न्नेकाकारचिकीर्षया स्फु टमपि ज्ञानं पशुर्नेच्छति ।
पर्यायैस्तदनेकतां परिमृशन् पश्यत्यनेकान्तवित् ।।२५१।।
भावार्थः — ज्ञान छे ते ज्ञेयोना आकारे परिणमवाथी अनेक देखाय छे, तेथी सर्वथा एकांतवादी ते ज्ञानने सर्वथा अनेक – खंडखंडरूप – देखतो थको ज्ञानमय एवा पोतानो नाश करे छे; अने स्याद्वादी तो ज्ञानने, ज्ञेयाकार थवा छतां, सदा उदयमान द्रव्यपणा वडे एक देखे छे.
आ प्रमाणे एकपणानो भंग कह्यो. २५०. (हवे चोथा भंगना कळशरूपे काव्य कहेवामां आवे छेः — )
श्लोकार्थः — [पशुः] पशु अर्थात् सर्वथा एकांतवादी अज्ञानी, [ज्ञेयाकारकलङ्क - मेचक - चिति प्रक्षालनं कल्पयन्] ज्ञेयाकारोरूपी कलंकथी (अनेकाकाररूप) मलिन एवा चेतनमां प्रक्षालन कल्पतो थको (अर्थात् चेतननी अनेकाकाररूप मलिनताने धोई नाखवानुं कल्पतो थको), [एकाकार - चिकीर्षया स्फु टम् अपि ज्ञानं न इच्छति] एकाकार करवानी इच्छाथी ज्ञानने — जोके ते ज्ञान अनेकाकारपणे प्रगट छे तोपण — इच्छतो नथी (अर्थात् ज्ञानने सर्वथा एकाकार मानीने ज्ञाननो अभाव करे छे); [अनेकान्तवित्] अने अनेकांतनो जाणनार तो, [पर्यायैः तद्-अनेकतां परिमृशन्] पर्यायोथी ज्ञाननी अनेकता जाणतो (अनुभवतो) थको, [वैचित्र्ये अपि अविचित्रताम् उपगतं ज्ञानं] विचित्र छतां अविचित्रताने प्राप्त (अर्थात् अनेकरूप छतां एकरूप) एवा ज्ञानने [स्वतःक्षालितं] स्वतःक्षालित (स्वयमेव धोयेलुं – शुद्ध) [पश्यति] अनुभवे छे.
भावार्थः — एकांतवादी ज्ञेयाकाररूप (अनेकाकाररूप) ज्ञानने मलिन जाणी, तेने धोईने — तेमांथी ज्ञेयाकारो दूर करीने, ज्ञानने ज्ञेयाकारो रहित एक - आकाररूप करवा इच्छतो थको, ज्ञाननो नाश करे छे; अने अनेकांती तो सत्यार्थ वस्तुस्वभावने जाणतो होवाथी, ज्ञानने स्वरूपथी ज अनेकाकारपणुं माने छे.
आ प्रमाणे अनेकपणानो भंग कह्यो. २५१. (हवे पांचमा भंगना कळशरूपे काव्य कहेवामां आवे छेः — )
६००