ਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪਸਮ੍ਯਗ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਜ੍ਞਾਨਚਾਰਿਤ੍ਰਪਰਿਣਤਿਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਦ੍ਰਸ਼ਿਜ੍ਞਪ੍ਤਿਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਰੂਪਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵੈਕਾਗ੍ਾ੍ਰਯਾਭਾਵਾਤ੍ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮ- ਤਤ੍ਤ੍ਵਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਰੂਪਂ ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯਮੇਵ ਨ ਸ੍ਯਾਤ੍ . ਅਤਃ ਸਰ੍ਵਥਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਰ੍ਗਾਪਰਨਾਮ੍ਨਃ ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਯੇ ਭਗਵਦਰ੍ਹਤ੍ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋਪਜ੍ਞੇ ਪ੍ਰਕਟਾਨੇਕਾਨ੍ਤਕੇਤਨੇ ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਨਿਸ਼੍ਣਾਤੇਨ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਣਾ ਭਵਿਤਵ੍ਯਮ੍ ..੨੩੨..
ਅਥਾਗਮਹੀਨਸ੍ਯ ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਖ੍ਯਂ ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ਪਣਂ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਯਤਿ — ਸ਼੍ਰਮਣੋ ਭਵਤਿ . ਏਯਗ੍ਗਂ ਣਿਚ੍ਛਿਦਸ੍ਸ ਐਕਾਗ੍ਗ੍ਗ੍ਗ੍ਗ੍ਾਾ ਾਾ ਾ
ਟਙ੍ਕੋਤ੍ਕੀਰ੍ਣਜ੍ਞਾਯਕੈਕਸ੍ਵਭਾਵੋ ਯੋਸੌ ਪਰਮਾਤ੍ਮਪਦਾਰ੍ਥਸ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਭ੍ਰੁਤਿਸ਼੍ਵਰ੍ਥੇਸ਼ੁ .ਣਿਚ੍ਛਿਤ੍ਤੀ ਆਗਮਦੋ ਸਾ ਚ ਸਾ ਚ ਪਦਾਰ੍ਥਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਿਰਾਗਮਤੋ ਭਵਤਿ . ਤਥਾਹਿ — ਜੀਵਭੇਦਕਰ੍ਮਭੇਦਪ੍ਰਤਿਪਾਦਕਾਗਮਾਭ੍ਯਾਸਾਦ੍ਭਭਵਤਿ, ਨ ਕੇਵਲ- ਮਾਗਮਾਭ੍ਯਾਸਾਤ੍ਤਥੈਵਾਗਮਪਦਸਾਰਭੂਤਾਚ੍ਚਿਦਾਨਨ੍ਦੈਕਪਰਮਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਦਧ੍ਯਾਤ੍ਮਾਭਿਧਾਨਾਤ੍ਪਰਮਾਗਮਾਚ੍ਚ ਪਦਾਰ੍ਥ- ਪਰਿਚ੍ਛਿਤ੍ਤਿਰ੍ਭਵਤਿ . ਆਗਮਚੇਟ੍ਠਾ ਤਦੋ ਜੇਟ੍ਠਾ ਤਤਃ ਕਾਰਣਾਦੇਵਮੁਕ੍ਤਲਕ੍ਸ਼ਣਾਗਮੇ ਪਰਮਾਗਮੇ ਚ ਚੇਸ਼੍ਟਾ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਃ ਜ੍ਯੇਸ਼੍ਠਾ ਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਾ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯੇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ ..੨੩੨.. ਅਥਾਗਮਪਰਿਜ੍ਞਾਨਹੀਨਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ਪਣਂ ਨ ਭਵਤੀਤਿ ਪ੍ਰਰੂਪਯਤਿ — ਆਗਮਹੀਣੋ ਇਸਲਿਯੇ ਉਸੇ ਏਕ ਆਤ੍ਮਾਕੀ ਪ੍ਰਤੀਤਿ – ਅਨੁਭੂਤਿ – ਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪ ਸਮ੍ਯਗ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨ – ਜ੍ਞਾਨ – ਚਾਰਿਤ੍ਰ ਪਰਿਣਤਿਰੂਪ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਮਾਨ ਜੋ ੧ਦ੍ਰੁਸ਼ਿਜ੍ਞਪ੍ਤਿ – ਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਰੂਪ ਆਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਂ ਏਕਾਗ੍ਰਤਾ ਹੈ ਉਸਕਾ ਅਭਾਵ ਹੋਨੇਸੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਤਤ੍ਵਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਰੂਪ ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯ ਹੋ (ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਤਤ੍ਵਮੇਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਰੂਪ ਮੁਨਿਪਨਾ ਹੀ) ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ .
