kahānajainashāstramāḷā ]
करोति, चारित्रमोहाख्यकर्मोदयमन्तरेण तदनुपपत्तेः । कर्मैवोर्ध्वाधस्तिर्यग्लोकं भ्रमयति, आनुपूर्व्याख्यकर्मोदयमन्तरेण तदनुपपत्तेः । अपरमपि यद्यावत्किञ्चिच्छुभाशुभं तत्तावत्सकलमपि कर्मैव करोति, प्रशस्ताप्रशस्तरागाख्यकर्मोदयमन्तरेण तदनुपपत्तेः । यत एवं समस्तमपि स्वतन्त्रं कर्म करोति, कर्म ददाति, कर्म हरति च, ततः सर्व एव जीवाः नित्यमेवैकान्तेनाकर्तार एवेति निश्चिनुमः । किञ्च--श्रुतिरप्येनमर्थमाह; पुंवेदाख्यं कर्म स्त्रियमभिलषति, स्त्रीवेदाख्यं कर्म पुमांसमभिलषति इति वाक्येन कर्मण एव कर्माभिलाषकर्तृत्वसमर्थनेन जीवस्याब्रह्मकर्तृत्व- प्रतिषेधात्, तथा यत्परं हन्ति, येन च परेण हन्यते तत्परघातकर्मेति वाक्येन कर्मण एव कर्मघातकर्तृत्वसमर्थनेन जीवस्य घातकर्तृत्वप्रतिषेधाच्च सर्वथैवाकर्तृत्वज्ञापनात् । एवमीद्रशं सांख्यसमयं स्वप्रज्ञापराधेन सूत्रार्थमबुध्यमानाः केचिच्छ्रमणाभासाः प्ररूपयन्ति; तेषां प्रकृतेरेकान्तेन kare chhe, kāraṇ ke mithyātvakarmanā uday vinā tenī anupapatti chhe; karma ja asanyamī kare chhe, kāraṇ ke chāritramoh nāmanā karmanā uday vinā tenī anupapatti chhe; karma ja ūrdhvalokamān, adholokamān ane tiryaglokamān bhamāve chhe, kāraṇ ke ānupūrvī nāmanā karmanā uday vinā tenī anupapatti chhe; bījun paṇ je kāī paṇ jeṭalun shubh-ashubh chhe te badhuy karma ja kare chhe, kāraṇ ke prashasta-aprashasta rāg nāmanā karmanā uday vinā tenī anupapatti chhe. e rīte badhuy svatantrapaṇe karma ja kare chhe, karma ja āpe chhe, karma ja harī le chhe, tethī ame em nishchay karīe chhīe ke — sarve jīvo sadāy ekānte akartā ja chhe. vaḷī shruti (bhagavānanī vāṇī, shāstra) paṇ e ja arthane kahe chhe; kāraṇ ke, (te shruti) ‘puruṣhaved nāmanun karma strīnī abhilāṣhā kare chhe ane strīved nāmanun karma puruṣhanī abhilāṣhā kare chhe’ e vākyathī karmane ja karmanī abhilāṣhānā kartāpaṇānā samarthan vaḍe jīvane abrahmacharyanā kartāpaṇāno niṣhedh kare chhe, tathā ‘je parane haṇe chhe ane je parathī haṇāy chhe te paraghātakarma chhe’ e vākyathī karmane ja karmanā ghātanun kartāpaṇun hovānā samarthan vaḍe jīvane ghātanā kartāpaṇāno niṣhedh kare chhe, ane e rīte (abrahmacharyanā tathā ghātanā kartāpaṇānā niṣhedh dvārā) jīvanun sarvathā ja akartāpaṇun jaṇāve chhe.’’
(āchāryadev kahe chhe keḥ — ) ā pramāṇe āvā sāṅkhyamatane, potānī pragnānā (buddhinā) aparādhathī sūtranā arthane nahi jāṇanārā keṭalāk *shramaṇābhāso prarūpe chhe; temanī, ekānte prakr̥itinā kartāpaṇānī mānyatāthī, samasta jīvone ekānte akartāpaṇun āvī paḍe chhe tethī ‘jīv
* shramaṇābhās = muninā guṇo nahi hovā chhatān potāne muni kahevarāvanār