सूक्ष्मेऽन्तःसन्धिबन्धे निपतति रभसादात्मकर्मोभयस्य ।
बन्धं चाज्ञानभावे नियमितमभितः कुर्वती भिन्नभिन्नौ ।।१८१।।
chhINIne — ke je temane bhedI judA judA karavAnun shastra chhe tene — temanI sUkShma sandhi shodhIne te sandhimAn sAvadhAn (niShpramAd) thaIne paTakavI. te paDatAn ja banne judA judA dekhAvA lAge chhe. em banne judA judA dekhAtAn, AtmAne gnAnabhAvamAn ja rAkhavo ane bandhane agnAnabhAvamAn rAkhavo. e rIte bannene bhinna karavA.
shlokArtha — [इयं शिता प्रज्ञाछेत्री] A pragnArUpI tIkShNa chhINI [निपुणैः] pravIN puruSho vaDe [कथम् अपि] koI paN prakAre ( – yatnapUrvak) [सावधानैः] sAvadhAnapaNe (niShpramAdapaNe) [पातिता] paTakavAmAn AvI thakI, [आत्म-कर्म-उभयस्य सूक्ष्मे अन्तःसन्धिबन्धे] AtmA ane karma — bannenA sUkShma antarang sandhinA bandhamAn ( – andaranI sAndhanA joDANamAn) [रभसात्] shIghra [निपतति] paDe chhe. kevI rIte paDe chhe? [आत्मानम् अन्तः-स्थिर-विशद-लसद्-धाम्नि चैतन्यपूरे मग्नम् ] AtmAne to jenun tej antarangamAn sthir ane nirmaLapaNe dedIpyamAn chhe evA chaitanyapUramAn (chaitanyanA pravAhamAn) magna karatI [च] ane [बन्धम् अज्ञानभावे नियमितम्] bandhane agnAnabhAvamAn nishchaL (niyat) karatI — [अभितः भिन्नभिन्नौ कुर्वती] e rIte AtmA ane bandhane sarva taraphathI bhinna bhinna karatI paDe chhe.
bhAvArtha — ahIn AtmA ane bandhane bhinna bhinna karavArUp kArya chhe. teno kartA AtmA chhe. tyAn karaN vinA kartA konA vaDe kArya kare? tethI karaN paN joIe. nishchayanaye kartAthI bhinna karaN hotun nathI; mATe AtmAthI abhinna evI A buddhi ja A kAryamAn karaN chhe. AtmAne anAdi bandh gnAnAvaraNAdi karma chhe, temanun kArya bhAvabandh to rAgAdik chhe ane nokarma sharIrAdik chhe. mATe buddhi vaDe AtmAne sharIrathI, gnAnAvaraNAdik dravyakarmathI tathA rAgAdik bhAvakarmathI bhinna ek chaitanyabhAvamAtra anubhavI gnAnamAn ja lIn rAkhavo te ja (AtmA ne bandhanun) bhinna karavun chhe. tenAthI ja sarva karmano nAsh thAy chhe, siddhapadane pamAy chhe, em jANavun. 181.
432