Samaysar-Gujarati (English transliteration). Gatha: 259.

< Previous Page   Next Page >


Page 388 of 642
PDF/HTML Page 419 of 673

 

samayasAr
[ bhagavAnashrIkundakund-
एसा दु जा मदी दे दुक्खिदसुहिदे करेमि सत्ते त्ति ।
एसा दे मूढमदी सुहासुहं बंधदे कम्मं ।।२५९।।
एषा तु या मतिस्ते दुःखितसुखितान् करोमि सत्त्वानिति ।
एषा ते मूढमतिः शुभाशुभं बध्नाति कर्म ।।२५९।।

परजीवानहं हिनस्मि, न हिनस्मि, दुःखयामि, सुखयामि इति य एवायमज्ञानमयो- ऽध्यवसायो मिथ्याद्रष्टेः, स एव स्वयं रागादिरूपत्वात्तस्य शुभाशुभबन्धहेतुः ।

अथाध्यवसायं बन्धहेतुत्वेनावधारयति — je A agnAnasvarUp *adhyavasAy jovAmAn Ave chhe [सः एव] te adhyavasAy ja, [विपर्ययात्] viparyayasvarUp ( – viparIt, mithyA) hovAthI, [अस्य बन्धहेतुः] te mithyAdraShTine bandhanun kAraN chhe.

bhAvArtha — jUTho abhiprAy te ja mithyAtva, te ja bandhanun kAraN — em jANavun. 170.

have, A agnAnamay adhyavasAy ja bandhanun kAraN chhe em gAthAmAn kahe chhe —

A buddhi je tuj — ‘dukhit tem sukhI karun chhun jIvane’,
te mUDh mati tArI are! shubh ashubh bAndhe karmane. 259.

gAthArtha — [ते] tArI [या एषा मतिः तु] je A buddhi chhe ke hun [सत्त्वान्] jIvone [दुःखितसुखितान्] dukhI-sukhI [करोमि इति] karun chhun, [एषा ते मूढमतिः] te A tArI mUDh buddhi ja (mohasvarUp buddhi ja) [शुभाशुभं कर्म] shubhAshubh karmane [बध्नाति] bAndhe chhe.

TIkA — ‘par jIvone hun haNun chhun, nathI haNato, dukhI karun chhun, sukhI karun chhun’ evo je A agnAnamay adhyavasAy mithyAdraShTine chhe, te ja (arthAt te adhyavasAy ja) pote rAgAdirUp hovAthI tene ( – mithyAdraShTine) shubhAshubh bandhanun kAraN chhe.

bhAvArtha — mithyA adhyavasAy bandhanun kAraN chhe.

have, adhyavasAyane bandhanA kAraN tarIke barAbar nakkI kare chhe — TharAve chhe (arthAt

388

* je pariNAm mithyA abhiprAy sahit hoy ( – svaparanA ekatvanA abhiprAy sahit hoy) athavA vaibhAvik hoy te pariNAm mATe adhyavasAy shabda vaparAy chhe. (mithyA) nishchay, (mithyA) abhiprAy — evA arthamAn paN te shabda vaparAy chhe.