તથાત્તમાદેયમશેષતસ્તત્ .
પૂર્ણસ્ય સન્ધારણમાત્મનીહ ..૨૩૬..
અત્તા જસ્સામુત્તો ણ હુ સો આહારગો હવદિ એવં .
શ્લોકાર્થ : — [સંહૃત-સર્વ-શક્તેઃ પૂર્ણસ્ય આત્મનઃ ] જિસને સર્વ શક્તિયોંકો સમેટ લિયા હૈ ( – અપનેમેં લીન કર લિયા હૈ) ઐસે પૂર્ણ આત્માકા [આત્મનિ ઇહ ] આત્મામેં [યત્ સન્ધારણમ્ ] ધારણ કરના [તત્ ઉન્મોચ્યમ્ અશેષતઃ ઉન્મુક્તમ્ ] વહી છોડને યોગ્ય સબ કુછ છોડા હૈ [તથા ] ઔર [આદેયમ્ તત્ અશેષતઃ આત્તમ્ ] ગ્રહણ કરને યોગ્ય સબ ગ્રહણ કિયા હૈ.
ભાવાર્થ : — પૂર્ણજ્ઞાનસ્વરૂપ, સર્વ શક્તિયોંકા સમૂહરૂપ જો આત્મા હૈ ઉસે આત્મામેં ધારણ કર રખના સો યહી, જો કુછ ત્યાગને યોગ્ય થા ઉસ સબકો ત્યાગ દિયા ઔર ગ્રહણ કરને યોગ્ય જો કુછ થા ઉસે ગ્રહણ કિયા હૈ. યહી કૃતકૃત્યતા હૈ.૨૩૬.
‘ઐસે જ્ઞાનકો દેહ હી નહીં હૈ’ — ઇસ અર્થકા, આગામી ગાથાકા સૂચક શ્લોક કહતે હૈં : —
શ્લોકાર્થ : — [એવં જ્ઞાનમ્ પરદ્રવ્યાત્ વ્યતિરિક્તં અવસ્થિતમ્ ] ઇસપ્રકાર (પૂર્વોક્ત રીતિસે) જ્ઞાન પરદ્રવ્યસે પૃથક્ અવસ્થિત ( – નિશ્ચલ રહા હુઆ) હૈ; [તત્ આહારકં કથમ્ સ્યાત્ યેન અસ્ય દેહઃ શંક્યતે ] વહ (જ્ઞાન) આહારક (અર્થાત્ કર્મ-નોકર્મરૂપ આહાર કરનેવાલા) કૈસે હો સકતા હૈ કિ જિસસે ઉસકે દેહકી શંકા કી જા સકે ? (જ્ઞાનકે દેહ હો હી નહીં સકતી, ક્યોંકિ ઉસકે કર્મ-નોકર્મરૂપ આહાર હી નહીં હૈ.).૨૩૭.
અબ, ઇસ અર્થકો ગાથાઓંમેં કહતે હૈં : —
૫૭૬