੋਤਾ ਹੈ ..੨੩੧..
ਟੀਕਾ : — ਕ੍ਸ਼ਮਤਾ ਤਥਾ ਗ੍ਲਾਨਤਾਕਾ ਹੇਤੁ ਉਪਵਾਸ ਹੈ ਔਰ ਬਾਲ ਤਥਾ ਵ੍ਰੁਦ੍ਧਤ੍ਵਕਾ ਅਧਿਸ਼੍ਠਾਨ ਉਪਧਿ – ਸ਼ਰੀਰ ਹੈ, ਇਸਲਿਯੇ ਯਹਾਁ (ਟੀਕਾਮੇਂ) ਬਾਲ – ਵ੍ਰੁਦ੍ਧ – ਸ਼੍ਰਾਂਤ – ਗ੍ਲਾਨ ਹੀ ਲਿਯੇ ਗਯੇ ਹੈਂ . (ਅਰ੍ਥਾਤ੍ ਮੂਲ ਗਾਥਾਮੇਂ ਜੋ ਕ੍ਸ਼ਮਾ, ਉਪਧਿ ਇਤ੍ਯਾਦਿ ਸ਼ਬ੍ਦ ਹੈਂ ਉਨਕਾ ਆਸ਼ਯ ਖੀਂਚਕਰ ਟੀਕਾਮੇਂ ‘ਬਾਲ, ਵ੍ਰੁਦ੍ਧ, ਸ਼੍ਰਾਂਤ, ਗ੍ਲਾਨ’ ਸ਼ਬ੍ਦ ਹੀ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤ ਕਿਯੇ ਗਯੇ ਹੈਂ) .
੨ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞਕੋ ਭੀ, ਯਦਿ ਵਹ ਬਾਲ – ਵ੍ਰੁਦ੍ਧ – ਸ਼੍ਰਾਂਤ – ਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਕੇ ਅਨੁਰੋਧਸੇ (ਅਰ੍ਥਾਤ੍ ਬਾਲਤ੍ਵ, ਵ੍ਰੁਦ੍ਧਤ੍ਵ, ਸ਼੍ਰਾਂਤਤ੍ਵ ਅਥਵਾ ਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਕਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰਕੇ) ਆਹਾਰ – ਵਿਹਾਰਮੇਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ ਕਰੇ ਤੋ ਮ੍ਰੁਦੁ ਆਚਰਣਮੇਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤ ਹੋਨੇਸੇ ਅਲ੍ਪ ਲੇਪ ਹੋਤਾ ਹੀ ਹੈ, (-ਲੇਪਕਾ ਸਰ੍ਵਥਾ ਅਭਾਵ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ), ਇਸਲਿਯੇ ਉਤ੍ਸਰ੍ਗ ਅਚ੍ਛਾ ਹੈ .
ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞਕੋ ਭੀ, ਯਦਿ ਵਹ ਬਾਲ – ਵ੍ਰੁਦ੍ਧ – ਸ਼੍ਰਾਂਤ – ਗ੍ਲਾਨਤ੍ਵਕੇ ਅਨੁਰੋਧਸੇ ਆਹਾਰ – ਵਿਹਾਰਮੇਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ ਕਰੇ ਤੋ ਮ੍ਰੁਦੁ ਆਚਰਣਮੇਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤ ਹੋਨੇਸੇ ਅਲ੍ਪ ਹੀ ਲੇਪ ਹੋਤਾ ਹੈ . (-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੇਪ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ), ਇਸਲਿਯੇ ਅਪਵਾਦ ਅਚ੍ਛਾ ਹੈ .
੧. ਕ੍ਸ਼ਮਤਾ = ਸ਼ਕ੍ਤਿ; ਸਹਨਸ਼ਕ੍ਤਿ; ਧੀਰਜ. ੨. ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞ = ਦੇਸ਼ – ਕਾਲਕੋ ਜਾਨਨੇਵਾਲਾ .