वारंवारमबुद्धिपूर्वमपि तं जेतुं स्वशक्तिं स्पृशन् ।
न्नात्मा नित्यनिरास्रवो भवति हि ज्ञानी यदा स्यात्तदा ।।११६।।
bhāve dekhī, jāṇī ane ācharī shakato nathī — jaghanya bhāve dekhī, jāṇī ane ācharī shake chhe; tethī em jaṇāy chhe ke te gnānīne haju abuddhipūrvak karmakalaṅkano vipāk (arthāt chāritra- mohasambandhī rāgadveṣh) vidyamān chhe ane tethī tene bandh paṇ thāy chhe. māṭe tene em upadesh chhe ke — jyān sudhī kevaḷagnān na ūpaje tyān sudhī gnānanun ja nirantar dhyān karavun, gnānane ja dekhavun, gnānane ja jāṇavun ane gnānane ja ācharavun. ā ja mārge darshan-gnān-chāritranun pariṇaman vadhatun jāy chhe ane em karatān karatān kevaḷagnān pragaṭe chhe. kevaḷagnān pragaṭe tyārathī ātmā sākṣhāt gnānī chhe ane sarva prakāre nirāsrav chhe.
jyān sudhī kṣhāyopashamik gnān chhe tyān sudhī abuddhipūrvak (arthāt chāritramohano) rāg hovā chhatān, buddhipūrvak rāganā abhāvanī apekṣhāe gnānīne nirāsravapaṇun kahyun ane abuddhipūrvak rāgano abhāv thatān ane kevaḷagnān pragaṭatān sarvathā nirāsravapaṇun kahyun. ā, vivakṣhānun vichitrapaṇun chhe. apekṣhāthī samajatān e sarva kathan yathārtha chhe.
have ā ja arthanun kaḷasharūp kāvya chheḥ —
shlokārthaḥ — [ आत्मा यदा ज्ञानी स्यात् तदा ] ātmā jyāre gnānī thāy tyāre, [ स्वयं ] pote [ निजबुद्धिपूर्वम् समग्रं रागं ] potānā samasta buddhipūrvak rāgane [ अनिशं ] nirantar [ संन्यस्यन् ] chhoḍato thako arthāt nahi karato thako, [ अबुद्धिपूर्वम् ] vaḷī je abuddhipūrvak rāg chhe [ तं अपि ] tene paṇ [ जेतुं ] jītavāne [ वारंवारम् ] vāramvār [ स्वशक्तिं स्पृशन् ] (gnānānubhavanarūp) svashaktine sparshato thako ane (e rīte) [ सकलां परवृत्तिम् एव उच्छिन्दन् ] samasta paravr̥uttine – parapariṇatine – ukheḍato [ ज्ञानस्य पूर्णः भवन् ] gnānanā pūrṇabhāvarūp thato thako, [ हि ] kharekhar [ नित्यनिरास्रवः भवति ] sadā nirāsrav chhe.
bhāvārthaḥ — gnānīe samasta rāgane hey jāṇyo chhe. te rāgane maṭāḍavāne udyam karyā kare chhe; tene āsravabhāvanī bhāvanāno abhiprāy nathī; tethī te sadā nirāsrav ja kahevāy chhe.
paravr̥utti (parapariṇati) be prakāranī chhe — ashraddhārūp ane asthiratārūp. gnānīe ashraddhārūp paravr̥utti chhoḍī chhe ane asthiratārūp paravr̥utti jītavā māṭe te nij shaktine vāramvār
272