इति श्रीमदमृतचन्द्रसूरिविरचितायां समयसारव्याख्यायामात्मख्यातौ जीवाजीवप्ररूपकः प्रथमोऽङ्कः ।।
bījo āshay ā pramāṇe chheḥ jīv-ajīvano anādi je sanyog te kevaḷ judo paḍyā pahelān arthāt jīvano mokṣha thayā pahelān, bhedagnān bhāvatān bhāvatān amuk dashā thatān nirvikalpa dhārā jāmī — jemān kevaḷ ātmāno anubhav rahyo; ane te shreṇi atyant vegathī āgaḷ vadhatān vadhatān kevaḷagnān pragaṭ thayun. pachhī aghātīkarmano nāsh thatān jīvadravya ajīvathī kevaḷ bhinna thayun. jīv-ajīvanā bhinna thavānī ā rīt chhe. 45.
ṭīkāḥ — ā pramāṇe jīv ane ajīv judā judā thaīne (raṅgabhūmimānthī) bahār nīkaḷī gayā.
bhāvārthaḥ — samayasāranī ā ‘ātmakhyāti’ ṭīkānā prārambhamān pahelān raṅgabhūmisthaḷ kahīne tyār pachhī ṭīkākār āchārye em kahyun hatun ke nr̥ityanā akhāḍāmān jīv-ajīv banne ek thaīne pravesh kare chhe ane bannee ekapaṇāno svāṅg rachyo chhe. tyān, bhedagnānī samyagdraṣhṭi puruṣhe samyaggnān vaḍe te jīv-ajīv bannenī temanā lakṣhaṇabhedathī parīkṣhā karīne bannene judā jāṇyā tethī svāṅg pūro thayo ane banne judā judā thaīne akhāḍānī bahār nīkaḷī gayā. ām alaṅkār karīne varṇan karyun.
samyak bhedavignān bhaye budh bhinna gahe nijabhāv sudāvain;
shrī guruke upadesh sunai ru bhale din pāy agnān gamāvain,
te jagamānhi mahant kahāy vasain shiv jāy sukhī nit thāvain.
ām shrī samayasāranī (shrīmadbhagavatkundakundāchāryadevapraṇīt shrī samayasār paramāgamanī) shrīmad amr̥utachandrāchāryadevavirachit ātmakhyāti nāmanī ṭīkāmān jīv-ajīvno prarūpak pahelo aṅk samāpta thayo.
128samayasār