દવિયં જં ઉપ્પજ્જઇ ગુણેહિં તં તેહિં જાણસુ અણણ્ણં . જહ કડયાદીહિં દુ પજ્જએહિં કણયં અણણ્ણમિહ ..૩૦૮.. જીવસ્સાજીવસ્સ દુ જે પરિણામા દુ દેસિદા સુત્તે .
ભાવાર્થ : — શુદ્ધનયકા વિષય જો જ્ઞાનસ્વરૂપ આત્મા હૈ, વહ કર્તૃત્વભોક્તૃત્વકે ભાવોંસે રહિત હૈ, બન્ધમોક્ષકી રચનાસે રહિત હૈ, પરદ્રવ્યસે ઔર પરદ્રવ્યકે સમસ્ત ભાવોંસે રહિત હોનેસે શુદ્ધ હૈ, નિજરસકે પ્રવાહસે પૂર્ણ દેદીપ્યમાન જ્યોતિરૂપ હૈ ઔર ટંકોત્કીર્ણ મહિમામય હૈ . ઐસા જ્ઞાનપુઞ્જ આત્મા પ્રગટ હોતા હૈ .૧૯૩.
અબ સર્વવિશુદ્ધ જ્ઞાનકો પ્રગટ કરતે હૈં . ઉસમેં પ્રથમ, ‘આત્મા કર્તા-ભોક્તાભાવસે રહિત હૈ’ ઇસ અર્થકા, આગામી ગાથાઓંકા સૂચક શ્લોક કહતે હૈં : —
શ્લોકાર્થ : — [કર્તૃત્વં અસ્ય ચિતઃ સ્વભાવઃ ન ] ક ર્તૃત્વ ઇસ ચિત્સ્વરૂપ આત્માકા સ્વભાવ નહીં હૈ, [વેદયિતૃત્વવત્ ] જૈસે ભોક્તૃત્વ સ્વભાવ નહીં હૈ . [અજ્ઞાનાત્ એવ અયં કર્તા ] વહ અજ્ઞાનસે હી ક ર્તા હૈ, [તદ્-અભાવાત્ અકારકઃ ] અજ્ઞાનકા અભાવ હોને પર અક ર્તા હૈ .૧૯૪.
અબ, આત્માકા અકર્તૃત્વ દૃષ્ટાન્તપૂર્વક કહતે હૈં : —
૪૫૬