Samaysar-Hindi (Gujarati transliteration). Gatha: 273.

< Previous Page   Next Page >


Page 405 of 642
PDF/HTML Page 438 of 675

 

કહાનજૈનશાસ્ત્રમાલા ]
બન્ધ અધિકાર
૪૦૫

પરાશ્રિતત્વાવિશેષાત્ . પ્રતિષેધ્ય એવ ચાયં, આત્માશ્રિતનિશ્ચયનયાશ્રિતાનામેવ મુચ્યમાનત્વાત્, પરાશ્રિતવ્યવહારનયસ્યૈકાન્તેનામુચ્યમાનેનાભવ્યેનાપ્યાશ્રીયમાણત્વાચ્ચ .

કથમભવ્યેનાપ્યાશ્રીયતે વ્યવહારનયઃ ઇતિ ચેત્
વદસમિદીગુત્તીઓ સીલતવં જિણવરેહિ પણ્ણત્તં .
કુવ્વંતો વિ અભવ્વો અણ્ણાણી મિચ્છદિટ્ઠી દુ ..૨૭૩..
વ્રતસમિતિગુપ્તયઃ શીલતપો જિનવરૈઃ પ્રજ્ઞપ્તમ્ .
કુર્વન્નપ્યભવ્યોઽજ્ઞાની મિથ્યાદ્રષ્ટિસ્તુ ..૨૭૩..

હૈ ઉસીપ્રકાર વ્યવહારનય ભી પરાશ્રિત હૈ, ઉસમેં અન્તર નહીં હૈ) . ઔર ઇસપ્રકાર યહ વ્યવહારનય નિષેધ કરને યોગ્ય હી હૈ; ક્યોંકિ આત્માશ્રિત નિશ્ચયનયકા આશ્રય કરનેવાલે હી (કર્મસે) મુક્ત હોતે હૈં ઔર પરાશ્રિત વ્યવહારનયકા આશ્રય તો એકાન્તતઃ મુક્ત નહીં હોનેવાલા અભવ્ય ભી કરતા હૈ .

ભાવાર્થ :આત્માકે પરકે નિમિત્તસે જો અનેક ભાવ હોતે હૈં વે સબ વ્યવહારનયકે વિષય હૈં, ઇસલિયે વ્યવહારનય પરાશ્રિત હૈ, ઔર જો એક અપના સ્વાભાવિક ભાવ હૈ વહી નિશ્ચયનયકા હી વિષય હૈ ઇસલિયે નિશ્ચયનય આત્માશ્રિત હૈ . અધ્યવસાન ભી વ્યવહારનયકા હી વિષય હૈ, ઇસલિયે અધ્યવસાનકા ત્યાગ વ્યવહારનયકા હી ત્યાગ હૈ, ઔર જો પૂર્વોક્ત ગાથાઓંમેં અધ્યવસાનકે ત્યાગકા ઉપદેશ હૈ વહ વ્યવહારનયકે હી ત્યાગકા ઉપદેશ હૈ . ઇસપ્રકાર નિશ્ચયનયકો પ્રધાન કરકે વ્યવહારનયકે ત્યાગકા ઉપદેશ કિયા હૈ ઉસકા કારણ યહ હૈ કિ જો નિશ્ચયનયકે આશ્રયસે પ્રવર્તતે હૈં, વે હી કર્મસે મુક્ત હોતે હૈં ઔર જો એકાન્તમેં વ્યવહારનયકે હી આશ્રયસે પ્રવર્તતે હૈં, વે કર્મસે કભી મુક્ત નહીં હોતે ..૨૭૨..

અબ પ્રશ્ન હોતા હૈ કિ અભવ્ય જીવ ભી વ્યવહારનયકા આશ્રય કૈસે કરતા હૈ ? ઉસકા ઉત્તર ગાથા દ્વારા કહતે હૈં :

જિનવરપ્રરૂપિત વ્રત, સમિતિ, ગુપ્તી અવરુ તપ શીલકો .
કરતા હુઆ ભી અભવ્ય જીવ, અજ્ઞાની મિથ્યાદૃષ્ટિ હૈ ..૨૭૩..

ગાથાર્થ :[જિનવરૈઃ ] જિનવરોંકે દ્વારા [પ્રજ્ઞપ્તમ્ ] કથિત [વ્રતસમિતિગુપ્તયઃ ] વ્રત, સમિતિ, ગુપ્તિ, [શીલતપઃ ] શીલ ઔર તપ [કુર્વન્ અપિ ] ક રતા હુઆ ભી [અભવ્યઃ ] અભવ્ય