ਇਸਸੇ (ਐਸਾ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ ਕਿ) ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਰ੍ਗ ਜਿਸਕਾ ਦੂਸਰਾ ਨਾਮ ਹੈ ਐਸੇ ਸ਼੍ਰਾਮਣ੍ਯਕੀ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਕਾਰਸੇ ਸਿਦ੍ਧਿ ਕਰਨੇਕੇ ਲਿਯੇ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਕੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਅਰ੍ਹਨ੍ਤ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸੇ ਉਪਜ੍ਞ (-ਸ੍ਵਯਂ ਜਾਨਕਰ ਕਹੇ ਗਯੇ) ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਮੇਂ — ਜਿਸਕਾ ਕਿ ਅਨੇਕਾਨ੍ਤਰੂਪੀ ਕੇਤਨ (ਚਿਹ੍ਨ – ਧ੍ਵਜ – ਲਕ੍ਸ਼ਣ) ਪ੍ਰਗਟ ਹੈ ਉਸਮੇਂ — ਨਿਸ਼੍ਣਾਤ ਹੋਨਾ ਚਾਹਿਯੇ .
ਭਾਵਾਰ੍ਥ : — ਆਗਮਕੇ ਵਿਨਾ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕਾ ਨਿਸ਼੍ਚਯ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ, ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੇ ਨਿਸ਼੍ਚਯਕੇ ਵਿਨਾ ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਜਨਿਤ ਤਰਲਤਾ, ਪਰਕਰ੍ਤ੍ਰੁਤ੍ਵਾਭਿਲਾਸ਼ਾਜਨਿਤ ਕ੍ਸ਼ੋਭ ਔਰ ਪਰਭੋਕ੍ਤ੍ਰੁਤ੍ਤ੍ਵਾਭਿਲਾਸ਼ਾਜਨਿਤ ਅਸ੍ਥਿਰਤਾਕੇ ਕਾਰਣ ਏਕਾਗ੍ਰਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ; ਔਰ ਏਕਾਗ੍ਰਤਾਕੇ ਵਿਨਾ ਏਕ ਆਤ੍ਮਾਮੇਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨ – ਜ੍ਞਾਨ – ਵਰ੍ਤਨਰੂਪ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਮਾਨ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ ਨ ਹੋਨੇਸੇ ਮੁਨਿਪਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ, ਇਸਲਿਯੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥੀਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯ
ਅਬ ਆਗਮਹੀਨਕੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਖ੍ਯ (ਮੋਕ੍ਸ਼ ਨਾਮਸੇ ਕਹਾ ਜਾਨੇਵਾਲਾ) ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ਯ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ, ਐਸਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਨ ਕਰਤੇ ਹੈਂ : —
੪੩੨ਪ੍ਰਵਚਨਸਾਰ[ ਭਗਵਾਨਸ਼੍ਰੀਕੁਂਦਕੁਂਦ-
੨ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪ ਆਗਮਮੇਂ ਪ੍ਰਵੀਣਤਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ ਕਰਨਾ ਹੀ ਹੈ ..੨੩੨..
੧. ਦ੍ਰੁਸ਼ਿ = ਦਰ੍ਸ਼ਨ .
੨. ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮ = ਪਰਮਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪ ਵਾਚ੍ਯਕਾ ਵਾਚਕ ਦ੍ਰਵ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਤ . [ਇਨ ਗਾਥਾਓਂਮੇਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋਪਜ੍ਞ ਸਮਸ੍ਤ ਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਕੋ
ਸਾਮਾਨ੍ਯਤਯਾ ਆਗਮ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ . ਕਭੀ ਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਕੇ ‘ਆਗਮ’ ਔਰ ‘ਪਰਮਾਗਮ’ ਐਸੇ ਦੋ ਭੇਦ ਭੀ ਕਿਯੇ ਜਾਤੇ
ਹੈਂ; ਵਹਾਁ ਜੀਵਭੇਦੋਂ ਔਰ ਕਰ੍ਮਭੇਦੋਂਕੇ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਕ ਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਕੋ ‘ਆਗਮ’ ਕਹਾ ਜਾਤਾ ਹੈ, ਔਰ ਸਮਸ੍ਤ ਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਕੇ
ਸਾਰਭੂਤ ਚਿਦਾਨਨ੍ਦ ਏਕ ਪਰਮਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਕੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਅਧ੍ਯਾਤ੍ਮਦ੍ਰਵ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਕੋ ‘ਪਰਮਾਗਮ’ ਕਹਾ ਜਾਤਾ ਹੈ] .]