भवति । यदा त्वयमेव प्रतिनियतस्वलक्षणनिर्ज्ञानात् प्रकृतिस्वभावमात्मनो बन्धनिमित्तं मुञ्चति, तदा स्वपरयोर्विभागज्ञानेन ज्ञायको भवति, स्वपरयोर्विभागदर्शनेन दर्शको भवति, स्वपरयोर्विभागपरिणत्या च संयतो भवति; तदैव च परात्मनोरेकत्वाध्यासस्याकरणादकर्ता भवति ।
chhe; ane tyAn sudhI ja paranA ane potAnA ekatvano adhyAs karavAthI kartA chhe. ane jyAre A ja AtmA, (potAnAn ane paranAn judAn judAn) nishchit svalakShaNonA gnAnane (bhedagnAnane) lIdhe, prakRitinA svabhAvane — ke je potAne bandhanun nimitta chhe tene — chhoDe chhe, tyAre svaparanA vibhAgagnAnathI (bhedagnAnathI) gnAyak chhe, svaparanA vibhAgadarshanathI (bhedadarshanathI) darshak chhe ane svaparanI vibhAgapariNatithI (bhedapariNatithI) sanyat chhe; ane tyAre ja paranA ane potAnA ekatvano adhyAs nahi karavAthI akartA chhe.
bhAvArtha — jyAn sudhI A AtmA potAnA ane paranA svalakShaNane jANato nathI tyAn sudhI te bhedagnAnanA abhAvane lIdhe karmaprakRitinA udayane potAno samajI pariName chhe; e rIte mithyAdraShTi, agnAnI, asanyamI thaIne, kartA thaIne, karmano bandh kare chhe. ane jyAre AtmAne bhedagnAn thAy chhe tyAre te kartA thato nathI, tethI karmano bandh karato nathI, gnAtAdraShTApaNe pariName chhe.
‘evI ja rIte bhoktApaNun paN AtmAno svabhAv nathI’ evA arthano, AgaLanI gAthAnI sUchanArUp shlok have kahe chhe —
shlokArtha — [कर्तृत्ववत्] kartApaNAnI jem [भोक्तृत्वं अस्य चितः स्वभावः स्मृतः न] bhoktApaNun paN A chaitanyano (chitsvarUp AtmAno) svabhAv kahyo nathI. [अज्ञानात् एव अयं भोक्ता] agnAnathI ja te bhoktA chhe, [तद्-अभावात् अवेदकः] agnAnano abhAv thatAn abhoktA chhe. 196.
have A arthane gAthAmAn kahe chhe —
462