kahānajainashāstramāḷā ]
यः खलु पुद्गलकर्मविपाकभवेभ्यो भावेभ्यश्चेतयितात्मानं निवर्तयति, स तत्कारणभूतं पूर्वं
कर्म प्रतिक्रामन् स्वयमेव प्रतिक्रमणं भवति । स एव तत्कार्यभूतमुत्तरं कर्म प्रत्याचक्षाणः
प्रत्याख्यानं भवति । स एव वर्तमानं कर्मविपाकमात्मनोऽत्यन्तभेदेनोपलभमानः आलोचना भवति ।
एवमयं नित्यं प्रतिक्रामन्, नित्यं प्रत्याचक्षाणो, नित्यमालोचयंश्च, पूर्वकर्मकार्येभ्य उत्तरकर्मकारणेभ्यो भावेभ्योऽत्यन्तं निवृत्तः, वर्तमानं कर्मविपाकमात्मनोऽत्यन्तभेदेनोपलभमानः, स्वस्मिन्नेव खलु ज्ञानस्वभावे निरन्तरचरणाच्चारित्रं भवति । चारित्रं तु भवन् स्वस्य ज्ञानमात्रस्य चेतनात् स्वयमेव ज्ञानचेतना भवतीति भावः ।
sadā pratikramaṇ kare chhe ane [नित्यम् आलोचयति] sadā ālochanā kare chhe, [सः चेतयिता] te ātmā [खलु] kharekhar [चरित्रं भवति] chāritra chhe.
ṭīkāḥ — je ātmā pudgalakarmanā vipākathī (udayathī) thatā bhāvothī potāne nivartāve chhe, te ātmā te bhāvonā kāraṇabhūt pūrvakarmane (bhūtakāḷanā karmane) pratikramato thako pote ja pratikramaṇ chhe; te ja ātmā, te bhāvonā kāryabhūt uttarakarmane (bhaviṣhyakāḷanā karmane) pachakhato thako, pratyākhyān chhe; te ja ātmā, vartamān karmavipākane potāthī (ātmāthī) atyant bhedapūrvak anubhavato thako, ālochanā chhe. e rīte te ātmā sadā pratikramato (arthāt pratikramaṇ karato) thako, sadā pachakhato (arthāt pratyākhyān karato) thako ane sadā ālochato (arthāt ālochanā karato) thako, pūrvakarmanā kāryarūp ane uttarakarmanā kāraṇarūp bhāvothī atyant nivr̥utta thayo thako, vartamān karmavipākane potāthī (ātmāthī) atyant bhedapūrvak anubhavato thako, potāmān ja — gnānasvabhāvamān ja — nirantar charato (vicharato, ācharaṇ karato) hovāthī chāritra chhe (arthāt pote ja chāritrasvarūp chhe). ane chāritrasvarūp vartato thako potāne – gnānamātrane – chetato (anubhavato) hovāthī (te ātmā) pote ja gnānachetanā chhe, evo bhāv (āshay) chhe.
bhāvārthaḥ — chāritramān pratikramaṇ, pratyākhyān ane ālochanānun vidhān chhe. temān, pūrve lāgelā doṣhathī ātmāne nivartāvavo te pratikramaṇ chhe, bhaviṣhyamān doṣh lagāḍavāno tyāg karavo te pratyākhyān chhe ane vartamān doṣhathī ātmāne judo karavo te ālochanā chhe. ahīn to nishchayachāritrane pradhān karīne kathan chhe; māṭe nishchayathī vichāratān to, je ātmā traṇe kāḷanān karmothī potāne bhinna jāṇe chhe, shraddhe chhe ane anubhave chhe, te ātmā pote ja pratikramaṇ chhe, pote ja pratyākhyān chhe ane pote ja ālochanā chhe. em pratikramaṇasvarūp, pratyākhyān- svarūp ane ālochanāsvarūp ātmānun nirantar anubhavan te ja nishchayachāritra chhe. je ā