द्यनन्तपूर्वापरीभूतावयवैकसंसरणलक्षणक्रियारूपेण क्रीडत्कर्मैव जीवः कर्मणोऽतिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः स्वयमुपलभ्यमानत्वात् । न खलु तीव्रमन्दानुभवभिद्यमानदुरन्तरागरस- निर्भराध्यवसानसन्तानो जीवस्ततोऽतिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः स्वयमुपलभ्य- मानत्वात् । न खलु नवपुराणावस्थादिभेदेन प्रवर्तमानं नोकर्म जीवः शरीरादतिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः स्वयमुपलभ्यमानत्वात् । न खलु विश्वमपि पुण्यपापरूपेणाक्रामन्
कर्मविपाको जीवः शुभाशुभभावादतिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः स्वयमुपलभ्य- मानत्वात् । न खलु सातासातरूपेणाभिव्याप्तसमस्ततीव्रमन्दत्वगुणाभ्यां भिद्यमानः कर्मानुभवो जीवः सुखदुःखातिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः स्वयमुपलभ्यमानत्वात् । न खलु मज्जिताव-
दुभयात्मकत्वादात्मकर्मोभयं जीवः कार्त्स्न्यतः कर्मणोऽतिरिक्तत्वेनान्यस्य चित्स्वभावस्य विवेचकैः
bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo pratyakSha chaitanyabhAvane judo anubhave chhe. 1. anAdi jeno pUrva avayav chhe ane anant jeno bhaviShyano avayav chhe evI je ek sansaraNarUp kriyA te-rUpe krIDA karatun karma chhe te paN jIv nathI kAraN ke karmathI judo anya chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo tene pratyakSha anubhave chhe. 2. tIvra-mand anubhavathI bhedarUp thatAn, durant rAgarasathI bharelAn adhyavasAnonI santati paN jIv nathI kAraN ke te santatithI anya judo chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo tene pratyakSha anubhave chhe. 3. navI purANI avasthAdikanA bhedathI pravartatun je nokarma te paN jIv nathI kAraN ke sharIrathI anya judo chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo tene pratyakSha anubhave chhe. 4. samasta jagatane puNyapAparUpe vyApato karmano vipAk chhe te paN jIv nathI kAraN ke shubhAshubh bhAvathI anya judo chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo pote tene pratyakSha anubhave chhe. 5. shAtA-ashAtArUpe vyApta je samasta tIvramandapaNArUp guNo te vaDe bhedarUp thato je karmano anubhav te paN jIv nathI kAraN ke sukh-dukhathI judo anya chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo pote tene pratyakSha anubhave chhe. 6. shikhanDanI jem ubhayAtmakapaNe maLelAn je AtmA ane karma te banne maLelAn paN jIv nathI kAraN ke samastapaNe (sampUrNapaNe) karmathI judo anya chaitanyasvabhAvarUp jIv bhedagnAnIo vaDe svayam upalabhyamAn chhe arthAt teo pote tene pratyakSha anubhave chhe. 7. arthakriyAmAn samartha evo je karmano sanyog te paN jIv nathI kAraN ke, ATh kAShThanA sanyogathI (-khATalAthI) judo
92