यथा खलु पक्वं फलं वृन्तात्सकृद्विश्लिष्टं सत् न पुनर्वृन्तसम्बन्धमुपैति, तथा क र्मोदयजो भावो जीवभावात्सकृ द्विश्लिष्टः सन् न पुनर्जीवभावमुपैति । एवं ज्ञानमयो रागाद्यसङ्कीर्णो भावः सम्भवति ।
bhāvārthaḥ — rāgādik sāthe maḷelo agnānamay bhāv ja bandhano karanār chhe, rāgādik sāthe nahi maḷelo gnānamay bhāv bandhano karanār nathī — e niyam chhe.
have rāgādi sāthe nahi maḷelā bhāvanī utpatti batāve chheḥ —
gāthārthaḥ — [ यथा ] jem [ पक्वे फले ] pākun phaḷ [ पतिते ] kharī paḍatān [ पुनः ] pharīne [ फलं ] phaḷ [ वृन्तैः ] ḍīṇṭā sāthe [ न बध्यते ] joḍātun nathī, tem [ जीवस्य ] jīvane [ कर्मभावे ] karmabhāv [ पतिते ] kharī jatān (arthāt chhūṭo thatān) [ पुनः ] pharīne [ उदयम् न उपैति ] utpanna thato nathī (arthāt jīv sāthe joḍāto nathī).
ṭīkāḥ — jem pākun phaḷ ḍīṇṭāthī ekavār chhūṭun paḍyun thakun pharīne ḍīṇṭā sāthe sambandh pāmatun nathī, tem karmanā udayathī utpanna thato bhāv jīvabhāvathī ekavār chhūṭo paḍyo thako pharīne jīvabhāvane pāmato nathī. ā rīte gnānamay evo, rāgādik sāthe nahi maḷelo bhāv utpanna thāy chhe.
bhāvārthaḥ — jo gnān ekavār (apratipātī bhāve) rāgādikathī judun pariṇame to pharīne te kadī rāgādik sāthe bheḷaseḷ thaī jatun nathī. ā rīte utpanna thayelo, rāgādik sāthe nahi maḷelo gnānamay bhāv sadākāḷ rahe chhe. pachhī jīv asthiratārūpe rāgādikamān joḍāy te nishchayadraṣhṭimān joḍāṇ chhe ja nahi ane tene je alpa bandh thāy te paṇ nishchayadraṣhṭimān bandh chhe ja nahi, kāraṇ ke abaddhaspr̥uṣhṭarūpe pariṇaman nirantar vartyā ja kare chhe. vaḷī tene mithyātvanī sāthe rahenārī prakr̥itiono bandh thato nathī ane anya prakr̥itio sāmānya sansāranun
266