ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸ਼ੂਨ੍ਯੇਨਾਗਮਜਨਿਤੇਨ ਜ੍ਞਾਨੇਨ, ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਿਨਾ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨੇਨ ਚ ਸਂਯਮਸ਼ੂਨ੍ਯੇਨ, ਨ ਤਾਵਤ੍ਸਿਦ੍ਧਯਤਿ . ਤਥਾ ਹਿ — ਆਗਮਬਲੇਨ ਸਕ ਲਪਦਾਰ੍ਥਾਨ੍ ਵਿਸ੍ਪਸ਼੍ਟਂ ਤਰ੍ਕਯਨ੍ਨਪਿ, ਯਦਿ ਸਕ ਲ- ਪਦਾਰ੍ਥਜ੍ਞੇਯਾਕਾਰਕਰਮ੍ਬਿਤਵਿਸ਼ਦੈਕਜ੍ਞਾਨਾਕਾਰਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨ ਤਥਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਤਿ, ਤਦਾ ਯਥੋਦਿਤਾਤ੍ਮਨਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨ- ਸ਼ੂਨ੍ਯਤਯਾ ਯਥੋਦਿਤਮਾਤ੍ਮਾਨਮਨਨੁਭਵਨ੍ ਕਥਂ ਨਾਮ ਜ੍ਞੇਯਨਿਮਗ੍ਨੋ ਜ੍ਞਾਨਵਿਮੂਢੋ ਜ੍ਞਾਨੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ . ਅਜ੍ਞਾਨਿਨਸ਼੍ਚ ਜ੍ਞੇਯਦ੍ਯੋਤਕੋ ਭਵਨ੍ਨਪ੍ਯਾਗਮਃ ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ . ਤਤਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸ਼ੂਨ੍ਯਾਦਾਗਮਾਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਿਃ . ਕਿਂਚ, ਸਕਲਪਦਾਰ੍ਥਜ੍ਞੇਯਾਕਾਰਕਰਮ੍ਬਿਤਵਿਸ਼ਦੈਕਜ੍ਞਾਨਾਕਾਰਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਾਨੋਪ੍ਯਨੁਭਵਨ੍ਨਪਿ, ਯਦਿ ਸ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਸਂਯਮ੍ਯ ਨ ਵਰ੍ਤਯਤਿ, ਤਦਾਨਾਦਿਮੋਹਰਾਗਦ੍ਵੇਸ਼ਵਾਸਨੋਪਜਨਿਤਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯਚਙ੍ਕ੍ਰਮਣਸ੍ਵੈਰਿਣ੍ਯਾ- ਸ਼੍ਚਿਦ੍ਵ੍ਰੁਤ੍ਤੇਃ ਸ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਸ੍ਥਾਨਾਨ੍ਨਿਰ੍ਵਾਸਨਨਿਸ਼੍ਕਮ੍ਪੈਕਤਤ੍ਤ੍ਵਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਚਿਦ੍ਵ੍ਰੁਤ੍ਤ੍ਯਭਾਵਾਤ੍ਕਥਂ ਨਾਮ ਸਂਯਤਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ . ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਂ ਜਾਨਤੋਪਿ ਮਮਾਤ੍ਮੈਵੋਪਾਦੇਯ ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯਰੂਪਂ ਯਦਿ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤਦਾ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਦੀਪਸ੍ਥਾਨੀਯ ਆਗਮਃ ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਕਿਮਪਿ . ਯਥਾ ਵਾ ਸ ਏਵ ਪ੍ਰਦੀਪਸਹਿਤਪੁਰੁਸ਼ਃ ਸ੍ਵਕੀਯਪੌਰੁਸ਼ਬਲੇਨ ਕੂਪਪਤਨਾਦ੍ਯਦਿ ਨ ਨਿਵਰ੍ਤਤੇ ਤਦਾ ਤਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਂ ਪ੍ਰਦੀਪੋ ਦ੍ਰਸ਼੍ਟਿਰ੍ਵਾ ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਕਿਮਪਿ . ਤਥਾਯਂ ਜੀਵਃ
ਟੀਕਾ : — ਆਗਮਜਨਿਤ ਜ੍ਞਾਨਸੇ, ਯਦਿ ਵਹ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸ਼ੂਨ੍ਯ ਹੋ ਤੋ ਸਿਦ੍ਧਿ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ; ਤਥਾ ਉਸਕੇ (-ਆਗਮਜ੍ਞਾਨਕੇ) ਵਿਨਾ ਜੋ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ ਐਸੇ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸੇ ਭੀ ਯਦਿ ਵਹ (ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨ) ਸਂਯਮਸ਼ੂਨ੍ਯ ਹੋ ਤੋ ਸਿਦ੍ਧਿ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ . ਵਹ ਇਸਪ੍ਰਕਾਰ : —
