ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਤਸਂਯਮਤ੍ਵਾਤ੍ ਸ਼ਟ੍ਕਾਯਵਿਰਾਧਨਰਹਿਤਾ ਯਾ ਕਾਚਨਾਪਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਤ੍ਰਾਣਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਮਣਸਂਘਸ੍ਯੋਪਕਾਰਕਰਣਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿਃ ਸਾ ਸਰ੍ਵਾਪਿ ਰਾਗਪ੍ਰਧਾਨਤ੍ਵਾਤ੍ ਸ਼ੁਭੋਪਯੋਗਿਨਾਮੇਵ ਭਵਤਿ, ਨ ਕਦਾਚਿਦਪਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋਪਯੋਗਿਨਾਮ੍ ..੨੪੯.. ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਮਣਸਂਘਸ੍ਯ . ਅਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰਮਣਸ਼ਦ੍ਬੇਨ ਸ਼੍ਰਮਣਸ਼ਬ੍ਦਵਾਚ੍ਯਾ ਰੁਸ਼ਿਮੁਨਿਯਤ੍ਯਨਗਾਰਾ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾਃ . ‘‘ਦੇਸ਼- ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਵਿਤ੍ਕੇਵਲਭ੍ਰੁਦਿਹਮੁਨਿਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਰੁਸ਼ਿਃ ਪ੍ਰਸ੍ਰੁਤਰ੍ਦ੍ਧਿਰਾਰੂਢਃ ਸ਼੍ਰੇਣਿਯੁਗ੍ਮੇਜਨਿ ਯਤਿਰਨਗਾਰੋਪਰਃ ਸਾਧੁਵਰ੍ਗਃ . ਰਾਜਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚ ਦੇਵਃ ਪਰਮ ਇਤਿ ਰੁਸ਼ਿਰ੍ਵਿਕ੍ਰਿਯਾਕ੍ਸ਼ੀਣਸ਼ਕ੍ਤਿਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਯੌਸ਼ਧੀਸ਼ੋ ਵਿਯਦਯਨਪਟੁਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਵੇਦੀ ਕ੍ਰਮੇਣ ..’’ ਰੁਸ਼ਯ ਰੁਦ੍ਧਿਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਸ੍ਤੇ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਾ, ਰਾਜਬ੍ਰਹ੍ਮਦੇਵਪਰਮਰੁਸ਼ਿਭੇਦਾਤ੍ . ਤਤ੍ਰ ਰਾਜਰ੍ਸ਼ਯੋ ਵਿਕ੍ਰਿਯਾ- ਕ੍ਸ਼ੀਣਾਰ੍ਦ੍ਧਿਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ . ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍ਸ਼ਯੋ ਬੁਦ੍ਧਯੌਸ਼ਧਰ੍ਦ੍ਧਿਯੁਕ੍ਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ . ਦੇਵਰ੍ਸ਼ਯੋ ਗਗਨਗਮਨਰ੍ਦ੍ਧਿਸਂਪਨ੍ਨਾ ਭਵਨ੍ਤਿ . ਪਰਮਰ੍ਸ਼ਯਃ ਕੇਵਲਿਨਃ ਕੇਵਲਜ੍ਞਾਨਿਨੋ ਭਵਨ੍ਤਿ . ਮੁਨਯਃ ਅਵਧਿਮਨਃਪਰ੍ਯਯਕੇਵਲਿਨਸ਼੍ਚ . ਯਤਯ ਉਪਸ਼ਮਕ- ਕ੍ਸ਼ਪਕਸ਼੍ਰੇਣ੍ਯਾਰੂਢਾਃ . ਅਨਗਾਰਾਃ ਸਾਮਾਨ੍ਯਸਾਧਵਃ . ਕਸ੍ਮਾਤ੍ . ਸਰ੍ਵੇਸ਼ਾਂ ਸੁਖਦੁਃਖਾਦਿਵਿਸ਼ਯੇ ਸਮਤਾਪਰਿਣਾਮੋ- ਸ੍ਤੀਤਿ . ਅਥਵਾ ਸ਼੍ਰਮਣਧਰ੍ਮਾਨੁਕੂਲਸ਼੍ਰਾਵਕਾਦਿਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸਂਘਃ . ਕਥਂ ਯਥਾ ਭਵਤਿ . ਕਾਯਵਿਰਾਧਣਰਹਿਦ ਸ੍ਵਸ੍ਥਭਾਵਨਾਸ੍ਵਰੂਪਂ ਸ੍ਵਕੀਯਸ਼ੁਦ੍ਧਚੈਤਨ੍ਯਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯਪ੍ਰਾਣਂ ਰਕ੍ਸ਼ਨ੍ ਪਰਕੀਯਸ਼ਟਕਾਯਵਿਰਾਧਨਾਰਹਿਤਂ ਯਥਾ ਭਵਤਿ . ਸੋ ਵਿ ਸਰਾਗਪ੍ਪਧਾਣੋ ਸੇ ਸੋਪੀਤ੍ਥਂਭੂਤਸ੍ਤਪੋਧਨੋ ਧਰ੍ਮਾਨੁਰਾਗਚਾਰਿਤ੍ਰਸਹਿਤੇਸ਼ੁ ਮਧ੍ਯੇ ਪ੍ਰਧਾਨਃ ਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਃ ਸ੍ਯਾਦਿਤ੍ਯਰ੍ਥਃ ..