क त्वव्याप्तस्याभवतश्च जीवस्य वर्णादिभिः सह तादात्म्यलक्षणः सम्बन्धो न कथञ्चनापि स्यात् ।
यथा वर्णादयो भावाः क्रमेण भाविताविर्भावतिरोभावाभिस्ताभिस्ताभिर्व्यक्तिभिः hoy chhe ane varNAdisvarUpapaNAnI vyAptithI rahit hoto nathI topaN mokSha-avasthAmAn je sarvathA varNAdisvarUpapaNAnI vyAptithI rahit hoy chhe ane varNAdisvarUpapaNAthI vyApta hoto nathI evA jIvano varNAdibhAvonI sAthe tAdAtmyalakShaN sambandh koI paN prakAre nathI.
bhAvArtha — dravyanI sarva avasthAone viShe dravyamAn je bhAvo vyApe te bhAvo sAthe dravyano tAdAtmyasambandh kahevAy chhe. pudgalanI sarva avasthAone viShe pudgalamAn varNAdibhAvo vyApe chhe tethI varNAdibhAvo sAthe pudgalano tAdAtmyasambandh chhe. sansAr-avasthAne viShe jIvamAn varNAdibhAvo koI prakAre kahI shakAy chhe paN mokSha-avasthAne viShe jIvamAn varNAdibhAvo sarvathA nathI tethI varNAdibhAvo sAthe jIvano tAdAtmyasambandh nathI e nyAy chhe.
have, jIvanun varNAdik sAthe tAdAtmya chhe evo mithyA abhiprAy koI kare to temAn A doSh Ave chhe em gAthAmAn batAve chhe —
gAthArtha — varNAdikanI sAthe jIvanun tAdAtmya mAnanArane kahe chhe ke he mithyA abhiprAyavALA! [यदि हि च] jo tun [इति मन्यसे] em mAne ke [एते सर्वे भावाः] A varNAdik sarva bhAvo [जीवः एव हि] jIv ja chhe, [तु] to [ते] tArA matamAn [जीवस्य च अजीवस्य] jIv ane ajIvano [ कश्चित् ] kAI [विशेषः] bhed [नास्ति] raheto nathI.
TIkA — jem varNAdik bhAvo, krame AvirbhAv (pragaT thavun, Upajavun) ane tirobhAv (DhankAvun, nAsh thavun) pAmatI evI te te vyaktio vaDe (arthAt paryAyo vaDe) pudgaladravyanI
116