ਆਗਮਬਲਸੇ ਸਕਲ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੀ ਵਿਸ੍ਪਸ਼੍ਟ ੧ਤਰ੍ਕਣਾ ਕਰਤਾ ਹੁਆ ਭੀ ਯਦਿ ਜੀਵ ਸਕਲ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੇ ਜ੍ਞੇਯਾਕਾਰੋਂਕੇ ਸਾਥ ੨ਮਿਲਿਤ ਹੋਨੇਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਦ ਏਕ ਜ੍ਞਾਨ ਜਿਸਕਾ ਆਕਾਰ ਹੈ ਐਸੇ ਆਤ੍ਮਾਕੋ ਉਸਪ੍ਰਕਾਰਸੇ ਪ੍ਰਤੀਤ ਨਹੀਂ ਕਰਤਾ ਤੋ ਯਥੋਕ੍ਤ ਆਤ੍ਮਾਕੇ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸੇ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਹੋਨੇਕੇ ਕਾਰਣ ਜੋ ਯਥੋਕ੍ਤ ਆਤ੍ਮਾਕਾ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰਤਾ ਐਸਾ ਵਹ ਜ੍ਞੇਯਨਿਮਗ੍ਨ ਜ੍ਞਾਨਵਿਮੂਢ ਜੀਵ ਕੈਸੇ ਜ੍ਞਾਨੀ ਹੋਗਾ ? (ਨਹੀਂ ਹੋਗਾ, ਵਹ ਅਜ੍ਞਾਨੀ ਹੀ ਹੋਗਾ .) ਔਰ ਅਜ੍ਞਾਨੀਕੋ, ਜ੍ਞੇਯਦ੍ਯੋਤਕ ਹੋਨੇ ਪਰ ਭੀ, ਆਗਮ ਕ੍ਯਾ ਕਰੇਗਾ ? (-ਆਗਮ ਜ੍ਞੇਯੋਂਕਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਹੋਨੇ ਪਰ ਭੀ ਵਹ ਅਜ੍ਞਾਨੀਕੇ ਲਿਯੇ ਕ੍ਯਾ ਕਰ ਸਕਤਾ ਹੈ ?) ਇਸਲਿਯੇ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨਸ਼ੂਨ੍ਯ ਆਗਮਸੇ ਸਿਦ੍ਧਿ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ .
ਔਰ, ਸਕਲ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੇ ਜ੍ਞੇਯਾਕਾਰੋਂਕੇ ਸਾਥ ਮਿਲਿਤ ਹੋਤਾ ਹੁਆ ਵਿਸ਼ਦ ਏਕ ਜ੍ਞਾਨ ਜਿਸਕਾ ਆਕਾਰ ਹੈ ਐਸੇ ਆਤ੍ਮਾਕਾ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨ ਕਰਤਾ ਹੁਆ ਭੀ, ਅਨੁਭਵ ਕਰਤਾ ਹੁਆ ਭੀ ਯਦਿ ਜੀਵ ਅਪਨੇਮੇਂ ਹੀ ਸਂਯਮਿਤ (-ਅਂਕੁਸ਼ਿਤ) ਹੋਕਰ ਨਹੀਂ ਰਹਤਾ, ਤੋ ਅਨਾਦਿ ਮੋਹਰਾਗਦ੍ਵੇਸ਼ਕੀ ਵਾਸਨਾਸੇ ਜਨਿਤ ਜੋ ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯਮੇਂ ਭ੍ਰਮਣ ਉਸਕੇ ਕਾਰਣ ਜੋ ਸ੍ਵੈਰਿਣੀ (-ਸ੍ਵਚ੍ਛਂਦੀ, ਵ੍ਯਭਿਚਾਰਿਣੀ) ਹੈ ਐਸੀ ਚਿਦ੍ਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ (- ਚੈਤਨ੍ਯਕੀ ਪਰਿਣਤਿ) ਅਪਨੇਮੇਂ ਹੀ ਰਹਨੇਸੇ, ਵਾਸਨਾਰਹਿਤ ਨਿਸ਼੍ਕਂਪ ਏਕ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਂ ਲੀਨ ਚਿਦ੍ਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਕਾ ਅਭਾਵ ਹੋਨੇਸੇ, ਵਹ ਕੈਸੇ ਸਂਯਤ ਹੋਗਾ ? (ਨਹੀਂ ਹੋਗਾ, ਅਸਂਯਤ ਹੀ ਹੋਗਾ) ਔਰ ਅਸਂਯਤਕੋ, ਯਥੋਕ੍ਤ ਪ੍ਰ. ੫੬
੧. ਤਰ੍ਕਣਾ = ਵਿਚਾਰਣਾ; ਯੁਕ੍ਤਿ ਇਤ੍ਯਾਦਿਕੇ ਆਸ਼੍ਰਯਵਾਲਾ ਜ੍ਞਾਨ .
੨. ਮਿਲਿਤ ਹੋਨੇ ਵਾਲਾ = ਮਿਸ਼੍ਰਿਤ ਹੋਨੇਵਾਲਾ; ਸਂਬਂਧਕੋ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ; ਅਰ੍ਥਾਤ੍ ਉਨ੍ਹੇਂ ਜਾਨਨੇਵਾਲਾ . [ਸਮਸ੍ਤ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂਕੇ ਜ੍ਞੇਯਾਕਾਰ ਜਿਸਮੇਂ ਪ੍ਰਤਿਬਿਂਬਿਤ ਹੋਤੇ ਹੈਂ ਅਰ੍ਥਾਤ੍ ਉਨ੍ਹੇਂ ਜਾਨਤਾ ਹੈ ਐਸਾ ਸ੍ਪਸ਼੍ਟ ਏਕ ਜ੍ਞਾਨ ਹੀ ਆਤ੍ਮਾਕਾ ਰੂਪ ਹੈ .]]