੨੪੯.. ਅਥ ਵੈਯਾਵ੍ਰੁਤ੍ਤ੍ਯਕਾਲੇਪਿ ਸ੍ਵਕੀਯਸਂਯਮਵਿਰਾਧਨਾ ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੇਤ੍ਯੁਪਦਿਸ਼ਤਿ — ਜਦਿ
ਅਨ੍ਵਯਾਰ੍ਥ : — [ਯਃ ਅਪਿ ] ਜੋ ਕੋਈ (ਸ਼੍ਰਮਣ) [ਨਿਤ੍ਯਂ ] ਸਦਾ [ਕਾਯਵਿਰਾਧਨਰਹਿਤਂ ] (ਛਹ) ਕਾਯਕੀ ਵਿਰਾਧਨਾਸੇ ਰਹਿਤ [ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ] ਚਾਰਪ੍ਰਕਾਰਕੇ [ਸ਼੍ਰਮਣਸਂਘਸ੍ਯ ] ਸ਼੍ਰਮਣ ਸਂਘਕਾ [ਉਪਕਰੋਤਿ ] ਉਪਕਾਰ ਕਰਤਾ ਹੈ, [ਸਃ ਅਪਿ ] ਵਹ ਭੀ [ਸਰਾਗਪ੍ਰਧਾਨਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ ] ਰਾਗਕੀ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾਵਾਲਾ ਹੈ ..੨੪੯..
ਟੀਕਾ : — ਸਂਯਮਕੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਕੀ ਹੋਨੇਸੇ ੧ਛਹ ਕਾਯਕੇ ਵਿਰਾਧਨਸੇ ਰਹਿਤ ਜੋ ਕੋਈ ਭੀ, ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਪਰਿਣਤਿਕੇ ਰਕ੍ਸ਼ਣਮੇਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤ ਐਸੀ, ੨ਚਾਰ ਪ੍ਰਕਾਰਕੇ ਸ਼੍ਰਮਣਸਂਘਕਾ ਉਪਕਾਰ ਕਰਨੇਕੀ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ ਹੈ ਵਹ ਸਭੀ ਰਾਗਪ੍ਰਧਾਨਤਾਕੇ ਕਾਰਣ ਸ਼ੁਭੋਪਯੋਗਿਯੋਂਕੇ ਹੀ ਹੋਤੀ ਹੈ, ਸ਼ੁਦ੍ਧੋਪਯੋਗਿਯੋਂਕੇ ਕਦਾਪਿ ਨਹੀਂ ..੨੪੯..
੪੬੦ਪ੍ਰਵਚਨਸਾਰ[ ਭਗਵਾਨਸ਼੍ਰੀਕੁਂਦਕੁਂਦ-
੧. ਸ਼੍ਰਮਣਸਂਘਕੋ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਪਰਿਣਤਿਕੇ ਰਕ੍ਸ਼ਣਮੇਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤ ਐਸੀ ਜੋ ਉਪਕਾਰਪ੍ਰਵ੍ਰੁਤ੍ਤਿ ਸ਼ੁਭੋਪਯੋਗੀ ਸ਼੍ਰਮਣ ਕਰਤੇ ਹੈਂ ਵਹ ਛਹ ਕਾਯਕੀ ਵਿਰਾਧਨਾਸੇ ਰਹਿਤ ਹੋਤੀ ਹੈ, ਕ੍ਯੋਂਕਿ ਉਨ (ਸ਼ੁਭੋਪਯੋਗੀ ਸ਼੍ਰਮਣੋਂ) ਨੇ ਸਂਯਮਕੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਲੀ ਹੈ .
੨. ਸ਼੍ਰਮਣਕੇ ੪ ਪ੍ਰਕਾਰ ਯਹ ਹੈਂ : — (੧) ਰੁਸ਼ਿ, (੨) ਮੁਨਿ, (੩) ਯਤਿ ਔਰ (੪) ਅਨਗਾਰ . ਰੁਦ੍ਧਿਪ੍ਰਾਪ੍ਤ ਸ਼੍ਰਮਣ
ਰੁਸ਼ਿ ਹੈਂ, ਅਵਧਿ, ਮਨਃਪਰ੍ਯਯ ਅਥਵਾ ਕੇਵਲਜ੍ਞਾਨਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰਮਣ ਮੁਨਿ ਹੈਂ, ਉਪਸ਼ਮਕ ਯਾ ਕ੍ਸ਼ਪਕਸ਼੍ਰੇਣੀਮੇਂ ਆਰੂਢ
ਸ਼੍ਰਮਣ ਯਤਿ ਹੈਂ ਔਰ ਸਾਮਾਨ੍ਯ ਸਾਧੁ ਵਹ ਅਨਗਾਰ ਹੈਂ . ਇਸਪ੍ਰਕਾਰ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧ ਸ਼੍ਰਮਣ ਸਂਘ ਹੈ .