kahAnajainashAstramALA ]
अज्ञानी हि शुद्धात्मज्ञानाभावात् स्वपरयोरेकत्वज्ञानेन, स्वपरयोरेकत्वदर्शनेन, स्वपरयोरेकत्वपरिणत्या च प्रकृतिस्वभावे स्थितत्वात् प्रकृतिस्वभावमप्यहंतया अनुभवन् कर्मफलं वेदयते । ज्ञानी तु शुद्धात्मज्ञानसद्भावात् स्वपरयोर्विभागज्ञानेन, स्वपरयोर्विभागदर्शनेन, स्वपरयोर्विभागपरिणत्या च प्रकृतिस्वभावादपसृतत्वात् शुद्धात्मस्वभावमेकमेवाहंतया अनुभवन् कर्मफलमुदितं ज्ञेयमात्रत्वात् जानात्येव, न पुनः तस्याहंतयाऽनुभवितुमशक्यत्वाद्वेदयते ।
gAthArtha — [अज्ञानी] agnAnI [प्रकृतिस्वभावस्थितः तु] prakRitinA svabhAvamAn sthit rahyo thako [कर्मफलं] karmaphaLane [वेदयते] vede (bhogave) chhe [पुनः ज्ञानी] ane gnAnI to [उदितं कर्मफलं] udit (udayamAn AvelA) karmaphaLane [जानाति] jANe chhe, [न वेदयते] vedato nathI.
TIkA — agnAnI shuddha AtmAnA gnAnanA abhAvane lIdhe svaparanA ekatvagnAnathI, svaparanA ekatvadarshanathI ane svaparanI ekatvapariNatithI prakRitinA svabhAvamAn sthit hovAthI prakRitinA svabhAvane paN ‘hun’paNe anubhavato thako (arthAt prakRitinA svabhAvane paN ‘A hun chhun’ em anubhavato thako) karmaphaLane vede chhe — bhogave chhe; ane gnAnI to shuddha AtmAnA gnAnanA sadbhAvane lIdhe svaparanA vibhAgagnAnathI, svaparanA vibhAgadarshanathI ane svaparanI vibhAgapariNatithI prakRitinA svabhAvathI nivartelo ( – khasI gayelo, chhUTI gayelo) hovAthI shuddha AtmAnA svabhAvane ekane ja ‘hun’paNe anubhavato thako udit karmaphaLane, tenA gneyamAtrapaNAne lIdhe, jANe ja chhe, parantu tenun ‘hun’paNe anubhavAvun ashakya hovAthI, (tene) vedato nathI.
bhAvArtha — agnAnIne to shuddha AtmAnun gnAn nathI tethI je karma udayamAn Ave tene ja te potArUp jANIne bhogave chhe; ane gnAnIne shuddha AtmAno anubhav thaI gayo chhe tethI te prakRitinA udayane potAno svabhAv nahi jANato thako teno gnAtA ja rahe chhe, bhoktA thato nathI.
have A arthanun kaLasharUp kAvya kahe chhe —