છિજ્જદુ વા ભિજ્જદુ વા ણિજ્જદુ વા અહવ જાદુ વિપ્પલયં .
છિદ્યતાં વા, ભિદ્યતાં વા, નીયતાં વા, વિપ્રલયં યાતુ વા, યતસ્તતો ગચ્છતુ વા, તથાપિ ન પરદ્રવ્યં પરિગૃહ્ણામિ; યતો ન પરદ્રવ્યં મમ સ્વં, નાહં પરદ્રવ્યસ્ય સ્વામી, પરદ્રવ્યમેવ પરદ્રવ્યસ્ય સ્વં, પરદ્રવ્યમેવ પરદ્રવ્યસ્ય સ્વામી, અહમેવ મમ સ્વં, અહમેવ મમ સ્વામી ઇતિ જાનામિ .
સામાન્યતઃ સ્વપરયોરવિવેકહેતુમ્ .
ભૂયસ્તમેવ પરિહર્તુમયં પ્રવૃત્તઃ ..૧૪૫..
ગાથાર્થ : — [છિદ્યતાં વા ] છિદ જાયે, [ભિદ્યતાં વા ] અથવા ભિદ જાયે, [નીયતાં વા ] અથવા કોઈ લે જાયે, [અથવા વિપ્રલયમ્ યાતુ ] અથવા નષ્ટ હો જાયેે, [યસ્માત્ તસ્માત્ ગચ્છતુ ] અથવા ચાહેે જિસ પ્રકારસે ચલા જાયે, [તથાપિ ] ફિ ર ભી [ખલુ ] વાસ્તવમેં [પરિગ્રહઃ ] પરિગ્રહ [મમ ન ] મેરા નહીં હૈ .
ટીકા : — પરદ્રવ્ય છિદે, અથવા ભિદે, અથવા કોઈ ઉસે લે જાયે, અથવા વહ નષ્ટ હો જાયે, અથવા ચાહે જિસપ્રકારસે જાયે, તથાપિ મૈં પરદ્રવ્યકો નહીં પરિગૃહિત કરૂઁગા; ક્યોંકિ ‘પરદ્રવ્ય મેરા સ્વ નહીં હૈ, – મૈં પરદ્રવ્યકા સ્વામી નહીં હૂઁ, પરદ્રવ્ય હી પરદ્રવ્યકા સ્વ હૈ, – પરદ્રવ્ય હી પરદ્રવ્યકા સ્વામી હૈ, મૈં હી અપના સ્વ હૂઁ, – મૈં હી અપના સ્વામી હૂઁ — ઐસા મૈં જાનતા હૂઁ .
ભાવાર્થ : — જ્ઞાનીકો પરદ્રવ્યકે બિગડને-સુધરનેકા હર્ષ-વિષાદ નહીં હોતા ..૨૦૯..
અબ ઇસી અર્થકા કલશરૂપ ઔર આગામી કથનકી સૂચનારૂપ કાવ્ય કહતે હૈં : —
★
શ્લોકાર્થ : — [ઇત્થં ] ઇસપ્રકાર [સમસ્તમ્ એવ પરિગ્રહમ્ ] સમસ્ત પરિગ્રહકો ★ઇસ કલશકા અર્થ ઇસપ્રકાર ભી હોતા હૈ : — [ઇત્થં ] ઇસપ્રકાર [સ્વપરયોઃ અવિવેકહેતુમ્ સમસ્તમ્ એવ