यतो हि सकलेनापि कर्मणा, कर्मणि ज्ञानस्याप्रकाशनात्, ज्ञानस्यानुपलम्भः । केवलेन ज्ञानेनैव, ज्ञान एव ज्ञानस्य प्रकाशनात्, ज्ञानस्योपलम्भः । ततो बहवोऽपि बहुनापि कर्मणा ज्ञानशून्या नेदमुपलभन्ते, इदमनुपलभमानाश्च कर्मभिर्न मुच्यन्ते । ततः कर्ममोक्षार्थिना केवलज्ञानावष्टम्भेन नियतमेवेदमेकं पदमुपलम्भनीयम् ।
सहजबोधकलासुलभं किल ।
कलयितुं यततां सततं जगत् ।।१४३।।
[ तद् ] māṭe he bhavya! [ यदि ] jo tun [ कर्मपरिमोक्षम् ] karmathī sarvathā mukta thavā [ इच्छसि ] ichchhato ho to [ नियतम् एतत् ] niyat evā āne (gnānane) [ गृहाण ] grahaṇ kar.
ṭīkāḥ — karmamān (karmakāṇḍamān) gnānanun prakāshavun nahi hovāthī saghaḷāny karmathī gnānanī prāpti thatī nathī; gnānamān ja gnānanun prakāshavun hovāthī kevaḷ (ek) gnānathī ja gnānanī prāpti thāy chhe. māṭe gnānashūnya ghaṇāy jīvo, puṣhkaḷ (ghaṇā prakāranān) karma karavāthī paṇ ā gnānapadane pāmatā nathī ane ā padane nahi pāmatā thakā teo karmothī mukta thatā nathī; māṭe karmathī mukta thavā ichchhanāre kevaḷ (ek) gnānanā ālambanathī, niyat ja evun ā ek pad prāpta karavāyogya chhe.
bhāvārthaḥ — gnānathī ja mokṣha thāy chhe, karmathī nahi; māṭe mokṣhārthīe gnānanun ja dhyān karavun em upadesh chhe.
have ā arthanun kaḷasharūp kāvya kahe chheḥ —
shlokārthaḥ — [ इदं पदम् ] ā (gnānasvarūp) pad [ ननु कर्मदुरासदं ] karmathī kharekhar 1durāsad chhe ane [ सहज-बोध-कला-सुलभं किल ] sahaj gnānanī kaḷā vaḍe kharekhar sulabh chhe; [ ततः ] māṭe [ निज-बोध-कला-बलात् ] nijagnānanī kaḷānā baḷathī [ इदं कलयितुं ] ā padane 2abhyāsavāne [ जगत् सततं यततां ] jagat satat prayatna karo.
bhāvārthaḥ — sarva karmane chhoḍāvīne gnānakaḷānā baḷ vaḍe ja gnānano abhyās karavāno
324
1. durāsad = duṣhprāpya; aprāpya; na jītī shakāy evun.
2. ahīn ‘abhyāsavāne’ evā arthane badale ‘anubhavavāne’, ‘prāpta karavāne’ em artha paṇ thāy chhe.