परस्परमत्यन्तं स्वरूपवैपरीत्येन परमार्थाधाराधेयसम्बन्धशून्यत्वात् । न च यथा ज्ञानस्य जानत्ता स्वरूपं तथा कुध्यत्तादिरपि, क्रोधादीनां च यथा क्रुध्यत्तादि स्वरूपं तथा जानत्तापि क थञ्चनापि व्यवस्थापयितुं शक्येत, जानत्तायाः क्रुध्यत्तादेश्च स्वभावभेदेनोद्भासमानत्वात् स्वभावभेदाच्च वस्तुभेद एवेति नास्ति ज्ञानाज्ञानयोराधाराधेयत्वम् ।
किञ्च यदा किलैकमेवाकाशं स्वबुद्धिमधिरोप्याधाराधेयभावो विभाव्यते तदा शेष-
द्रव्यान्तराधिरोपनिरोधादेव बुद्धेर्न भिन्नाधिकरणापेक्षा प्रभवति । तदप्रभवे चैकमाकाशमेवैकस्मिन्ना-
काश एव प्रतिष्ठितं विभावयतो न पराधाराधेयत्वं प्रतिभाति । एवं यदैकमेव ज्ञानं स्वबुद्धि-
मधिरोप्याधाराधेयभावो विभाव्यते तदा शेषद्रव्यान्तराधिरोपनिरोधादेव बुद्धेर्न भिन्नाधिकरणापेक्षा प्रभवति । तदप्रभवे चैकं ज्ञानमेवैकस्मिन् ज्ञान एव प्रतिष्ठितं विभावयतो न पराधाराधेयत्वं प्रतिभाति । ततो ज्ञानमेव ज्ञाने एव, क्रोधादय एव क्रोधादिष्वेवेति साधु सिद्धं भेदविज्ञानम् ।
viparītatā hovāthī (arthāt gnānanun svarūp ane krodhādik tem ja karma-nokarmanun svarūp atyant viruddha hovāthī) temane paramārthabhūt ādhārādheyasambandh nathī. vaḷī gnānanun svarūp jem jāṇanakriyā chhe tem (gnānanun svarūp) krodhādikriyā paṇ chhe em, ane krodhādikanun svarūp jem krodhādikriyā chhe tem (krodhādikanun svarūp) jāṇanakriyā paṇ chhe em koī rīte sthāpī shakātun nathī; kāraṇ ke jāṇanakriyā ane krodhādikriyā bhinna bhinna svabhāve prakāshe chhe ane e rīte svabhāvo bhinna hovāthī vastuo bhinna ja chhe. ā rīte gnānane ane agnānane (krodhādikane) ādhārādheyapaṇun nathī.
vaḷī visheṣh samajāvavāmān āve chheḥ — jyāre ek ja ākāshane potānī buddhimān sthāpīne (ākāshano) ādhārādheyabhāv vichāravāmān āve tyāre ākāshane bākīnān anya dravyomān āropavāno nirodh ja hovāthī (arthāt anya dravyomān sthāpavānun ashakya ja hovāthī) buddhimān bhinna ādhāranī apekṣhā prabhavatī nathī ( – phāvī shakatī nathī, ṭharī jāy chhe, udbhavatī nathī); ane te nahi prabhavatān, ‘ek ākāsh ja ek ākāshamān ja pratiṣhṭhit chhe’ em barābar samajī javāy chhe ane tethī evun samajī janārane par-ādhārādheyapaṇun bhāsatun nathī. evī rīte jyāre ek ja gnānane potānī buddhimān sthāpīne (gnānano) ādhārādheyabhāv vichāravāmān āve tyāre gnānane bākīnān anya dravyomān āropavāno nirodh ja hovāthī buddhimān bhinna ādhāranī apekṣhā prabhavatī nathī; ane te nahi prabhavatān, ‘ek gnān ja ek gnānamān ja pratiṣhṭhit chhe’ em barābar samajī javāy chhe ane tethī evun samajī janārane par-ādhārādheyapaṇun bhāsatun nathī. māṭe gnān ja gnānamān ja chhe, krodhādik ja krodhādikamān ja chhe.
288