Samaysar-Hindi (Gujarati transliteration). Gatha: 278 Kalash: 174.

< Previous Page   Next Page >


Page 411 of 642
PDF/HTML Page 444 of 675

 

કહાનજૈનશાસ્ત્રમાલા ]
બન્ધ અધિકાર
૪૧૧
ષડ્જીવનિકાયસદ્ભાવેઽસદ્ભાવે વા તત્સદ્ભાવેનૈવ ચારિત્રસ્ય સદ્ભાવાત્ .
(ઉપજાતિ)
રાગાદયો બન્ધનિદાનમુક્તા-
સ્તે શુદ્ધચિન્માત્રમહોઽતિરિક્તાઃ
.
આત્મા પરો વા કિમુ તન્નિમિત્ત-
મિતિ પ્રણુન્નાઃ પુનરેવમાહુઃ
..૧૭૪..

જહ ફલિહમણી સુદ્ધો ણ સયં પરિણમદિ રાગમાદીહિં . રંગિજ્જદિ અણ્ણેહિં દુ સો રત્તાદીહિં દવ્વેહિં ..૨૭૮..

સદ્ભાવ હૈ; શુદ્ધ આત્મા હી ચારિત્રકા આશ્રય હૈ, ક્યોંકિ છહ જીવ-નિકાયકે સદ્ભાવમેં યા
અસદ્ભાવમેં ઉસકે (
શુદ્ધ આત્માકે) સદ્ભાવસે હી ચારિત્રકા સદ્ભાવ હૈ .

ભાવાર્થ :આચારાંગાદિ શબ્દશ્રુતકા જ્ઞાન, જીવાદિ નવ પદાર્થોંકા શ્રદ્ધાન તથા છહકાયકે જીવોંકી રક્ષાઇન સબકે હોતે હુએ ભી અભવ્યકે જ્ઞાન, દર્શન, ચારિત્ર નહીં હોતે, ઇસલિયે વ્યવહારનય તો નિષેધ્ય હૈ; ઔર જહાઁ શુદ્ધાત્મા હોતા હૈ વહાઁ જ્ઞાન, દર્શન, ચારિત્ર હોતે હી હૈં, ઇસલિયે નિશ્ચયનય વ્યવહારકા નિષેધક હૈ . અતઃ શુદ્ધનય ઉપાદેય કહા ગયા હૈ ..૨૭૬-૨૭૭..

અબ આગામી કથનકા સૂચક કાવ્ય કહતે હૈં :

શ્લોકાર્થ :‘‘[રાગાદયઃ બન્ધનિદાનમ્ ઉક્તાઃ ] રાગાદિકો બન્ધકા કારણ ક હા ઔર [તે શુદ્ધ-ચિન્માત્ર-મહઃ-અતિરિક્તાઃ ] ઉન્હેં શુદ્ધચૈતન્યમાત્ર જ્યોતિસે (અર્થાત્ આત્માસે) ભિન્ન ક હા; [તદ્-નિમિત્તમ્ ] તબ ફિ ર ઉસ રાગાદિકા નિમિત્ત [કિમુ આત્મા વા પરઃ ] આત્મા હૈ યા કોઈ અન્ય ?’’ [ઇતિ પ્રણુન્નાઃ પુનઃ એવમ્ આહુઃ ] ઇસપ્રકાર (શિષ્યકે) પ્રશ્નસે પ્રેરિત હોતે હુએ આચાર્યભગવાન પુનઃ ઇસપ્રકાર (નિમ્નપ્રકારસે) ક હતે હૈં .૧૭૪.

ઉપરોક્ત પ્રશ્નકે ઉત્તરરૂપમેં આચાર્યદેવ કહતે હૈં :

જ્યોં ફટિકમણિ હૈ શુદ્ધ, આપ ન રક્તરૂપ જુ પરિણમે .
પર અન્ય રક્ત પદાર્થસે, રક્તાદિરૂપ જુ પરિણમે ..૨૭૮..