ઇત્યજ્ઞાનાં શમયદભિતઃ કર્તૃકર્મપ્રવૃત્તિમ્ .
સાક્ષાત્કુર્વન્નિરુપધિપૃથગ્દ્રવ્યનિર્ભાસિ વિશ્વમ્ ..૪૬..
કર્મ નાશિ શિવમેં બસે, તિન્હેં નમૂ, મદ ખોય .
પ્રથમ ટીકાકાર કહતે હૈં કિ ‘અબ જીવ-અજીવ હી એક કર્તાકર્મકે વેષમેં પ્રવેશ કરતે હૈં’ . જૈસે દો પુરુષ પરસ્પર કોઈ એક સ્વાઁગ કરકે નૃત્યકે અખાડેમેં પ્રવેશ કરેં ઉસીપ્રકાર જીવ-અજીવ દોનોં એક કર્તાકર્મકા સ્વાઁગ કરકે પ્રવેશ કરતે હૈં ઇસપ્રકાર યહાઁ ટીકાકારને અલઙ્કાર કિયા હૈ .
અબ પહલે, ઉસ સ્વાઁગકો જ્ઞાન યથાર્થ જાન લેતા હૈ ઉસ જ્ઞાનકી મહિમાકા કાવ્ય કહતે હૈં : –
શ્લોકાર્થ : — ‘[ઇહ ] ઇસ લોકમેં [અહમ્ ચિદ્ ] મૈં ચૈતન્યસ્વરૂપ આત્મા તો [એકઃ કર્તા ] એક કર્તા હૂઁ ઔર [અમી કોપાદયઃ ] યહ ક્રોધાદિ ભાવ [મે કર્મ ] મેરે કર્મ હૈં’ [ઇતિ અજ્ઞાનાં કર્તૃકર્મપ્રવૃત્તિમ્ ] ઐસી અજ્ઞાનિયોંકે જો કર્તાકર્મકી પ્રવૃત્તિ હૈ ઉસે [અભિતઃ શમયત્ ] સબ ઓરસે શમન કરતી હુઈ ( – મિટાતી હુઈ) [જ્ઞાનજ્યોતિઃ ] જ્ઞાનજ્યોતિ [સ્ફુ રતિ ] સ્ફુ રાયમાન હોતી હૈ . વહ જ્ઞાન-જ્યોતિ [પરમ-ઉદાત્તમ્ ] પરમ ઉદાત્ત હૈ અર્થાત્ કિસીકે આધીન નહીં હૈ, [અત્યન્તધીરં ] અત્યન્ત ધીર હૈ અર્થાત્ કિસી ભી પ્રકારસે આકુલતારૂપ નહીં હૈ ઔર [નિરુપધિ-પૃથગ્દ્રવ્ય-નિર્ભાસિ ] પરકી સહાયતાકે બિના-ભિન્ન ભિન્ન દ્રવ્યોંકો પ્રકાશિત કરનેકા ઉસકા સ્વભાવ હૈ, ઇસલિયે [વિશ્વમ્ સાક્ષાત્ કુર્વત્ ] વહ સમસ્ત લોકાલોકકો સાક્ષાત્ કરતી હૈ — પ્રત્યક્ષ જાનતી હૈ .