निश्चिन्वन् नित्यमेव शुद्धात्मसिद्धिलक्षणयाराधनया वर्तमानत्वादाराधक एव स्यात् ।
स्पृशति निरपराधो बन्धनं नैव जातु ।
भवति निरपराधः साधु शुद्धात्मसेवी ।।१८७।।
ननु किमनेन शुद्धात्मोपासनप्रयासेन ? यतः प्रतिक्रमणादिनैव निरपराधो
भवत्यात्मा; सापराधस्याप्रतिक्रमणादेस्तदनपोहकत्वेन विषकुम्भत्वे सति प्रतिक्रमणा-
jenun lakṣhaṇ chhe evī ārādhanāthī sadāy vartato hovāthī, ārādhak ja chhe.
bhāvārthaḥ — sansiddhi, rādh, siddhi, sādhit ane ārādhit — e shabdono artha ek ja chhe. ahīn shuddha ātmānī siddhi athavā sādhananun nām ‘rādh’ chhe. jene te rādh nathī te ātmā sāparādh chhe ane jene te rādh chhe te ātmā niraparādh chhe. je sāparādh chhe tene bandhanī shaṅkā thāy chhe māṭe te svayam ashuddha hovāthī anārādhak chhe; ane je niraparādh chhe te niḥshaṅk thayo thako potānā upayogamān līn hoy chhe tethī tene bandhanī shaṅkā nathī, māṭe ‘shuddha ātmā te ja hun chhun’ evā nishchayapūrvak vartato thako samyagdarshan, gnān, chāritra ane tapanā ek bhāvarūp nishchay ārādhanāno ārādhak ja chhe.
have ā arthanun kaḷasharūp kāvya kahe chheḥ —
shlokārthaḥ — [सापराधः] sāparādh ātmā [अनवरतम्] nirantar [अनन्तैः] anant pudgalaparamāṇurūp karmothī [बध्यते] bandhāy chhe; [निरपराधः] niraparādh ātmā [बन्धनम्] bandhanane [जातु] kadāpi [स्पृशति न एव] sparshato nathī ja. [अयम्] je sāparādh ātmā chhe te to [नियतम् ] niyamathī [स्वम् अशुद्धं भजन् ] potāne ashuddha sevato thako [सापराधः] sāparādh chhe; [निरपराधः] niraparādh ātmā to [साधु] bhalī rīte [शुद्धात्मसेवी भवति] shuddha ātmāno sevanār hoy chhe. 187.
(have vyavahāranayāvalambī arthāt vyavahāranayane avalambanār tarka kare chhe keḥ — ) ‘‘evo shuddha ātmānī upāsanāno prayās (mahenat) karavānun shun kām chhe? kāraṇ ke pratikramaṇ ādithī ja ātmā niraparādh thāy chhe; kem ke sāparādhane, je apratikramaṇ ādi chhe te, aparādhane dūr karanārān nahi hovāthī, viṣhakumbh chhe, māṭe je pratikramaṇ ādi chhe te, aparādhane dūr karanārān
446