kahānajainashāstramāḷā ]
नैकद्रव्यगतं चकास्ति किमपि द्रव्यान्तरं जातुचित् ।
किं द्रव्यान्तरचुम्बनाकुलधियस्तत्त्वाच्च्यवन्ते जनाः ।।२१५।।
मन्यद्द्रव्यं भवति यदि वा तस्य किं स्यात्स्वभावः ।
र्ज्ञानं ज्ञेयं कलयति सदा ज्ञेयमस्यास्ति नैव ।।२१६।।
jāṇe chhe, paradravyane dekhe chhe, paradravyanun shraddhān kare chhe, paradravyane tyāge chhe.
have ā arthanun kaḷasharūp kāvya kahe chheḥ —
shlokārthaḥ — [शुद्ध-द्रव्य-निरूपण-अर्पित-मतेः तत्त्वं समुत्पश्यतः] jeṇe shuddha dravyanā nirūpaṇamān buddhine sthāpī – lagāḍī chhe ane je tattvane anubhave chhe, te puruṣhane [एक-द्रव्य-गतं किम्-अपि द्रव्य-अन्तरं जातुचित् न चकास्ति] ek dravyanī andar koī paṇ anya dravya rahelun bilakul (kadāpi) bhāsatun nathī. [यत् तु ज्ञानं ज्ञेयम् अवैति तत् अयं शुद्ध-स्वभाव-उदयः] gnān gneyane jāṇe chhe te to ā gnānanā shuddha svabhāvano uday chhe. [जनाः] ām chhe to pachhī loko [द्रव्य-अन्तर-चुम्बन-आकुल-धियः] gnānane anya dravya sāthe sparsha hovānī mānyatāthī ākuḷ buddhivāḷā thayā thakā [तत्त्वात्] tattvathī (shuddha svarūpathī) [किं च्यवन्ते] shā māṭe chyut thāy chhe?
bhāvārthaḥ — shuddhanayanī draṣhṭithī tattvanun svarūp vichāratān anya dravyano anya dravyamān pravesh dekhāto nathī. gnānamān anya dravyo pratibhāse chhe te to ā gnānanī svachchhatāno svabhāv chhe; kāī gnān temane sparshatun nathī ke teo gnānane sparshatān nathī. ām hovā chhatān, gnānamān anya dravyono pratibhās dekhīne ā loko ‘gnānane paragneyo sāthe paramārtha sambandh chhe’ evun mānatā thakā gnānasvarūpathī chyut thāy chhe, te temanun agnān chhe. temanā par karuṇā karīne āchāryadev kahe chhe ke — ā loko tattvathī kān chyut thāy chhe? 215.