kahānajainashāstramāḷā ]
येनायमज्ञानात्परात्मनोरेकत्वविकल्पमात्मनः करोति तेनात्मा निश्चयतः कर्ता प्रतिभाति, यस्त्वेवं जानाति स समस्तं कर्तृत्वमुत्सृजति, ततः स खल्वकर्ता प्रतिभाति । तथाहि — इहायमात्मा किलाज्ञानी सन्नज्ञानादासंसारप्रसिद्धेन मिलितस्वादस्वादनेन मुद्रितभेदसंवेदनशक्तिरनादित एव स्यात्; ततः परात्मानावेकत्वेन जानाति; ततः क्रोधोऽहमित्यादिविकल्पमात्मनः करोति; ततो निर्विकल्पादकृतकादेकस्माद्विज्ञानघनात्प्रभ्रष्टो वारंवारमनेकविकल्पैः परिणमन् कर्ता प्रतिभाति । ज्ञानी तु सन् ज्ञानात्तदादिप्रसिध्यता प्रत्येक स्वादस्वादनेनोन्मुद्रितभेदसंवेदनशक्तिः स्यात्; ततोऽनादिनिधनानवरतस्वदमाननिखिलरसान्तरविविक्तात्यन्तमधुरचैतन्यैकरसोऽयमात्मा भिन्नरसाः कषायास्तैः सह यदेकत्वविकल्पकरणं तदज्ञानादित्येवं नानात्वेन परात्मानौ जानाति; ततोऽकृतकमेकं ज्ञानमेवाहं, न पुनः कृतकोऽनेकः क्रोधादिरपीति क्रोधोऽहमित्यादिविकल्पमात्मनो
ṭīkāḥ — kāraṇ ke ā ātmā agnānane līdhe paranā ane potānā ekapaṇāno ātmavikalpa kare chhe tethī te nishchayathī kartā pratibhāse chhe — āvun je jāṇe chhe te samasta kartr̥utvane chhoḍe chhe tethī te nishchayathī akartā pratibhāse chhe. te spaṣhṭa samajāvavāmān āve chheḥ —
ā ātmā agnānī thayo thako, agnānane līdhe anādi sansārathī māṇḍīne milit ( – ekamek maḷī gayelā) svādanun svādan – anubhavan hovāthī (arthāt pudgalakarmanā ane potānā svādanun bheḷaseḷapaṇe – ekarūpe anubhavan hovāthī), jenī bhedasamvedananī (bhedagnānanī) shakti biḍāī gayelī chhe evo anādithī ja chhe; tethī te parane ane potāne ekapaṇe jāṇe chhe; tethī ‘hun krodh chhun’ ityādi ātmavikalpa (potāno vikalpa) kare chhe; ane tethī nirvikalpa, akr̥utrim, ek vignānaghan(svabhāv)thī bhraṣhṭa thayo thako vāramvār anek vikalparūpe pariṇamato thako kartā pratibhāse chhe.
ane jyāre ātmā gnānī thāy tyāre, gnānane līdhe gnānanā ādithī māṇḍīne pr̥uthak pr̥uthak svādanun svādan – anubhavan hovāthī (arthāt pudgalakarmanā ane potānā svādanun — ekarūpe nahi paṇ — bhinnabhinnapaṇe anubhavan hovāthī), jenī bhedasamvedanashakti ūghaḍī gaī chhe evo hoy chhe; tethī te jāṇe chhe ke ‘‘anādinidhan, nirantar svādamān āvato, samasta anya rasathī vilakṣhaṇ (bhinna), atyant madhur je chaitanyaras te ja ek jeno ras chhe evo ā ātmā chhe ane kaṣhāyo tenāthī bhinna rasavāḷā (kaṣhāyalā – besvād) chhe; temanī sāthe je ekapaṇāno vikalpa karavo te agnānathī chhe;’’ ā rīte parane ane potāne bhinnapaṇe jāṇe chhe; tethī ‘akr̥utrim (nitya), ek gnān ja hun chhun parantu kr̥utrim (anitya), anek je krodhādik